SOSYAL HİZMET PERSPEKTİFİNDEN ÇOCUKLUK ÇAĞI KANSERLERİNDE SORUN ALANLARI VE MÜDAHALE BECERİLERİ

Didem Kaçar Adam

doi:10.46218/tshd.885472

SOSYAL HİZMET PERSPEKTİFİNDEN ÇOCUKLUK ÇAĞI KANSERLERİNDE SORUN ALANLARI VE MÜDAHALE BECERİLERİ

Öz

Çocukluk çağı kanserlerinde ölüm oranları, artan tedavi imkânları ile azalma göstermekte, hayatta kalma süresi uzamaktadır. Bu durum, yeni sorunların meydana gelmesine, hem çocukların hem de ailelerin hayatında önemli değişikliklerin yaşanmasına neden olmaktadır. Kanserli çocuklar ve aileleri için tedavinin her döneminde farklılık gösteren psikolojik, sosyal, ekonomik sorunlar ve destek gereksinimleri ortaya çıkmaktadır. Çocuklar için tedaviye bağlı fiziksel sorunların yanı sıra psikolojik problemler, azalan sosyal yaşam ve okuldan uzaklaşma en temel sorunları oluşturmaktadır. Aileler ise ekonomik sorunlar, yetersiz sosyal destek kaynakları, diğer çocuklarının bakımı, iş yaşamından uzaklaşma gibi nedenlerden dolayı stresli bir süreç yaşamaktadır. Sosyal hizmet, kanser hastalığından kaynaklanan sorunlara müdahale etmeye ve gerekli kaynakları hasta ve ailesi yararına kullanmaya odaklanır. Günümüzde hayatta kalma oranlarındaki artış, var olan müdahale yöntemlerini yetersiz kılmakta ve yeniliğe olan ihtiyacı göz önüne çıkarmaktadır. Bu çalışmada var olan sorun ve gereksinimlerin yanı sıra, tedavi imkânları ile artan hayatta kalma oranlarının kanserli çocuklar ve ailelerinde ortaya çıkardığı yeni sorun ve gereksinimler derinlemesine ele alınacak, sosyal hizmetin bu sorun ve ihtiyaçlara ilişkin müdahale alanları, kapsamlı bir şekilde değerlendirilecektir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Abrams, A. N., Hazen, E. P., Penson, R. T. (2007). Psychosocial issues in adolescents with cancer. Cancer Treatment Reviews, 33(7), 622-630.
Abrams, A. N., Muriel, A.C., Wiener, L. (Ed.). (2016). Pediatric Psychosocial Oncology: Textbook for Multidisciplinary Care. Springer International Publishing.
Ağaoğlu, L., ve Nogay, G. (2011). Kanserin Psikososyal Yönü. A. Ekşi (Dü.) içinde, Ben Hasta Değilim, Çocuk Sağlığı ve Hastalıklarının Psikososyal Yönü. İstanbul: Nobel Tıp Kitabevleri.
Ander, M., Grönqvist, H., Cernvall, M., Engvall, G., Hedström, M., Ljungman, G., Lyhagen, J., Mattsson, E., Von Essen, L. (2016). Development of health‐related quality of life and symptoms of anxiety and depression among persons diagnosed with cancer during adolescence: A 10‐year follow‐up study. Psycho-Oncology, 25(5),582-589.
Anuk, D. (1999). Kanser, kanserli hasta, hasta ailesi ve tedavi ekibi. Konsültasyon Liyezon Psikiyatrisi Kongre Kitabı, Düz: Özkan S, İstanbul, 160- 173.
Ayhan Balık, C. H. ve Buzlu, S. (2020). Psychosocial Approaches to Children Having Oncologic Problems and Their Family. Journal of Academic Research in Nursing, 6(3), 592-597
Alderfer, M.A. , Long, K.A., Lown, E.A. , Marsland, A.L., Ostrowski, N.L., Hock, J.M., Ewing, J.L. (2010). Psychosocial adjustment of siblings of children with cancer: a systematic review. Psychooncology, 19(8),789-805
Barrera, M., Atenafu, E., Nathan, P. C., Schulte, F., Hancock, K. (2018). Depression and quality of life in siblings of children with cancer after group intervention participation: A randomized control trial. Journal of Pediatric Psychology, 43(10), 1093–1103.

Beale, I. L., Kato, P. M., Marin-Bowling, V. M., Guthrie, N., Cole, S. W. (2007). Improvement in cancer-related knowledge following use of a psychoeducational video game for adolescents and young adults with cancer. Journal of Adolescent Health, 41(3), 263–270.
Beder, J. (2006). Hospital social work: The interface of medicine and caring. Routledge.69-81
Bhatia, S., Landier, W., Shangguan, M., Hageman, L., Schaible, A.N., Carter, A.R.,Hanby, C.L., Leisenring, W., Yasui, Y.,Kornegay, N.M.,Mascarenhas, L., Ritchey, A.K., Casillas, J.N.,Dickens, D.S.,Meza, J., Carroll, W.L., Relling, M.V., Wong, F.L. (2012). Nonadherence to oral mercaptopurine and risk of relapse in Hispanic and non-Hispanic white children with acute lymphoblastic leukemia: a report from the children’s oncology group. Journal of Clinical Oncology,30(17), 2094–2101.
Bingen, K. ve Kupst, M. J. (2010). Evaluation of a survivorship educational program for adolescent and young adult survivors of childhood cancer. Journal of Cancer Education, 25 (4), 530–537
Bona, K. (2014). Economic Impact of Advanced Pediatric Cancer on Families. 47(3), 10.
Bona, K., London, W. B., Guo, D., Frank, D. A., Wolfe, J. (2016). Trajectory of Material Hardship and Income Poverty in Families of Children Undergoing Chemotherapy: A Prospective Cohort Study: Poverty in Pediatric Oncology. Pediatric Blood & Cancer, 63(1),105-11
American Cancer Society, 2019. Cancer Treatment & Survivorship Facts & Figures 2019-2021. Erişim tarihi: 08.02.2021.https://www.cancer.org/content/dam/cancer-org/research/cancer-facts-and-statistics/cancer-treatment-and-survivorship-facts-and-figures/cancer-treatment-and-survivorship-facts-and-figures-2019-2021.pdf
Chesler, M. ve Barbarin, O. (1987). Childhood cancer and the family: Meeting the challenge of stress and support. New York: Brunner/Mazel.
Cincotta, N., 1993, Psychosocial Issues in the World of Children with Cancer, Cancer Supplement, 17(10),3251-3260.
Çavuşoğlu, H. (2001). Depression in Children with Cancer. Journal of Pediatric Nursing. 16: (5), 380–384.
Dickerman , J. (2007). The late effects of childhood cancer therapy. Pediatrics, 119(3), 554–568.
Dolgin, M. J., Somer, E., Buchvald, E., Zaizov, R. (1999). Quality of Life in Adult Survivors of Childhood Cancer. Social Work in Health Care, 28(4), 31-43.
Elbi Mete H, Önen Ö (2001). Kanserli hastalarda depresyon. Duygudurum Dizisi .4:184-191. Elçigil, A. (2007). Kanserli Çocuk Okula Gidebilir mi ?. Cumhuriyet Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi. 11(2), 40-46.
Eiser, C., Jenney, M.M. (1996). Measuring symptomatic benefit and quality of life in paediatric oncology. Br J Cancer, 73:1313–6.
Erdoğan, A., Karaman, M.G.(2008). Kronik ve ölümcül hastalığı olan çocuk ve ergenlerde ruhsal sorunların tanınması ve yönetilmesi. Anatolian Journal of Psychiatry . 9:244-252
Fearnow-Kenney, M., ve Kliewer, W. (2000). Threat appraisal and adjustment among children with cancer. Journal of Psychosocial Oncology, 18(3), 1–17.
Goldbeck, L. (2001). Parental coping with the diagnosis of childhood cancer: Gender effects, dissimilarity within couples and quality of life. Psycho-Oncology, 10, 325–335
Haberle, H., Schwarz, R., Mathes, L. (1997) Family-oriented management of children and adolescents with cancer Prax Kinderpsychol Kinderpsychiatr, 46(6):405-419.
Hamama, R., Ronen, T., Feigin, R. (2000). Self-Control, Anxiety, and Loneliness in Siblings of Children with Cancer. Social Work in Health Care, 31(1), 63-83.
Harbeck, C., Peterson, L. (1992). Elephants dancing in my head – a developmental approach to children’s concepts of specific pains. Child Dev, 63:138–49.
Haunberger, S., Rüegger, C., Baumgartner, E. (2020). Effects of Social Counseling on Parents of a Child With Cancer. Research on Social Work Practice, 30(5), 539-552.
Heiney, S.P., Goon-Johnson, K., Ettinger, R.S. (1990). The effects of group therapy on siblings of pediatric oncology patients. J Pediatr Oncol Nurs, 7(3),95-100.
Hentinen, M., Knagas H.( 1998). Factors associated with the adaptation of parentswith a chronically ill child. Journal of Clinical Nursing .7,316–324.
Houtzager, B.A., Grootenhuis, M.A., Last, B.F. (1999). Adjustment of siblings to childhood cancer: A literature review. Support Care Cancer, 7,302-320.
Jones, B. L. (2006). Pediatric Palliative and End-of-Life Care: The Role of Social Work in Pediatric Oncology. Journal of Social Work in End-Of-Life & Palliative Care, 1(4),32-62.
Jones, B., Currin-Mcculloch, J., Pelletier, W., Sardi-Brown, V., Brown, P., & Wiener, L. (2018). Psychosocial standards of care for children with cancer and their families: A national survey of pediatric oncology social workers. Social Work in Health Care, 57(4), 221-249.
Kızıler, E. (2007). Kanserli Çocuğu Olan Ailelerin Sosyal Destek Algısı, Umutsuzluk ve Başetme Davranışları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). GATA Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
Kohlsdorf, M., ve Costa Junior, A´.L. (2012). Psychosocial impact of pediatric cancer on parents: A literature review. Paid ´ eia (Ribeira˜o Preto), 22, 119–129.
Kupst, M. J., ve Schulman, J. L. (1988). Long-term coping with pediatric leukemia: A sixyear follow-up study. Journal of Pediatric Psychology, 13(1), 17–22.
Kurtz, B. P., ve Abrams, A. N. (2011). Psychiatric Aspects of Pediatric Cancer. Pediatric Clinics of North America, 58(4), 1003-1023.
Küpeli, B. Y. ve Küpeli, S. (2015). Çocukluk Çağı Kanserleri ve Yaşam Kalitesi. Arşiv Kaynak Tarama Dergisi, 24(3), 368.
Landolt, M.A., Vollrath, M., Niggli, F.K., Gnehm, H.E., Sennhauser, F.H. (2006). Health-related quality of life in children with newly diagnosed cancer: a one year follow-up study. Health Qual Life Outcomes.;4(63),1-8.
Langeveld, N.E., Grootenhuis, M.A., Voute, P.A. De Haan, D.J. (2004) Posttraumatic stress symptoms in adult survivors of childhood cancer. Pediatr Blood Cancer, 42(7),604-610.
Last, B. F. ve Grootenhuis, M. A. (1998). Emotions, coping and the need for support in families of children with cancer: A model for psychosocial care. Patient Education and Counseling, 33(2), 169-179.
Lichtentha, W.G., Sweeney, C.R., Roberts, K.E., Corner, G.W., Donovan, L.A., Prigerson, H.G., Wiener, L. (2015). Bereavement Follow‐Up after the death of a child as a standard of care in pediatric oncology. Pediatric Blood & Cancer, 62(S5), S834–S869.
Lipshultz, S.E., Landy, D.C., Lopez-Mitnik, G., Lipsitz, S.R., Hinkle, A.S., Constine, L.S., Miller, T.L. (2012). Cardiovascular status of childhood cancer survivors exposed and unexposed to cardiotoxic therapy. Journal of Clinical Oncology, 30(10), 1050–1057.
Long, K. A., Lehmann, V., Gerhardt, C. A., Carpenter, A. L., Marsland, A. L., & Alderfer, M. A. (2018). Psychosocial functioning and risk factors among siblings of children with cancer: An updated systematic review. Psycho-Oncology, 27(6), 1467–1479.
Maurice-Stam, H., Grootenhuis, M.A., Brons, P.P., Caron, H.N., Last, B.F. (2007). Psychosocial indicators of healthrelated quality of life in children with cancer 2 months after end of successful treatment. J Pediatr Hematol Oncol. 29:540-50
Meert, K.L., Thurston, C.S., Briller, S.H. (2005). The spiritual needs of parents at the time of their child’s death in the pediatric intensive care unit and during bereavement: A qualitative study. Pediatric Critical Care Medicine: A Journal of the Society of Critical Care Medicine and the World Federation of Pediatric Intensive and Critical Care Societies, 6(4), 420.
McDonald, F. E. J., Patterson, P., White, K. J., Butow, P., & Bell, M. L. (2015). Predictors of unmet needs and psychological distress in adolescent and young adult siblings of people diagnosed with cancer. Psycho-Oncology, 24(3), 333–340.
Murray, J. S. (2002). A qualitative exploration of psychosocial support for siblings of children with cancer. Journal of Pediatric Nursing, 17(5), 327-337.
Neglia, J.P., Friedman, D.L., Yasui, Y., Mertens, A.C,. Hammond, S., Stovall, M., Donaldson, S.S.,Meadows, A.T., Robison ,L.L. (2001). Second malignant neoplasms in five-year survivors of childhood cancer: childhood cancer survivor study. Journal of the National Cancer Institute, 93(8), 618–629.
Nicholas, D. B., Gearing, R. E., McNeill, T., Fung, K., Lucchetta, S., Selkirk, E.K. (2009). Experiences and Resistance Strategies Utilized by Fathers of Children with Cancer. Social Work in Health Care, 48(3), 260-275.
Noeke-Hoeksema, S., Girgus, J.S. (1994). The emergence of gender differences in depression during adolescence. Psychol Bull. 115:424–43.
Özbaran, B. ve Erermiş, S. (2006). Kanser Tedavisi Gören Çocuk ve Gençlerde Uzun Süreli İzlem Sürecinde Psikososyal Özelliklerin Tanımlanması ve Genel Yaklaşım İlkeleri. Klinik Psikiyatri, 9,185-190.
Özdemir, F.K., Şahin, Z.A., Küçük, D. (2009). Kanserli Çocuğu Olan Annelerin Bakım Yüklerinin Belirlenmesi. Yeni Tıp Dergisi. 26: 153-158.
Özkan, M.N. (1997). Psikoonkoloji. Konsültasyon- Liyezon Psikiyatrisi Kongre Kitabı, İstanbul, 21- 30. Patenaude, A.F. ve Last, B. (2001). Cancer and children: Where are we coming from? Where are we going? Psycho-Oncology, 10(4), 281-283.
Petrie, K. J., Cameron, L. D. , Ellis, C. J., Buick, D., Weinman, J. (2002). Changing Illness Perceptions After Myocardial Infarction: An Early Intervention Randomized Controlled Trial. Psychosomatic Medicine. 64(4),580–586.
Pyke-Grimm, K.A., Stewart, J. L.,Kelly, K. P. ve Degner, L. F. (2006). Parents of Children With Cancer: Factors Influencing Their Treatment Decision Making Roles. Journal of Pediatric Nursing, 21(5), 350-361.
Quin, S. (2005). The Long-Term Psychosocial Effects of Cancer Diagnosis and Treatment on Children and Their Families. Social Work in Health Care, 39(1-2), 129-149.
Robison, L.L. (2005. The Childhood Cancer Survivor Study: a resource for research of long-term outcomes among adult survivors of childhood cancer. Minn Med. 88(4):45-49.
Rolland, J. S. (2018). Helping couples and families navigate illness and disability: An integrated approach. Guilford Publications.
Rolland, J. S. (2019). Families, health, and illness. In S. Gehlert & T. Browne (Eds.), Handbook of health social work ,John Wiley & Sons, Inc, 331–357.
Rosenberg, A. ve Wolfe, J. (2013). Palliative care for adolescents and young adults with cancer. Clinical Oncology in Adolescents and Young Adults, 3, 41–48
Rosenberg, A., Wolfe, J. ve Jones, B. (2016). Palliative care for children with cancer and their families In Abrams, A.N., Muriel, A.C ve Wiener, L. (Eds.) Pediatric psychosocial oncology: Textbook for multidisciplinary care, New York: Springer, 243–263.
Sezgin, S., Ekinci, M. ve Okanli, A. (2007). Kanserli Çocukların Yaşadıkları Psikososyal Problemler ve Hemşirelik Yaklaşımları. O.M.Ü. Tıp Dergisi, 24(3), 107-112.
Sklar, C., Whitton, J., Mertens, A., Stovall, M., Green, D., Marina, N., & Robison, L. (2000). Abnormalities of the Thyroid in survivors of Hodgkin’s disease: Data from the childhood cancer survivor study 1. The Journal of Clinical Endocrinology & Metabolism. 85(9), 3227–3232.
Smith, M.A., Lynn, A.G. (2002). Childhood Cancer: Incidence, Survival and Mortality. Principles and Practice of Pediatric Oncology, Pizzo PA, Poplack D (Ed), 4. Baskı, Philedelphia Lippincott Williams & Wilkins, 1-13.
Smith, A. W., Bellizzi, K. M., Keegan, T. H. M., Zebrack, B., Chen, V. W., Neale, A. V., Hamilton, A. S., Shnorhavorian, M., Lynch, C. F. (2013). Health-Related Quality of Life of Adolescent and Young Adult Patients With Cancer in the United States: The Adolescent and Young Adult Health Outcomes and Patient Experience Study. Journal of Clinical Oncology, 31(17), 2136-2145.
Steele, A.C., Kaal, J., Thompson, A.L., Barrera, M., Compas, B.E., Davies, B. Ve Vannatta, K. (2013). Bereaved parents and siblings offer advice to healthcare providers and researchers. Journal of pediatric hematology/oncology, 35(4), 253.
Stewart, J. (2003). “Getting used to it”: Children finding the ordinary and routine in the uncertain context of cancer. Qualitative Health Journal, 13(3), 394–407.
Taşkıran Tepe, H.(2019). Çocukluk Çağı Kanseri Deneyimleyen Ergenlerin Bakış Açısından Hastalık Ve Tedavi Süreci: Bir Nitel Araştırma. Tıbbi Sosyal Hizmet Dergisi.13(21-41).
Van Dongen-Melman, J., De Groot, A., Hahlen, K., & Verhulst, F. C.(1995). Siblings of childhood cancer survivors: How does this‘‘forgotten’’ group of children adjust after cessation of success-ful cancer treatment?European Journal of Cancer, 31(13-14), 2277-2283.
Verulava, T., Asatiani, T., Dangadze, B. ve Jorbenadze, R. (2019). The role of social workers in pediatric oncology. Archives of the Balkan Medical Union, 54(2), 315-319.
Vindrola- Padnos C., Brage, E. (2017). What is not, but might be: The disnarrated in parents' stories of their child's cancer treatment. Social Science & Medicine. 193,16-22.
Weiner, J. A. ve Woodley, L. K. (2018). An integrative review of sibling responses to childhood cancer. Journal of Child & Adolescent Psychiatric Nursing, 31(4), 109–119.
Weinman, J. ve Petrie, K. J. (1997). Illness perceptions: A new paradigm for psychosomatics? Journal of Psychosomatic Research, 42(2), 113-116.
Yıldırım, B., Acar, M. ve Tuncay, T. (2013). Onkoloji alanında sosyal hizmet uzmanlarının görevleri ve kanıta dayalı değerlendirme. Toplum ve Sosyal Hizmet, 24(1), 169-190.
Yıldırım, N. S., Demi̇rkaya, M., Sevi̇nir, B. B., Güler, S., Vural, A. P., Demi̇Röz, C., Kantarcioğlu, A. Ç. (2017). A prospective follow-up of quality of life, depression, and anxiety in children with lymphoma and solid tumors. Turk J Med Sci, 47, 1078-1088.
Yılmaz, H. B. (2000). Çocukluk Çağı Kanserleri. Ege Üniversitesi Hemşirelik Yüksek Okulu Dergisi. 16 (I): 91-105
Zebrack, B. ve Chesler, M. (2002). Quality of life in childhood cancer survivors. PsychoOncology, 11, 132–141.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sosyoloji (Diğer)

Bölüm

Derleme

Yazarlar

Didem Kaçar Adam ^*
0000-0001-6237-0857
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2021

Gönderilme Tarihi

23 Şubat 2021

Kabul Tarihi

22 Nisan 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Sayı: 17

DOI

https://doi.org/10.46218/tshd.885472

IZ

https://izlik.org/JA37JL93FP

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Kaçar Adam, D. (2021). SOSYAL HİZMET PERSPEKTİFİNDEN ÇOCUKLUK ÇAĞI KANSERLERİNDE SORUN ALANLARI VE MÜDAHALE BECERİLERİ. Tıbbi Sosyal Hizmet Dergisi, 17, 179-196. https://doi.org/10.46218/tshd.885472

AMA

1.Kaçar Adam D. SOSYAL HİZMET PERSPEKTİFİNDEN ÇOCUKLUK ÇAĞI KANSERLERİNDE SORUN ALANLARI VE MÜDAHALE BECERİLERİ. Tıbbi Sosyal Hizmet Dergisi. 2021;(17):179-196. doi:10.46218/tshd.885472

Chicago

Kaçar Adam, Didem. 2021. “SOSYAL HİZMET PERSPEKTİFİNDEN ÇOCUKLUK ÇAĞI KANSERLERİNDE SORUN ALANLARI VE MÜDAHALE BECERİLERİ”. Tıbbi Sosyal Hizmet Dergisi, sy 17: 179-96. https://doi.org/10.46218/tshd.885472.

EndNote

Kaçar Adam D (01 Haziran 2021) SOSYAL HİZMET PERSPEKTİFİNDEN ÇOCUKLUK ÇAĞI KANSERLERİNDE SORUN ALANLARI VE MÜDAHALE BECERİLERİ. Tıbbi Sosyal Hizmet Dergisi 17 179–196.

IEEE

[1]D. Kaçar Adam, “SOSYAL HİZMET PERSPEKTİFİNDEN ÇOCUKLUK ÇAĞI KANSERLERİNDE SORUN ALANLARI VE MÜDAHALE BECERİLERİ”, Tıbbi Sosyal Hizmet Dergisi, sy 17, ss. 179–196, Haz. 2021, doi: 10.46218/tshd.885472.

ISNAD

Kaçar Adam, Didem. “SOSYAL HİZMET PERSPEKTİFİNDEN ÇOCUKLUK ÇAĞI KANSERLERİNDE SORUN ALANLARI VE MÜDAHALE BECERİLERİ”. Tıbbi Sosyal Hizmet Dergisi. 17 (01 Haziran 2021): 179-196. https://doi.org/10.46218/tshd.885472.

JAMA

1.Kaçar Adam D. SOSYAL HİZMET PERSPEKTİFİNDEN ÇOCUKLUK ÇAĞI KANSERLERİNDE SORUN ALANLARI VE MÜDAHALE BECERİLERİ. Tıbbi Sosyal Hizmet Dergisi. 2021;:179–196.

MLA

Kaçar Adam, Didem. “SOSYAL HİZMET PERSPEKTİFİNDEN ÇOCUKLUK ÇAĞI KANSERLERİNDE SORUN ALANLARI VE MÜDAHALE BECERİLERİ”. Tıbbi Sosyal Hizmet Dergisi, sy 17, Haziran 2021, ss. 179-96, doi:10.46218/tshd.885472.

Vancouver

1.Didem Kaçar Adam. SOSYAL HİZMET PERSPEKTİFİNDEN ÇOCUKLUK ÇAĞI KANSERLERİNDE SORUN ALANLARI VE MÜDAHALE BECERİLERİ. Tıbbi Sosyal Hizmet Dergisi. 01 Haziran 2021;(17):179-96. doi:10.46218/tshd.885472