Çanakkale İli Merkez İlçesinin Otopark Sorununun Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) ile Analizi ve Çözüm Önerileri

Öz

Bu çalışmanın amacı otopark sorununun, Coğrafi Bilgi Sistemleri yardımıyla ulaşım ve çekim merkezleri çerçevesinde bütüncül olarak analiz edilerek, ulaşımla entegre otopark politikaları önerilmesidir. Çalışma alanı olan Çanakkale ili Merkez ilçesinin otopark sorununun mekânsal analizi için otopark, ulaşım ve trafik çekim merkezlerine ait ilişkisel coğrafi veri tabanı kurularak bölgedeki mevcut park yerleri, mevcut ulaşım alt yapısı ve çekim merkezleri sorgulanabilir ve analiz edilebilir hale getirilmiştir. Almanya’da kullanılan ve tüm dünyada kabul gören hesaplama yöntemi ile otopark ihtiyacı belirlenmiştir. Çalışma alanına ait kurulan veri tabanında yapılan sorgulamalar ve analizler sonucunda yolların yol üstü park planlaması için uygun olup olmadığı incelenmiştir. ModelBuilder ile oluşturulan model sayesinde paralel parklanma için mahalle bazlı yol üstü park arzı kapasitesi hesaplanmıştır. Ulaşım analizi sayesinde kent merkezinin ve çekim merkezi bölgelerinin toplu taşıma ve bisiklet bakımından erişilebilir olup olmadığı ve mevcut durumda “park et devam et” uygulamalarının mümkün olup olmadığı analiz edilmiştir. Çekim merkezlerinden yürüme mesafesine göre 250 m hizmet alan içinde; yol dışı park alanı var mı, toplu taşıma bakımından erişebilir mi, mevcut bisiklet istasyonları bakımından erişebilir mi, yürüme mesafesi içinde kalan yollardan hangileri park için uygun ve kapasiteleri ne kadar gibi soruların cevapları aranmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Otopark
• Coğrafi Bilgi Sistemleri
• Mekânsal Analiz
• Servis Alan Analizi
• Ulaşım

Analysis of the Parking Problem of the Central District of Canakkale With the Geographical Information System (GIS) and Solution Suggestions

Öz

The aim of this study is to analyse the parking problem holistically within the framework of transportation and attraction centers with the help of Geographical Information Systems and to propose parking policies integrated with transportation. For the spatial analysis of the parking problem of the Central District of Canakkale Province, which is the study area, a relational geographic database of parking lots, transportation and traffic attraction centers has been established. The need for parking has been determined with the calculation method used in Germany and accepted all over the world. As a result of the queries and analyses made in the database established for the study area, it was examined whether the roads are suitable for on-road park planning. Thanks to the model created with ModelBuilder, neighbourhood-based on-road parking supply capacity was calculated for parallel parking. Accessibility was measured by transportation analysis. According to the walking distance from the attraction centers, within a 250 m service area; Is there an off-road parking area, can it be accessed in terms of public transportation, can it be accessed in terms of existing bicycle stations, which of the roads within walking distance are suitable for parking and what is their capacity?

Anahtar Kelimeler

• Parking
• Geographical Information Systems
• Spatial analysis
• Service Area Analysis
• Transportation

Kaynakça

1. Demir S, Basaraner M, & Taskin Gumus, A. (2021). Selection of Suitable Parking Lot Sites in Megacities: A Case Study for Four Districts of Istanbul. Land Use Policy, November 2020, 105731.
2. Demirci A & Karakuyu M (2004). Afet Yönetiminde Coğrafi Bilgi Teknolojilerinin Rolü. Doğu Coğrafya Dergisi, 9(12), 67–100.
3. Erden T, Coşkun M Z & İpbüker C (2003). CBS’de Ağ Analizi ve Ulaşım Problemleri. 16–31.
4. Gülhan G & Ceylan H (2010). Otopark Sorununa Otopark Yönetimi Temelinde Yaklaşımlar: İzmir Örneği. DEÜ Mühendislik Fakültesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 63–73.
5. Haldenbilen S, Murat Y Ş, Baykan N & Meriç N (1999). Kentlerde Otopark Sorunu: Deni̇zli̇ Örneği̇. Mühendislik Bilimleri Dergisi, 5(2–3), 1099–1108.
6. Litman T (2020). Parking Management Comprehensive Implementation Guide. Victoria Transport Policy Institute. https://www.vtpi.org/park_man_comp.pdf [Erişim Tarihi: 25.12.2021].
7. Litman T (2008). Parking Management Best Practices. https://ezp.lib.unimelb.edu.au/login?url=https://search.ebscohost.com/login.aspx?direct=true&db=cat00006a&AN=melb.b3097078&scope=site [Erişim Tarihi: 25.12.2021].
8. Okubay M (2008). Bölgesel Otopark Yönetimi ve Stratejileri: Tarihi Yarımada - Eminönü Bölgesi Örneği. Yüksek Lisans Tezi, YTÜ Fen Bilimleri Enstitüsü, İastanbul, 304 s.

9. Türk Standartları Enstitüsü, Şehir içi yollar - Otolar için otopark tasarım kuralları, (1992).
10. Uyur E (2015). Otopark Sorununun Arz ve Talep Temeli̇nde İncelenmesi̇ne Yöneli̇k Bi̇r Araştırma: Kadıköy Merkez Örneği̇. Yüksek Lisans Tezi, Bahçeşehir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul, 121 s.
11. Yomralıoğlu T (2015). Coğrafi Bilgi Sistemleri: Temel Kavramlar ve Uygulamalar. Güven Kitap Yayın Dağıtım, ISBN: 975-97319-0-8.