Araştırma Makalesi

ÇAĞDAŞ GÜNEY AZERBAYCAN ŞAİRİ KİYAN HİYAV’IN SANATINDA İĞDE AĞACININ METAFORİK İMGESİ

Cilt: 9 Sayı: 1 30 Ocak 2026
PDF İndir
RU TR EN

ÇAĞDAŞ GÜNEY AZERBAYCAN ŞAİRİ KİYAN HİYAV’IN SANATINDA İĞDE AĞACININ METAFORİK İMGESİ

Öz

Çağdaş Güney Azerbaycan şairi Kiyan Hiyav, farklı türlerde kaleme aldığı şiir, manzume, hikâye ve tiyatro eserleriyle çağdaş Azerbaycan edebiyatında özgün bir konuma sahip seçkin bir yazardır. Güney Azerbaycan’la sınırlı kalmayıp genel olarak tüm Azerbaycan edebiyatına katkı sunan Hiyav, Güney ve Kuzey Azerbaycan’ı aşan bir perspektifle, bütün Türk dünyasının ortak düşünce ve duyarlık alanına seslenen üretken sanatçılardan biri olarak edebiyat tarihimizde yer almaktadır. Şair, Güney Azerbaycan halkının Fars rejimi tarafından ihlal edilen insan hakları ve özgürlükleri, millî kimliği ve ana dili uğruna verdiği mücadeleyi eserlerinin merkezine alır; özgün imgeler aracılığıyla bu direnişi estetik ve düşünsel bir düzleme taşır. Hiyav’ın şiir dünyasında öne çıkan sembollerden biri olan iğde ağacı, onun millî ve sanatsal düşüncesinde özel bir anlam taşır. Türk kültüründe ve Türk halklarının estetik tefekküründe iğde ağacı, zorlu doğa koşullarına rağmen varlığını sürdürebilen dayanıklı bir bitki olarak direncin, azmin ve hayatta kalma mücadelesinin simgesi olarak kabul edilir. Genel olarak çağdaş Azerbaycan edebiyatında iğde ağacı ve iğde çiçekleri, yalnızca güzelliği ve etkileyici kokusuyla değil, aynı zamanda doğanın direncini ve insanın var olma mücadelesini temsil eden sembolik bir unsur olarak yer alır. Gerek Kuzey gerekse Güney Azerbaycan edebiyatında kültürel, manevî ve edebî anlamlar yüklenen iğde ağacı; güç, direnç ve azmin yanı sıra yalnızlık, vatan özlemi, ayrılık, hasret, özgürlük ve mücadele duygularının yoğun bir simgesel ifadesine dönüşür.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Asker, R. (2008). Çağdaş Güney Azerbaycan edebiyatı. Nurlan.
  2. Ata sözleri. (2013). Nurlan Yayınevi.
  3. Caferli, A. (2018). Şerif Ağayar’ın “Ağ göl”de dedikleri. 525-Gazet, 9 Haziran 2018.
  4. Cenubî Azerbaycan edebiyatı antolojisi. (t.y.). Elm Neşriyatı. (Cilt 3).
  5. Defne nedir? (t.y.) Sözlük6. https://soz6.com/nedir/34344/defne (Erişim Tarihi: 12.08.2025).
  6. Efendiyev, P. (1981). Azerbaycan çocuk oyunları ve folkloru. Elm Neşriyatı.
  7. Fuad, E. (2025). Kiyan Hiyav sanatında iğde ağacı metaforu. Azerbaijan Post.
  8. Halilli, K. (1991). İğde ağacının hiffeti (“Tenha iğde ağacı” gösterisi hakkında). Komünist Gazetesi, 9 Mayıs 1991.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Esmira Fuad *
Azerbaijan

Yayımlanma Tarihi

30 Ocak 2026

Gönderilme Tarihi

31 Ağustos 2025

Kabul Tarihi

15 Ocak 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 9 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Fuad, E. (2026). ÇAĞDAŞ GÜNEY AZERBAYCAN ŞAİRİ KİYAN HİYAV’IN SANATINDA İĞDE AĞACININ METAFORİK İMGESİ. Uluslararası Türk Dünyası Araştırmaları Dergisi, 9(1), 55-70. https://doi.org/10.59182/tudad.1774669
AMA
1.Fuad E. ÇAĞDAŞ GÜNEY AZERBAYCAN ŞAİRİ KİYAN HİYAV’IN SANATINDA İĞDE AĞACININ METAFORİK İMGESİ. TÜDAD. 2026;9(1):55-70. doi:10.59182/tudad.1774669
Chicago
Fuad, Esmira. 2026. “ÇAĞDAŞ GÜNEY AZERBAYCAN ŞAİRİ KİYAN HİYAV’IN SANATINDA İĞDE AĞACININ METAFORİK İMGESİ”. Uluslararası Türk Dünyası Araştırmaları Dergisi 9 (1): 55-70. https://doi.org/10.59182/tudad.1774669.
EndNote
Fuad E (01 Ocak 2026) ÇAĞDAŞ GÜNEY AZERBAYCAN ŞAİRİ KİYAN HİYAV’IN SANATINDA İĞDE AĞACININ METAFORİK İMGESİ. Uluslararası Türk Dünyası Araştırmaları Dergisi 9 1 55–70.
IEEE
[1]E. Fuad, “ÇAĞDAŞ GÜNEY AZERBAYCAN ŞAİRİ KİYAN HİYAV’IN SANATINDA İĞDE AĞACININ METAFORİK İMGESİ”, TÜDAD, c. 9, sy 1, ss. 55–70, Oca. 2026, doi: 10.59182/tudad.1774669.
ISNAD
Fuad, Esmira. “ÇAĞDAŞ GÜNEY AZERBAYCAN ŞAİRİ KİYAN HİYAV’IN SANATINDA İĞDE AĞACININ METAFORİK İMGESİ”. Uluslararası Türk Dünyası Araştırmaları Dergisi 9/1 (01 Ocak 2026): 55-70. https://doi.org/10.59182/tudad.1774669.
JAMA
1.Fuad E. ÇAĞDAŞ GÜNEY AZERBAYCAN ŞAİRİ KİYAN HİYAV’IN SANATINDA İĞDE AĞACININ METAFORİK İMGESİ. TÜDAD. 2026;9:55–70.
MLA
Fuad, Esmira. “ÇAĞDAŞ GÜNEY AZERBAYCAN ŞAİRİ KİYAN HİYAV’IN SANATINDA İĞDE AĞACININ METAFORİK İMGESİ”. Uluslararası Türk Dünyası Araştırmaları Dergisi, c. 9, sy 1, Ocak 2026, ss. 55-70, doi:10.59182/tudad.1774669.
Vancouver
1.Esmira Fuad. ÇAĞDAŞ GÜNEY AZERBAYCAN ŞAİRİ KİYAN HİYAV’IN SANATINDA İĞDE AĞACININ METAFORİK İMGESİ. TÜDAD. 01 Ocak 2026;9(1):55-70. doi:10.59182/tudad.1774669