SÖYLEME BİLMESİNLER: AİLE SIRLARI VE SESSİZLİK ÜZERİNE BİR OKUMA

Öz

Şermin Yaşar’ın 2023 yılında yayımlanan Söyleme Bilmesinler romanı aile kurumunu farklı bakış açılarıyla örneklendirmektedir. Romanda olayların bireylere göre farklı algılanması kendi bakış açılarından anlattıklarıyla örneklendirilir. Sessizlik kavramı ve bu kavram üzerinden bellek inşası romanın merkezindedir. Sessizlik romanda birbirine tahammül edebilmek için kullanılan bir araç olarak dikkat çeker. Bu sessizlik vesilesiyle bireyler kendilerini aynı evde yaşadığı diğer bireylerle bir aile hisseder. Fakat olayların iç yüzünde bu sessizlik bireyleri gerçek aile olmaktan uzaklaştırmaktadır. Zira konuşulmayan konuların romanda her bireyde başka algılandığı görülmektedir. Söyleme Bilmesinler romanı aile ve bu aile üzerinde bellek inşası açısından son derece zengin bir romandır. Yazar bu inşayı sessizlikle var eder. Kendini koruma ya da konfor alanından çıkamama sebebiyle sessizliğin yarattığı tahribat aile ilişkilerini zorlaştırmıştır. Çalışma aile içi ilişkileri nitel araştırma yönteminin doküman analizi metoduyla sorgulamayı amaçlamaktadır. Dolayısıyla Söyleme Bilmesinler romanının tematik içerik analizi ile kolektif belleğin özellikle aile içi ilişkilerde ne kadar önemli olduğu vurgulanmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Aile
• sessizlik
• Şermin Yaşar
• Söyleme Bilmesinler

SÖYLEME BİLMESİNLER: A READING ON FAMILY SECRETS AND SILENCE

Öz

Şermin Yaşar's novel Söyleme Bilmesinler (Let Them Not Know) which is published in 2023, exemplifies the institution of family from different perspectives. In the novel, the varying perception of events by individuals is illustrated through their narratives from their own points of view. The concept of silence and the construction of memory through this concept lie at the center of the novel. Silence draws attention as a tool used in the novel to tolerate one another. Through this silence, individuals feel like a family with the other individuals living in the same house. However, beneath the surface of events this silence moves individuals away from being a true family. Indeed, it is observed that unmentioned topics are perceived differently by each individual in the novel. Söyleme Bilmesinler is an extremely rich novel in terms of family and the construction of memory upon this family. The author creates this construction through silence. The destruction created by silence due to self-preservation or the inability to leave one's comfort zone has made family relations more difficult. This study aims to question intra-family relationships through the document analysis and a qualitative research method. Therefore, through a thematic content analysis of the novel Söyleme Bilmesinler is emphasized the importance of collective memory, especially in intra-family relationships.

Anahtar Kelimeler

• Family
• silence
• Şermin Yaşar
• Söyleme Bilmesinler.

Kaynakça

1. Akbaş, A. (2025). Edebî eleştiri ve yakın okuma: modern dönemde metin analizi. Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 8(1), 49-72. https://doi.org/10.47948/efad.1604310.
2. Balin, H. (2021). Aile içi rollerde babalığın önemi. Çocuk ve Medeniyet, 6/11, 55-81. https://izlik.org/JA88FH49TZ. Bayer, A. (2013). Değişen toplumsal yapıda aile. Şırnak Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, IV/ 8, 101-129. https://izlik.org/JA56ZW57BL.
3. Demir, N. (2024). Geleneksel ve modern aile yapıları üzerine düşünsel çözümlemeler. Kilis 7 Aralık Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi. 11/2, s. 555-581. http://dx.doi.org/ 10.46353/k7auifd.1522205
4. Dil, K. (2023). Heterotopik bir mekân olarak aile. Şarkiyat İlmi Araştırmalar Dergisi, 15/1, 358-367. https://doi.org/10.26791/sarkiat.1273823.
5. Doğan, C. (2010). Ailenin önemi ve vazgeçilmez fonksiyonları. Aile ve Eğitim. Ensar Yayınları, s. 19-29.
6. Erkmen, S. (2025). Yakınlığın karanlık yüzü: aile. Feminist Tahayyül, 6(1), 72-98. https://izlik.org/JA28DY54LW.
7. Foucault, M. (2021). Başka Mekanlara Dair. (Çev. Işık Ergüden, Osman Akınhay). Özne ve İktidar. Ayrıntı Yayınları. s. 293-283.
8. Moran, B. (2009). Edebiyat kuramları ve eleştiri. İletişim Yayınları.

9. Uğurlu, Y. S. (2020). Yazarlar ve edebî dönemler bağlamında cumhuriyet öncesi Türk hikâyelerindeki aile ile ilgili konulara genel bir bakış. Söylem Filoloji Dergisi, 5/1, 212-225. https://doi.org/10.29110/soylemdergi.726868.
10. Yaşar, Ş. (2025). Söyleme bilmesinler. Doğan Kitap.
11. Homojen Dergi (2020). Ütopyaların homojenliğine karşı: Foucault’nun heterotopyası [Blog Yazısı]. Erişim adresi: https://homojendergi.com/utopyalarin-homojenligine-karsi-foucaultnun-heterotopyasi/. (Erişim Tarihi: 07.09.2025).