Araştırma Makalesi

Yetişkin Bireylerde “Fast Food” Tüketiminin Diyet Kalitesi ve Obezite ile İlişkisi: Kesitsel Bir Çalışma

Cilt: 7 Sayı: 2 31 Ağustos 2023
PDF İndir
EN TR

Yetişkin Bireylerde “Fast Food” Tüketiminin Diyet Kalitesi ve Obezite ile İlişkisi: Kesitsel Bir Çalışma

Öz

Amaç: Bu çalışma, yetişkinlerin “fast food” tüketimi ile bireylerin diyet kalitelerini belirlemek amacıyla kullandığımız Sağlıklı Yeme İndeksi (HEI)-2015 ve Akdeniz Diyet Kalite İndeksi (PREDIMED) arasındaki ilişkileri değerlendirmek amacıyla yapılmıştır. Gereç ve Yöntemler: Çalışmaya Ankara’da yaşayan 19-64 yaş aralığındaki yetişkin 400 birey dahil edilmiştir. Veriler bireylerin sosyodemografik özellikleri, beslenme alışkanlıkları, antropometrik ölçümleri, PREDIMED, Uluslararası Fiziksel Aktivite Ölçeği (IPAQ) ve besin tüketim kaydı sorularından oluşan anket formu ile yüz yüze toplanmıştır. Beslenme durumlarının tespiti için 24 saatlik besin tüketim kaydı alınmıştır. Diyet kalitesini belirlemek için Sağlıklı Yeme İndeksi -2015 (SYİ-2015) kullanılmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, ki-kare testi, t testi, One Way Anova, Mann Whitney U, Kruskal Wallis testi ve linear regresyon analizi kullanılmıştır. Bulgular: Katılımcıların %63,7’si kadın, %36,3’ü erkektir. Bireylerin %56,3’ünün “fast food” tükettiği, ortalama “fast food” tüketim sıklığının 3,7±1,5 hafta olduğu saptanmıştır. Yetişkin bireylerin %30,5’i fazla kilolu/obez iken, %85,0’inin hafif fiziksel aktivite yaptığı belirlenmiştir. “Fast food” tüketen bireylerin ortalama doymuş yağ ve tekli doymamış yağ alımları tüketmeyenlere kıyasla daha fazladır (p<0,05). “Fast food” tüketen bireyler tüketmeyenlere kıyasla Akdeniz diyetine uyumları daha düşüktür. “Fast food” tüketen bireylerin PREDIMED ve HEI skoru sırasıyla-1.04 ± 0.18 (95% CI -1,39, -0,68) ve -13,36±0,93 (95% CI -15,2, -11,2) olup, daha düşük olarak saptanmıştır. “Fast food” tüketimi ile BKİ ve fiziksel aktivite düzeyi arasında negatif ilişki olduğu saptanmış ve bu ilişki istatistiksel olarak önemli bulunmuştur (p<0,05). Sonuç: Düzenli “fast food” tüketen katılımcılarda her iki diyet kalite skoru tüketmeyenlere kıyasla daha düşük bulunmuştur. Bireylerin diyet kalitelerini iyileştirmek için “fast food” endüstrisinin porsiyon boyutlarını küçültmek, yağ ve şeker içeriğini azaltmak ve posayı artırmak gibi girişimlerde bulunması gerekmektedir

Anahtar Kelimeler

Teşekkür

Çalışmaya katılan yetişkin bireylere teşekkür ederiz.

Kaynakça

  1. 1. McCrory MA, Harbaugh AG, Appeadu S, Roberts SB. Fastfood offerings in the United States in 1986, 1991, and 2016 show large increases in food variety, portion size, dietary energy, and selected micronutrients. Journal of the Academy of Nutrition and Dietetics. 2019;119(6):923-933.
  2. 2. Khandpur N, Neri DA, Monteiro C, Mazur A, Frelut ML, Boyland E, Weghuber D, Thivel D. Ultra-Processed Food Consumption among the Paediatric Population: An Overview and Call to Action from the European Childhood Obesity Group. Ann Nutr Metab. 2020;76(2):109-113.
  3. 3. Behnke K, Janssen M. Boundary conditions for traceability in food supply chains using blockchain technology. International Journal of Information Management. 2020;52:101969.
  4. 4. Powell LM, Nguyen BT, Han E. Energy intake from restaurants: demographics and socioeconomics, 2003–2008. American journal of preventive medicine. 2012;43(5):498-504.
  5. 5. Bilim N. 2018 Türkiye Nüfus ve Sağlık Araştırması Temel Bulgular. 2019.
  6. 6. Lachat C, Nago E, Verstraeten R, Roberfroid D, Van Camp J, Kolsteren P. Eating out of home and its association with dietary intake: a systematic review of the evidence. Obesity reviews. 2012;13(4):329-346.
  7. 7. Bowman SA, Gortmaker SL, Ebbeling CB, Pereira MA, Ludwig DS. Effects of fast-food consumption on energy intake and diet quality among children in a national household survey. Pediatrics. 2004;113(1):112-118.
  8. 8. Rosenheck R. “fast food” consumption and increased caloric intake: a systematic review of a trajectory towards weight gain and obesity risk. Obesity reviews. 2008;9(6):535-547.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sağlık Kurumları Yönetimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Ağustos 2023

Gönderilme Tarihi

1 Haziran 2023

Kabul Tarihi

13 Ağustos 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 7 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Aslan Çin, N. N., Açık, M., Yardımcı, H., & Özçelik, A. Ö. (2023). Yetişkin Bireylerde “Fast Food” Tüketiminin Diyet Kalitesi ve Obezite ile İlişkisi: Kesitsel Bir Çalışma. Turkish Journal of Diabetes and Obesity, 7(2), 159-167. https://doi.org/10.25048/tudod.1307530
AMA
1.Aslan Çin NN, Açık M, Yardımcı H, Özçelik AÖ. Yetişkin Bireylerde “Fast Food” Tüketiminin Diyet Kalitesi ve Obezite ile İlişkisi: Kesitsel Bir Çalışma. Turk J Diab Obes. 2023;7(2):159-167. doi:10.25048/tudod.1307530
Chicago
Aslan Çin, Nazlı Nur, Murat Açık, Hülya Yardımcı, ve Ayşe Özfer Özçelik. 2023. “Yetişkin Bireylerde ‘Fast Food’ Tüketiminin Diyet Kalitesi ve Obezite ile İlişkisi: Kesitsel Bir Çalışma”. Turkish Journal of Diabetes and Obesity 7 (2): 159-67. https://doi.org/10.25048/tudod.1307530.
EndNote
Aslan Çin NN, Açık M, Yardımcı H, Özçelik AÖ (01 Ağustos 2023) Yetişkin Bireylerde “Fast Food” Tüketiminin Diyet Kalitesi ve Obezite ile İlişkisi: Kesitsel Bir Çalışma. Turkish Journal of Diabetes and Obesity 7 2 159–167.
IEEE
[1]N. N. Aslan Çin, M. Açık, H. Yardımcı, ve A. Ö. Özçelik, “Yetişkin Bireylerde ‘Fast Food’ Tüketiminin Diyet Kalitesi ve Obezite ile İlişkisi: Kesitsel Bir Çalışma”, Turk J Diab Obes, c. 7, sy 2, ss. 159–167, Ağu. 2023, doi: 10.25048/tudod.1307530.
ISNAD
Aslan Çin, Nazlı Nur - Açık, Murat - Yardımcı, Hülya - Özçelik, Ayşe Özfer. “Yetişkin Bireylerde ‘Fast Food’ Tüketiminin Diyet Kalitesi ve Obezite ile İlişkisi: Kesitsel Bir Çalışma”. Turkish Journal of Diabetes and Obesity 7/2 (01 Ağustos 2023): 159-167. https://doi.org/10.25048/tudod.1307530.
JAMA
1.Aslan Çin NN, Açık M, Yardımcı H, Özçelik AÖ. Yetişkin Bireylerde “Fast Food” Tüketiminin Diyet Kalitesi ve Obezite ile İlişkisi: Kesitsel Bir Çalışma. Turk J Diab Obes. 2023;7:159–167.
MLA
Aslan Çin, Nazlı Nur, vd. “Yetişkin Bireylerde ‘Fast Food’ Tüketiminin Diyet Kalitesi ve Obezite ile İlişkisi: Kesitsel Bir Çalışma”. Turkish Journal of Diabetes and Obesity, c. 7, sy 2, Ağustos 2023, ss. 159-67, doi:10.25048/tudod.1307530.
Vancouver
1.Nazlı Nur Aslan Çin, Murat Açık, Hülya Yardımcı, Ayşe Özfer Özçelik. Yetişkin Bireylerde “Fast Food” Tüketiminin Diyet Kalitesi ve Obezite ile İlişkisi: Kesitsel Bir Çalışma. Turk J Diab Obes. 01 Ağustos 2023;7(2):159-67. doi:10.25048/tudod.1307530

Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Obezite ve Diyabet Uygulama ve Araştırma Merkezi’nin bilimsel yayım organıdır.

Web: https://obdm.beun.edu.tr/  Twitter: https://twitter.com/obezite_diyabet     Instagram: https://www.instagram.com/zbeuobezitediyabet/