Araştırma Makalesi

Diyabet Hastalarında Sağlık Kaygısının Siberkondri Düzeylerine Etkisi: Bir Eğitim ve Araştırma Hastanesi Örneği

Cilt: 9 Sayı: 1 30 Nisan 2025
PDF İndir
EN TR

Diyabet Hastalarında Sağlık Kaygısının Siberkondri Düzeylerine Etkisi: Bir Eğitim ve Araştırma Hastanesi Örneği

Öz

Amaç: Bu çalışma, diyabet hastalarında sağlık kaygısının siberkondri düzeylerine etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı kesitsel tipte yapılan araştırma bir kamu hastanesi poliklinik ve servislerinde tedavi gören Diabetes Mellitus tanılı 250 birey ile gerçekleştirildi. Araştırma verileri “Tanıtıcı Bilgi Formu”, “Sağlık Kaygısı Envanteri” ve “Siberkondri Ciddiyet Ölçeği” ile toplandı. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, Mann-Whitney U testi, Kruskal-Wallis H Testi ve basit doğrusal regresyon analizi kullanıldı. Bulgular: Araştırmaya katılan diyabetli bireylerin Sağlık Kaygısı Envanteri puan ortalamaları 17.84±11.62 ve Siberkondri Ciddiyet Ölçeği puan ortalamaları 79.2±27.42 olarak bulundu. Araştırmada kadın, sağlıkla ilgili yayın takip eden, sosyal ağ sitelerine üyeliği olan, hastalıkla ilgili internette arama yapan, Tip 1 diyabeti olan, komplikasyon yaşayan ve insülin kullanan diyabetli bireylerin daha fazla sağlık kaygısı yaşadığı bulundu (p<0.05). Yaş, cinsiyet, eğitim durumu, çalışma durumu, internette geçirilen süre, sosyal ağ sitelerine üyelik, diyabet eğitimi alma, komplikasyon yaşama ve diyete uyum ile siberkondri düzeyleri arasında anlamlı farklılıklar olduğu saptandı (p<0.05). Sağlık kaygısı ve siberkondri düzeyleri arasında pozitif yönlü, orta düzeyde anlamlı korelasyon saptandı (p<0.001, r=0.567). Diyabetli bireylerde, Sağlık Kaygısı Envanteri toplam puanı, Siberkondri Ciddiyet Ölçeği toplam puanındaki değişimin %30’unu açıklamaktadır. Sonuç: Araştırma sonucunda Diyabetli bireylerin sağlık kaygısı arttıkça siberkondri düzeyleri de artmaktadır. Sağlık profesyonelleri ve özellikle diyabet eğitim hemşirelerinin, sağlık kaygısı yaşayan diyabetli bireyleri tanımaları ve teknolojiden nasıl faydalanmaları gerektiği, güvenilir web sayfaları ve sağlık ile ilgili tüm konularda alanında uzman kişilerden destek almaları gerektiği hakkında eğitim vermeleri Diyabetli bireylerin siberkondri düzeylerini azaltmaya yardımcı olabilir.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Bu çalışma için herhangi bir finansal destek alınmamıştır.

Etik Beyan

Çalışmanın yürütülmesi için öncelikle Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi Sağlık Bilimleri Alanı Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Kurul onayı (07/07/2022 tarih ve 03/03 nolu karar) ve çalışmanın yapıldığı kurumdan izin alındı. Görüşme öncesinde katılımcılara çalışma hakkında bilgi verildi ve yazılı izinleri alındı. Katılımcılara istedikleri zaman araştırmadan ayrılabilecekleri, katılımın gönüllü olduğu ve elde edilecek kişisel verilerin gizli tutulacağı bilgisi verildi. Araştırma öncesinde kullanılan ölçeklerin Türkçe geçerlik ve güvenirliğini yapan yazarlardan e-mail yoluyla izin alındı.

Teşekkür

Bu çalışmaya katılarak destek veren tüm katılımcılara teşekkür ederiz.

Kaynakça

  1. 1. International Diabetes Atlas, 10th. Edition. Brussels, Belgi um:International DiabetesFederation; 2021. https://diabete satlas.org/idfawp/resourcefiles/2021/07/IDF_Atlas_10th_Edi tion (Erişim Tarihi: 17.10.2024)
  2. 2. Üren Y, Yılmaz Karabulutlu E. Tip 2 Diyabet hastalarında di yabet kontrolünü zorlaştıran faktörlerin incelenmesi. Sağlık Bilimleri ve Meslekleri Dergisi. 2018; 5(3):376-86.
  3. 3. Celik S, Pınar R. Insulin injection and finger sticking fear in diabetic people. J Psychiatr Nurs, 2014;5(2):104–8.
  4. 4. Lui CW, Col JR, Donald M, Dower J, Boyle FM. Health and social correlates of Internet use for diabetes information: fin dings from Australia’s Living with Diabetes Study. Aust J Prim Health. 2015;21(3):327-33.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Endokrinoloji, İç Hastalıkları

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Nisan 2025

Gönderilme Tarihi

18 Ekim 2024

Kabul Tarihi

12 Nisan 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 9 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Türedi, M. G., & Albayrak Coşar, A. (2025). Diyabet Hastalarında Sağlık Kaygısının Siberkondri Düzeylerine Etkisi: Bir Eğitim ve Araştırma Hastanesi Örneği. Turkish Journal of Diabetes and Obesity, 9(1), 48-60. https://doi.org/10.25048/tudod.1569492
AMA
1.Türedi MG, Albayrak Coşar A. Diyabet Hastalarında Sağlık Kaygısının Siberkondri Düzeylerine Etkisi: Bir Eğitim ve Araştırma Hastanesi Örneği. Turk J Diab Obes. 2025;9(1):48-60. doi:10.25048/tudod.1569492
Chicago
Türedi, Memnune Gizem, ve Arife Albayrak Coşar. 2025. “Diyabet Hastalarında Sağlık Kaygısının Siberkondri Düzeylerine Etkisi: Bir Eğitim ve Araştırma Hastanesi Örneği”. Turkish Journal of Diabetes and Obesity 9 (1): 48-60. https://doi.org/10.25048/tudod.1569492.
EndNote
Türedi MG, Albayrak Coşar A (01 Nisan 2025) Diyabet Hastalarında Sağlık Kaygısının Siberkondri Düzeylerine Etkisi: Bir Eğitim ve Araştırma Hastanesi Örneği. Turkish Journal of Diabetes and Obesity 9 1 48–60.
IEEE
[1]M. G. Türedi ve A. Albayrak Coşar, “Diyabet Hastalarında Sağlık Kaygısının Siberkondri Düzeylerine Etkisi: Bir Eğitim ve Araştırma Hastanesi Örneği”, Turk J Diab Obes, c. 9, sy 1, ss. 48–60, Nis. 2025, doi: 10.25048/tudod.1569492.
ISNAD
Türedi, Memnune Gizem - Albayrak Coşar, Arife. “Diyabet Hastalarında Sağlık Kaygısının Siberkondri Düzeylerine Etkisi: Bir Eğitim ve Araştırma Hastanesi Örneği”. Turkish Journal of Diabetes and Obesity 9/1 (01 Nisan 2025): 48-60. https://doi.org/10.25048/tudod.1569492.
JAMA
1.Türedi MG, Albayrak Coşar A. Diyabet Hastalarında Sağlık Kaygısının Siberkondri Düzeylerine Etkisi: Bir Eğitim ve Araştırma Hastanesi Örneği. Turk J Diab Obes. 2025;9:48–60.
MLA
Türedi, Memnune Gizem, ve Arife Albayrak Coşar. “Diyabet Hastalarında Sağlık Kaygısının Siberkondri Düzeylerine Etkisi: Bir Eğitim ve Araştırma Hastanesi Örneği”. Turkish Journal of Diabetes and Obesity, c. 9, sy 1, Nisan 2025, ss. 48-60, doi:10.25048/tudod.1569492.
Vancouver
1.Memnune Gizem Türedi, Arife Albayrak Coşar. Diyabet Hastalarında Sağlık Kaygısının Siberkondri Düzeylerine Etkisi: Bir Eğitim ve Araştırma Hastanesi Örneği. Turk J Diab Obes. 01 Nisan 2025;9(1):48-60. doi:10.25048/tudod.1569492

Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Obezite ve Diyabet Uygulama ve Araştırma Merkezi’nin bilimsel yayım organıdır.

Web: https://obdm.beun.edu.tr/  Twitter: https://twitter.com/obezite_diyabet     Instagram: https://www.instagram.com/zbeuobezitediyabet/