Araştırma Makalesi

Gestasyonel Diyabetli Gebelerde Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları ve İlişkili Faktörler: Bir Kamu Hastanesi Örneği

Cilt: 9 Sayı: 2 31 Ağustos 2025
PDF İndir
TR EN

Gestasyonel Diyabetli Gebelerde Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları ve İlişkili Faktörler: Bir Kamu Hastanesi Örneği

Öz

Amaç: Bu çalışmada, gestasyonel diyabet mellitus (GDM) tanısı olan gebelerde sağlık sorumluluğu, fiziksel aktivite, beslenme, manevi gelişim, kişilerarası ilişkiler ve stres yönetimi konularını içeren sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının belirlenmesi amaçlanmaktadır. Gereç ve Yöntem: İstanbul’da bulunan bir kamu hastanesinin Kadın Hastalıkları ve Doğum Kliniğinde takibi yapılan ve hekim tarafından GDM tanısı konan 185 gebe ile gerçekleştirilmiştir. Katılımcılardan yüz yüze görüşme ile sosyo-demografik özellikleri, antropometrik ölçümleri, gebelik ve tıbbi özgeçmişi ile Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları (SYBD) Ölçeği-II bilgileri toplanmıştır. Bulgular: Katılımcıların ortalama yaşı 29,430±6,060 yıl olup; %11,4’ü üniversite mezunudur. Katılımcıların %76,2’si GDM tedavisini için tıbbi beslenme tedavisi uyguladığını bildirmiştir. Katılımcıların SYBD ölçeği-II toplam puanı ortalama 132,103±19,313’dir. Gebelik başlangıç ağırlığı ile manevi gelişim alt boyut puanının arasında negatif yönlü zayıf korelasyon bulunmuştur (p<0,05). Eğitim durumuna, gebelik sayısına ve kan glikoz kontrolü yapma durumuna göre SYBD ölçeği-II toplam ve alt boyut puanları arasında anlamlı bir fark saptanmamıştır (p>0,05). Gebelik öncesi diyet uygulamayan katılımcıların sağlık sorumluluğu puanı düşükken (p<0,05); GDM tanısı sonrası insülin ve tıbbi beslenme tedavisini birlikte alan katılımcıların sağlık sorumluluğu puanları daha yüksek bulunmuştur (p=0.028). Sonuç: GDM’li kadınlarda gebelik ile ilgili özellikleri ve sosyodemografik özelliklerinin manevi gelişim, kişilerarası iletişim ve sağlık sorumluluğu gibi sağlıklı yaşam biçimi davranışlarını etkilemektedir. Kadınlara gebelik öncesi ve sırasında, sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının oluşmasında etkili ve sürdürülebilir müdahalelerin belirlenmesi ve uygulanması, GDM prevalansını azaltabilir.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Çalışma için gerekli olan etik kurul onay belgesi çalışmanın yapıldığı kamu hastanesinin ‘Hasta ne Baştabipliği Klinik Araştırmalar Etik Kurulu’ndan alınmıştır (Konu no: KAEK/2017.2.3).

Kaynakça

  1. 1. 2. Diagnosis and Classification of Diabetes: Standards of Care in Diabetes-2025. Diabetes Care. 2025;48(1 Suppl 1):S27-s49.
  2. 2. Wei X, Zou H, Zhang T, Huo Y, Yang J, Wang Z, Li Y, Zhao J. Gestational Diabetes Mellitus: What Can Medical Nutrition Therapy Do? Nutrients. 2024;16(8):1217.
  3. 3. Juan J, Yang H. Prevalence, Prevention, and Lifestyle Intervention of Gestational Diabetes Mellitus in China. Int J Environ Res Public Health. 2020;17(24):9517.
  4. 4. Juan J, Yang H-X, Su R-N, Kapur A. Diagnosis of gestational diabetes mellitus in China: perspective, progress and prospects. Maternal-Fetal Medicine. 2019;1(01):31-7.
  5. 5. Karaçam Z, Çelİk D. The prevalence and risk factors of gestational diabetes mellitus in Turkey: a systematic review and meta-analysis. J Matern Fetal Neonatal Med. 2021;34(8):1331- 41.
  6. 6. ACOG. ACOG Practice Bulletin No. 201: Pregestational Diabetes Mellitus. Obstet Gynecol. 2018;132(6):e228-e48.
  7. 7. Yong HY, Mohd Shariff Z, Mohd Yusof BN, Rejali Z, Bindels J, Tee YYS, van der Beek EM. High physical activity and high sedentary behavior increased the risk of gestational diabetes mellitus among women with excessive gestational weight gain: a prospective study. BMC Pregnancy Childbirth. 2020;20(1):597.
  8. 8. Vasile FC, Preda A, Ștefan AG, Vladu MI, Forțofoiu MC, Clenciu D, Gheorghe IO, Forțofoiu M, Moța M. An Update of Medical Nutrition Therapy in Gestational Diabetes Mellitus. J Diabetes Res. 2021 Nov 18;2021:5266919.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Halk Sağlığı Beslenmesi, Klinik Beslenme

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Ağustos 2025

Gönderilme Tarihi

28 Ocak 2025

Kabul Tarihi

1 Ağustos 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 9 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Çalışkan, L., Çolak, H., & Karakoyun Laçin, B. (2025). Gestasyonel Diyabetli Gebelerde Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları ve İlişkili Faktörler: Bir Kamu Hastanesi Örneği. Turkish Journal of Diabetes and Obesity, 9(2), 179-191. https://doi.org/10.25048/tudod.1625814
AMA
1.Çalışkan L, Çolak H, Karakoyun Laçin B. Gestasyonel Diyabetli Gebelerde Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları ve İlişkili Faktörler: Bir Kamu Hastanesi Örneği. Turk J Diab Obes. 2025;9(2):179-191. doi:10.25048/tudod.1625814
Chicago
Çalışkan, Leman, Hatice Çolak, ve Berna Karakoyun Laçin. 2025. “Gestasyonel Diyabetli Gebelerde Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları ve İlişkili Faktörler: Bir Kamu Hastanesi Örneği”. Turkish Journal of Diabetes and Obesity 9 (2): 179-91. https://doi.org/10.25048/tudod.1625814.
EndNote
Çalışkan L, Çolak H, Karakoyun Laçin B (01 Ağustos 2025) Gestasyonel Diyabetli Gebelerde Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları ve İlişkili Faktörler: Bir Kamu Hastanesi Örneği. Turkish Journal of Diabetes and Obesity 9 2 179–191.
IEEE
[1]L. Çalışkan, H. Çolak, ve B. Karakoyun Laçin, “Gestasyonel Diyabetli Gebelerde Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları ve İlişkili Faktörler: Bir Kamu Hastanesi Örneği”, Turk J Diab Obes, c. 9, sy 2, ss. 179–191, Ağu. 2025, doi: 10.25048/tudod.1625814.
ISNAD
Çalışkan, Leman - Çolak, Hatice - Karakoyun Laçin, Berna. “Gestasyonel Diyabetli Gebelerde Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları ve İlişkili Faktörler: Bir Kamu Hastanesi Örneği”. Turkish Journal of Diabetes and Obesity 9/2 (01 Ağustos 2025): 179-191. https://doi.org/10.25048/tudod.1625814.
JAMA
1.Çalışkan L, Çolak H, Karakoyun Laçin B. Gestasyonel Diyabetli Gebelerde Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları ve İlişkili Faktörler: Bir Kamu Hastanesi Örneği. Turk J Diab Obes. 2025;9:179–191.
MLA
Çalışkan, Leman, vd. “Gestasyonel Diyabetli Gebelerde Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları ve İlişkili Faktörler: Bir Kamu Hastanesi Örneği”. Turkish Journal of Diabetes and Obesity, c. 9, sy 2, Ağustos 2025, ss. 179-91, doi:10.25048/tudod.1625814.
Vancouver
1.Leman Çalışkan, Hatice Çolak, Berna Karakoyun Laçin. Gestasyonel Diyabetli Gebelerde Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları ve İlişkili Faktörler: Bir Kamu Hastanesi Örneği. Turk J Diab Obes. 01 Ağustos 2025;9(2):179-91. doi:10.25048/tudod.1625814

Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Obezite ve Diyabet Uygulama ve Araştırma Merkezi’nin bilimsel yayım organıdır.

Web: https://obdm.beun.edu.tr/  Twitter: https://twitter.com/obezite_diyabet     Instagram: https://www.instagram.com/zbeuobezitediyabet/