ŞEYHÜLİSLÂM EBÛ SAİD-ZÂDE FEYZULLAH EFENDİ’NİN TEMMÛZİYYE KASİDESİ

Faruk Sonmez

doi:10.30568/tullis.1323619

ŞEYHÜLİSLÂM EBÛ SAİD-ZÂDE FEYZULLAH EFENDİ’NİN TEMMÛZİYYE KASİDESİ

Öz

Divan şiirinde yaz mevsimini ve sıcaklığını konu edinen türlere Temmûziyye denir. Bu şiirlerde temmuz ayının sıcaklığı pek çok farklı özelliği ile birlikte ele alınır. Sıcaklığın insan ve tabiattaki diğer canlılara verdiği tahribat üzerinde durulur. İnsanı bezdiren kavurucu sıcaklık çoğu zaman cehenneme benzetilir. Güneş bu türdeki şiirlerde en çok kullanılan benzetme unsurudur. Bu çalışmada 17. yüzyılda yaşamış “Feyzî” mahlasıyla şiirler yazan Şeyhülislâm Ebû Said-zâde Feyzullah Efendi’nin Kaside-i Temmûziyye şiiri üzerinde durulmuştur. Divan şiirinde üzerinde çok durulmamış olan bu türün en uzun örneklerinden biri olan bu kaside, çeşitli hususiyetler bakımından incelenmiştir. Makalede önce müellifin hayatı ve şairliği hakkında ana hatlarıyla bilgi verilmiş, ardından eserin tanıtımı, şekil ve dil özellikleri, muhtevası üzerinde durulmuştur. Son olarak kaside metni transkripsiyonlu olarak verilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

AKKUŞ, M. (2006). Klasik Türk Şiirinin Anlam Dünyası-Edebi Türler ve Tarzlar. Ankara: Fenomen Yayınları.
ÇAPAN, P. (2005). Mustafa Safayi Efendi, Tezkire-i Safayi. Ankara: Atatürk Kültür Merkezi Başkanlığı Yayınlar.
Ebû Said-zâde Feyzullah Efendi. (Trs). Divan/Temmuziyye Kasidesi, (Süleymaniye Kütüphanesi Nuruosmaniye, 4959).
ELİAÇIK, M. (2003). “Şeyhülislâm Ebû Said-zâde Feyzullah Efendi ve Şiirleri”, Kırıkkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 3: 287.
ERKAL, A. (2001). “Divan Edebiyatı’nda Hazaniyye ve Nev’î’nin Hazaniyye-i Latife İsimli Kasidesi”, Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, 18: 107.
ERKAL, A. (2004). “Divan Edebiyatı’nda Temmûziyye ve Mustafa Sâmi’nin Temmûziyyesi”, Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, 24: 44.
İPŞİRLİ, M. (1995). “Feyzullah Efendi, Ebû Said-zâde”, TDV İslam Ansiklopedisi, C. 12, İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları.
İSPİR, M. (2009). “Fehîm-i Kadîm Divanı’ndaki Temmûziye Üzerine Bir İnceleme”, Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 2/6: 340.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Osmanlı Sahası Klasik Türk Edebiyatı

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Faruk Sonmez ^*
0000-0001-5336-5300
Türkiye

Erken Görünüm Tarihi

31 Ağustos 2023

Yayımlanma Tarihi

31 Ağustos 2023

Gönderilme Tarihi

6 Temmuz 2023

Kabul Tarihi

29 Ağustos 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 8 Sayı: 2

DOI

https://doi.org/10.30568/tullis.1323619

IZ

https://izlik.org/JA25BC88AB

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Sonmez, F. (2023). ŞEYHÜLİSLÂM EBÛ SAİD-ZÂDE FEYZULLAH EFENDİ’NİN TEMMÛZİYYE KASİDESİ. The Journal of Turkic Language and Literature Surveys (TULLIS), 8(2), 118-133. https://doi.org/10.30568/tullis.1323619

AMA

1.Sonmez F. ŞEYHÜLİSLÂM EBÛ SAİD-ZÂDE FEYZULLAH EFENDİ’NİN TEMMÛZİYYE KASİDESİ. The Journal of Turkic Language and Literature Surveys (TULLIS). 2023;8(2):118-133. doi:10.30568/tullis.1323619

Chicago

Sonmez, Faruk. 2023. “ŞEYHÜLİSLÂM EBÛ SAİD-ZÂDE FEYZULLAH EFENDİ’NİN TEMMÛZİYYE KASİDESİ”. The Journal of Turkic Language and Literature Surveys (TULLIS) 8 (2): 118-33. https://doi.org/10.30568/tullis.1323619.

EndNote

Sonmez F (01 Ağustos 2023) ŞEYHÜLİSLÂM EBÛ SAİD-ZÂDE FEYZULLAH EFENDİ’NİN TEMMÛZİYYE KASİDESİ. The Journal of Turkic Language and Literature Surveys (TULLIS) 8 2 118–133.

IEEE

[1]F. Sonmez, “ŞEYHÜLİSLÂM EBÛ SAİD-ZÂDE FEYZULLAH EFENDİ’NİN TEMMÛZİYYE KASİDESİ”, The Journal of Turkic Language and Literature Surveys (TULLIS), c. 8, sy 2, ss. 118–133, Ağu. 2023, doi: 10.30568/tullis.1323619.

ISNAD

Sonmez, Faruk. “ŞEYHÜLİSLÂM EBÛ SAİD-ZÂDE FEYZULLAH EFENDİ’NİN TEMMÛZİYYE KASİDESİ”. The Journal of Turkic Language and Literature Surveys (TULLIS) 8/2 (01 Ağustos 2023): 118-133. https://doi.org/10.30568/tullis.1323619.

JAMA

1.Sonmez F. ŞEYHÜLİSLÂM EBÛ SAİD-ZÂDE FEYZULLAH EFENDİ’NİN TEMMÛZİYYE KASİDESİ. The Journal of Turkic Language and Literature Surveys (TULLIS). 2023;8:118–133.

MLA

Sonmez, Faruk. “ŞEYHÜLİSLÂM EBÛ SAİD-ZÂDE FEYZULLAH EFENDİ’NİN TEMMÛZİYYE KASİDESİ”. The Journal of Turkic Language and Literature Surveys (TULLIS), c. 8, sy 2, Ağustos 2023, ss. 118-33, doi:10.30568/tullis.1323619.

Vancouver

1.Faruk Sonmez. ŞEYHÜLİSLÂM EBÛ SAİD-ZÂDE FEYZULLAH EFENDİ’NİN TEMMÛZİYYE KASİDESİ. The Journal of Turkic Language and Literature Surveys (TULLIS). 01 Ağustos 2023;8(2):118-33. doi:10.30568/tullis.1323619