MUSTAFA TATCI’NIN “BAYRÂMÎ ŞEYHİ ULALI HÜSÂM EFENDİ VE MEHMED ŞÂFİʻÎ’NİN HAYATI-İLÂHÎLERİ” ADLI KİTABINDAKİ YAYIN ETİĞİ İHLALLERİ

Öz

Etik, en genel manada ahlaki iyilik ve doğru eylem konuları üzerine yoğunlaşmaktadır. İnsanın edinmesi ve yaşamında eyleme dönüştürmesi gereken amaçlar ile bu amaçları seçerken göz önünde bulundurması gereken ahlaki ilkeler, etiğin temel meseleleridir. Hâliyle hayatın her alanında kendine yer edinen etik, meslek sahipleri için de geçmişten günümüze mesleki üretim yapılırken dikkate alınması gereken moral değerler bütünü olarak karşımıza çıkar. Bir meslek olarak bilim adamlığı/akademisyenlik de mesleki etiğin alt kolları olarak tezahür eden bilimsel etik ve daha özelde de yayın etiği kaidelerine uymayı gerektirir. Bilimsel çalışmalar ilmî metotlar çerçevesinde teşekkül ettirildikleri ölçüde bir kıymeti haiz oldukları kadar etik kurallara riayet edilerek oluşturulmaları açısından da insani bir değer kazanırlar. Etik kuralları ihlal eden bilimsel bir üretim, amacından saptığı için değer kazanamaz. Dolayısıyla insanların faydalanması veya ilme hizmet amacıyla bir kitap yazmayı gaye edinen ancak bu kitabı başkalarının fikirlerini, verilerini, metotlarını kaynak belirtmeden kullanarak meydana getiren bir araştırmacının davranışı, amaç bakımından etik gibi görünse de erdem noktasında etik dışıdır. Bu bağlamda yüksek lisans tezimizden yapılan yayın etiği ihlalini/intihali ortaya koymak adına kaleme alınan bu yazı iki bölümden oluşmaktadır. İlk kısımda tezimizle ilgili yayın etiği ihlalinin arka planı ve sürecin nasıl geliştiği ile yayın etiği ihlalinin yapıldığı eser hakkında genel bir değerlendirme yer alacaktır. İkinci bölümde Sn. Mustafa Tatcı’nın, 2025 yılında neşrettiği Bayrâmî Şeyhi Ulalı Hüsâm Efendi ve Mehmed Şâfiî’nin Hayatı-İlâhîleri” adlı kitabında tezimizden kopyala yapıştır yoluyla yaptığı intihal, ispatlarıyla aşikâr edilecektir.

Anahtar Kelimeler

• Bilimsel etik
• yayın etiği
• intihal
• yüksek lisans tezi
• Mustafa Tatcı

PUBLICATION ETHICS VIOLATIONS IN MUSTAFA TATCI’S BOOK TITLED “THE LIFE AND DIVINE HYMNS OF BAYRAMI SHEIKH FROM ULA HÜSAM EFENDI AND MEHMED ŞAFII

Öz

Ethics, in its broadest sense, focuses on moral goodness and right action. The fundamental issues of ethics are the goals that a person should acquire and translate into action in their life, and the moral principles that should be considered when choosing these goals. Naturally, ethics, which finds its place in every aspect of life, also appears as a set of moral values that professionals have had to consider in their professional work from the past to the present. As a profession, being a scientist/academic requires adherence to the principles of scientific ethics, and more specifically, publication ethics, which are sub-branches of professional ethics. Scientific studies are valuable not only when they are conducted within the framework of scientific methods, but also when they are created in accordance with ethical principles, thus gaining a humanitarian value. Scientific output that violates ethical rules cannot gain value because it deviates from its purpose. Therefore, the behavior of a researcher who aims to write a book for the benefit of humanity or to serve science, but creates this book by plagiarizing the ideas, data, and methods of others, may seem ethical in terms of purpose, but it is unethical in terms of virtue. This article, written to expose the violation of publication ethics/plagiarism in our master's thesis, consists of two parts. The first part will detail the background and development of the publication ethics violation related to our thesis, as well as a general assessment of the work in which the violation occurred. The second part will clearly demonstrate, with evidence, the plagiarism perpetrated by Mr. Mustafa Tatcı in his book “The Life and Hymns of Bayrami Sheikh From Ula Hüsam Efendi and Mehmed Şafii” published in 2025, through copy-pasting from our thesis.

Anahtar Kelimeler

• Scientific ethics
• publication ethics
• plagiarism
• master’s thesis
• Mustafa Tatcı.

Kaynakça

1. Babaarslan, G. (2018). Koç Üniversitesi el yazmaları koleksiyonunda bulunan ilahi mecmuasının (Mecmûʻa-i İlâhiyyât) transkripsiyonlu metni ve ‘Mecmuaların Sistematik Tasnifi Projesi’ne (MESTAP) göre tasnifi. Yüksek Lisans Tezi. Ahi Evran Üniversitesi.
2. Birinci, A. (2014). Tarihin kara kitabı. Ankara: Hitabevi Yayınları.
3. Köksal, M. F. (2020). Bilim dünyamızın kanayan yarasında yeni icatlar veya adı konulmamış yayın etiği ihlalleri. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 20 (1), s. 209-218.
4. Mecmûa-i Eşʻâr, Süleymaniye Kütüphanesi Galata Mevlevihanesi Koleksiyonu, 00057.
5. Mecmû’a-i İlâhiyyât, Koç Ünivesitesi Yazma Eserler Koleksiyonu, MS 102.
6. Özçelik, S. (2016). Dede Korkut -Dresden nüshası- metin, dizin. C II, Ankara: TDK Yayınları.
7. Tatcı, M. (2026). Bayrâmî şeyhi Ulalı Hüsâm Efendi ve Mehmed Şâfiî’nin hayatıilâhîleri. İstanbul: H Yayınları.
8. URL1: https://www.youtube.com/watch?v=YfhLMO_ErUc, [ET: 28.12.2025].

9. URL2: https://www.youtube.com/watch?v=tBNbQNxXZ54, [ET: 28.12.2025].
10. URL3: https://www.youtube.com/watch?v=42EiN2fpSUI, [ET: 29.12. 2025].