Turizm Rehberliği Bölümü Öğrencilerinin Memnuniyet Düzeylerinin Belirlenmesi: Afyon Kocatepe Üniversitesi Örneği

Öz

Amaç ve Önem: Turizm rehberliği bölümü öğrencilerinin memnuniyet düzeylerinin belirlenmesi bu çalışmanın temel amacı olarak belirlenmiştir. Bu kapsamda Afyon Kocatepe Üniversitesi Turizm Fakültesi Turizm Rehberliği bölümü öğrencilerinin bölüm, fakülte ve üniversite hizmetlerinden memnuniyet düzeyleri belirlenmiştir. Bu çalışmayla birlikte, turizm rehberliği öğrencilerinin memnuniyetlerinin belirlenmesinin hem üniversite hem fakülte hem de bölüm bazında önemli katkılar sağlayacağı düşünülmektedir.

Yöntem: Araştırmanın evrenini Afyon Kocatepe Üniversitesi Turizm Fakültesi Turizm Rehberliği bölümü öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırmada evrenin tamamına ulaşma imkânı olmasından dolayı örneklem alınmamış olup, araştırmada tam sayım yöntemi ile veriler toplamıştır. Güz dönemine ait veriler 1 Şubat – 1 Mart 2020 arasında; bahar dönemine ait veriler ise 1-20 Haziran 2020 tarihleri arasında toplanmıştır. Araştırma kapsamında hem güz hem bahar döneminde normal öğretim öğrencilerinden veriler toplanmış, 2019-2020 eğitim öğretim yılı güz döneminde 178; bahar döneminde ise 222 öğrenciye ulaşılmıştır. Araştırma kapsamında yapılan veri analizleri sırasında güz döneminde hatalı ve eksik girilen 50 anket; bahar döneminde ise 12 anket analizden çıkarılmıştır. Katılımcıların bireysel özelliklerine ilişkin veriler frekans ve yüzde dağılımları hesaplanmak sureti ile verilmiştir. Katılımcıların memnuniyet düzeylerine ilişkin veriler ise frekans ve yüzde dağılımlarının yanı sıra, aritmetik ortalama ve standart sapma değerleri ile betimlenmiştir.

Bulgular: Turizm Rehberliği Bölümü öğrencilerinin gerek fakülte gerekse üniversite hizmetlerinden genel olarak memnun oldukları görülmektedir. Fakülte hizmetleri bağlamında güz dönem memnuniyeti daha yüksek olup, her iki dönemde de üst yönetim ve öğrenci işleri hizmetleri ön plana çıkmaktadır. Öğrencilerin üniversite hizmetlerinden memnuniyetleri ise, fakülte hizmetlerine oranla daha düşük, ancak yine de kabul edilebilir seviyenin üzerindedir. Üniversite hizmetlerinde bilimsel boyut ön plana çıkarken, kültürel boyuttan memnuniyetin daha düşük düzeyde olduğu görülmüştür.

Özgünlük/Bilimsel Katkı: Konu ile ilgili literatür incelendiğinde, genellikle turizm eğitimi alan öğrencilerin, aldıkları eğitime yönelik memnuniyetlerinin değerlendirilmesine yönelik çalışmaların mevcut olduğu göze çarpmaktadır. Ancak daha önce yapılan çalışmalarda turizm rehberliği öğrencilerinin hem üniversite hem fakülte hem de bölümde aldıkları hizmetlerin ayrı ayrı ele alınmadığı tespit edilmiş, bu noktadan hareketle öğrencilerin aldıkları hizmetlerin değerlendirilmesi ile bir anlamda durum tespit analizi ile performans takibi yapılmasına imkân verirken gerekli olan yerlerde iyileştirmelerin yapılmasına da olanak sağlamaktadır. Turizm rehberliği bölümlerinde öğrencilerin daha kaliteli hizmet almalarına vesile olacak olması ve diğer üniversiteler, turizm fakülteleri ve turizm rehberliği bölümlerine yol göstermesi ile hizmette standartlaşma sağlayacak olması bu çalışmayı özgün yapmaktadır.

Sınırlılıklar: Bu çalışmanın yalnızca Afyon Kocatepe Üniversitesi Turizm Rehberliği bölümü öğrencileri üzerinde gerçekleştirilmesi ve diğer turizm rehberliği öğrencilerine zaman ve maddi imkânsızlıkların yanı sıra Covid-19 salgınından dolayı diğer turizm rehberliği öğrencilerine ulaşılamaması araştırmanın sınırlılığını oluşturmaktadır. Dolayısıyla aynı çalışmanın farklı üniversitelerin turizm rehberliği bölümlerinde öğrenim gören öğrenciler üzerinde tekrarlanması araştırma sonuçlarının daha genellenebilir olmasını sağlarken üniversite, fakülte ve bölümde alınan hizmetlerin standartlaşmasında da önemli bir rol oynayacaktır.

Anahtar Kelimeler

• Turizm rehberliği
• öğrenci
• memnuniyet
• Afyon Kocatepe Üniversitesi

Determination of Satisfaction Levels of Tourism Guidance Students: Afyon Kocatepe University Example

Öz

Purpose and Importance: The aim of this study is to determine the satisfaction levels of tourism guidance students. In this context, the satisfaction levels of the students of Afyon Kocatepe University, Faculty of Tourism, Tourism Guidance Department, from the department, faculty and university services were determined. With this study, it is thought that determining the satisfaction of tourism guidance students will make important contributions on the basis of both university and faculty and department.

Methodology: The population of the study consists of the students of Afyon Kocatepe University Tourism Faculty Tourism Guidance Department. Due to the possibility of reaching the whole population in the research, it was not taken into the sample, and the data was collected with the full count method in the research. Data for the fall semester is between February 1 and March 1, 2020; the data for the spring semester were collected between 1-20 June 2020. Within the scope of the research, data were collected from normal education students both in the fall and spring semesters, 178 in the fall semester of the 2019-2020 academic year; In the spring semester, 222 students were reached. During the data analysis conducted within the scope of the research, 50 questionnaires entered incorrectly and incompletely in the fall semester; in the spring term, 12 questionnaires were excluded from the analysis. Data on the individual characteristics of the participants were given by calculating frequency and percentage distributions. The data on the satisfaction levels of the participants are described with arithmetic mean and standard deviation values, as well as frequency and percentage distributions.

Findings: It is seen that the students of the Department of Tourism Guidance are generally satisfied with both the faculty and the university services. In the context of faculty services, fall term satisfaction is higher, and senior management and student affairs services come to the fore in both terms. Students' satisfaction with university services is lower than faculty services, but still above an acceptable level. While the scientific dimension comes to the fore in university services, it has been observed that satisfaction with the cultural dimension is at a lower level.

Originality/Value: When the literature on the subject is examined, it is striking that there are generally studies aimed at evaluating the satisfaction of students who receive tourism education for their education. However, in previous studies, it has been determined that the services that tourism guidance students receive from both the university, the faculty and the department are not handled separately, and from this point of view, it is possible to evaluate the services received by the students and to follow up the performance with due diligence analysis in a sense, and to make improvements where necessary provides. The fact that it will enable students to receive better quality service in tourism guidance departments and that it will provide standardization in service by guiding other universities, tourism faculties and tourism guidance departments makes this study unique.

Limitations/implications: The limitation of the research is that this study was carried out only on the students of the tourism guidance department of Afyon Kocatepe University and other tourism guidance students could not be reached due to the Covid 19 epidemic as well as time and financial impossibilities. Therefore, repeating the same study on students studying in tourism guidance departments of different universities will ensure that the results of the research are more generalizable and will play an important role in the standardization of the services received at the university, faculty and department.

Anahtar Kelimeler

• Tourism guidance
• student
• satisfaction
• Afyon Kocatepe University

Kaynakça

1. Aymankuy, Y., Tetik, N., Girgin, G. K. & Aymankuy, Ş. (2013). Lisans düzeyinde turizm eğitimindeki staj uygulamasına öğrenci ve akademisyenlerin bakışları (BTİOYO'da uygulama). International Journal of Human Sciences, 10(1), 101-128.
2. Baltacı, F., Üngüren, E., Avsallı, H. & Demirel, O. N. (2012). Turizm eğitimi alan öğrencilerin eğitim memnuniyetlerinin ve geleceğe yönelik bakış açıların belirlemesine yönelik bir araştırma. Uluslararası Alanya İşletme Fakültesi Dergisi, 4(1), 17-25.
3. Boz, M., Yücekaya, P. & Kara, K. (2018). Turizm öğrencilerinin aldıkları eğitimin yeterliliği ve staj hakkındaki algıları: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi örneği. Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi, 10(2), 66-82.
4. Çetin, Ş. (2005). Öğrenci stajlarında yararlanılan dersler üzerine ampirik bir değerlendirme: Mersin Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Yüksekokulu örneği. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 16(2), 153-169.
5. Değirmencioğlu, Ö. (2001). Türkiye' de turizm rehberliği eğitimi üzerine bir araştırma. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 12, 189-196.
6. Demir, M. & Demir, Ş. Ş. (2016). Akademik beklenti, akademik memnuniyet ve kariyer planlaması ilişkisi: Turizm lisans öğrencileri örneği. International Journal of Human Sciences, 13(1), 46-59.
7. Eker, N. & Zengin, B. (2016). Turist rehberliği eğitiminin değerlendirilmesi: Profesyonel turist rehberleri üzerine bir uygulama. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 5(4), 65-74.
8. Eker, N., Kaya, C. & Zengin, B. (2019). Turist rehberliği eğitimi, İçinde B. Zengin, G. Erkol Bayram, O. Batman (Ed). Turist Rehberliği Mesleği (Dünü-Bugünü-Yarını), (ss. 59-90). Detay Yayıncılık. Ekinci, C. E. & Burgaz, B. (2007). Hacettepe Üniversitesi öğrencilerinin bazı akademik hizmetlere ilişkin beklenti ve memnuniyet düzeyleri. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 33, 120-134.

9. Erdem, B. & Şenol, F. (2015). Lisans düzeyinde turizm eğitimi alan öğrencilerin öğrenim gördükleri üniversiteye ilişkin memnuniyet algıları: Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi örneği. Manas Sosyal Araştırmalar Dergisi, 4(5), 177-196.
10. Günay, İ. & Akıncı, Z. (2014). Turizmde sürdürülebilirlik açısından öğrencilerin sektöre karşı tutumlarının mezuniyet sonrası kariyer planlaması ve seçimine etkisi. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 9(20), 1-19.
11. Güven, Ö. Z. & Ceylan, U. (2014). Lisans ve ön lisans düzeyinde turizm rehberliği eğitimi veren okullardaki müfredatların turizm rehberliği meslek yönetmeliğine uygunluğunun incelenmesi. 15. Ulusal Turizm Kongresi, Ankara, Türkiye.
12. Nelson, R. (2003). Student efficiency: A study on the behavior and productive efficiency of college students and the determinants of gpa. Issues in Political Economy, 12.
13. Pelit, E. & Güçer, E. (2006). Turizm alanında öğretmenlik eğitimi alan öğrencilerin turizm işletmelerinde yaptıkları stajları değerlendirmeleri üzerine bir araştırma. Ticaret ve Turizm Eğitim Fakültesi Dergisi, 1, 139-164. Pelit, E., Demirdağ, Ş. A., Gökçe, Y. & Kılıç, İ. (2016). Turizm öğrencilerinin sektöre yönelik tutumlarının kariyer yapma isteklerine etkisi: Staj yapan öğrenciler örneği. İçinde 3rd International Congress on Social Sciences, China to Adriatic, (ss. 265-284), Antalya, Turkey.
14. Pelit, E., Kabakulak, A. & Zorlu, Ö. (2019). Turist rehberliği öğrencilerinin yaz stajına yönelik değerlendirmeleri: Afyon Kocatepe Üniversitesi örneği. İçinde Innovation and Global Issues Congress V (ss. 849-862), Ankara, Türkiye.
15. Pelit, E. & Katırcıoğlu, E. (2018). Turist rehberliği mesleğinde taraflar açısından yaşanan sorunlar üzerine bir değerlendirme. Turist Rehberliği Dergisi, 1(2), 74-94.
16. Sandaruwani, R. C. & Gnanapala, A.C. (2016). The Role of tourist guides and their impacts on sustainable tourism development: A critique on Sri Lanka. Tourism, Leisure and Global Change, 3, 62-73.
17. Şahin, İ. & Fındık, T. (2008). Türkiye’de mesleki ve teknik eğitim: Mevcut durum, sorunlar ve çözüm önerileri. Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, 12(3), 65-86.
18. Tolga, Ö., Korkmaz, H. & Atay, L. (2015). Lisans düzeyindeki turist rehberliği öğrencilerinin mesleki tutumlarına yönelik bir araştırma. Seyahat ve Otel İşletmeciliği Dergisi, 12(2), 26-41.
19. Ünlüönen, K., Temizkan, R. & Eivazi Gharamaleki, M. R. (2010). Turizm işletmeciliği öğretmenlik programlarının öğrenci beklentileri ve algılamaları açısından karşılaştırılması (1998-1999, 2003-2004 ve 2008-2009 öğretim yılları). Ticaret ve Turizm Eğitim Fakültesi Dergisi, 2, 144-159.