Aşçıbaşının yönetsel rolleri: Mintzberg çerçevesinde bir içerik analizi

Erdinç Ballı; Ayşe İpek Koca Ballı

TR EN

Aşçıbaşının yönetsel rolleri: Mintzberg çerçevesinde bir içerik analizi

Öz

Bu çalışma, uluslararası otel zincirlerinde aşçıbaşı (executive chef) pozisyonuna yönelik iş ilanlarında ifade edilen yönetsel rol beklentilerini incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma, on uluslararası otel zincirinin resmi kariyer sayfalarından elde edilen 111 iş ilanının içerik analizi yoluyla değerlendirilmesine dayanmaktadır. Elde edilen 423 ifade, tümdengelimsel bir yaklaşımla kodlanmış ve 63 özgün koda indirgenmiştir. Bu kodlar, Mintzberg’in yönetici rolleri tipolojisi çerçevesinde kişilerarası, bilgisel ve karar verme rolleri olarak sınıflandırılmıştır. Bulgular, aşçıbaşı pozisyonunda en baskın rol kategorisinin karar verme rolleri olduğunu göstermektedir. Özellikle kaynak dağıtıcı, sorun çözücü ve girişimci roller öne çıkmaktadır. Kişilerarası roller içinde liderlik rolü belirgin bir ağırlık taşırken, bilgisel rollerde gözcü rolünün ön planda olduğu tespit edilmiştir. Sonuçlar, aşçıbaşı pozisyonunun yalnızca teknik bir görev olmadığını; stratejik karar alma, ekip yönetimi ve bilgi yönetimini içeren çok boyutlu bir yönetsel rol yapısına sahip olduğunu ortaya koymaktadır. Çalışma, Mintzberg modelinin gastronomi ve otelcilik bağlamında uygulanabilirliğini desteklemektedir.

Anahtar Kelimeler

Aşçıbaşı, Yönetici Rolleri, Mintzberg, İçerik Analizi

Managerial roles of executive chefs: A content analysis based on Mintzberg’s framework

Öz

This study aims to examine the managerial role expectations associated with the executive chef position in international hotel chains through job advertisements. The research is based on a qualitative content analysis of 111 job postings collected from the official career pages of ten global hotel chains. A total of 423 expressions were coded using a deductive approach and reduced to 63 unique codes. These codes were classified according to Mintzberg’s managerial role typology into interpersonal, informational, and decisional roles. The findings reveal that decisional roles constitute the most dominant category for executive chefs, with resource allocator, disturbance handler, and entrepreneur roles standing out. Among interpersonal roles, leadership emerges as the most emphasized, while the monitor role is prominent within informational roles. The results indicate that the executive chef position extends beyond technical responsibilities and embodies a multidimensional managerial structure involving strategic decision-making, team leadership, and information management. Overall, the study supports the applicability of Mintzberg’s framework in the context of hospitality and culinary management.

Anahtar Kelimeler

Executive Chef, Managerial Roles, Mintzberg, Content Analysis

Kaynakça

Akoğlan Kozak, M. (2012). Otel işletmeciliği. Detay Yayıncılık.
Alexander, L. (1979). The effect level in the hierarchy and functional area have on the extent Mintzberg's roles are required by managerial jobs. Academy of Management Proceedings, 39, 186–189. https://doi.org/10.5465/AMBPP.1979.4975967
Arcodia, C., & Barker, T. (2003). The employability prospects of graduates in event management: Using data from job advertisements. Proceedings of the Council for Australian University Tourism and Hospitality Education (CAUTHE) Conference. Coffs Harbour, Australia.
Avan, S., Korkmaz, H. C., & Dulgaroğlu, O. (2024). Uluslararası otel işletmeciliği kapsamında Türkiye’ye genel bir bakış: Wyndham ve Accor otel zinciri örnekleri. Gastroia: Journal of Gastronomy and Travel Research, 8(1), 137–152. https://doi.org/10.32958/gastoria.1449765
Birdir, K., & Çanakcı, S. D. (2014). Managerial problems confronted by executive chefs in hotels. International Review of Management and Marketing, 4(3), 207–216. https://izlik.org/JA53MP42LE
Borchgrevink, C. P., Nelson, R. H., & Ruf, J. L. (1998). It is a chef's life. Journal of Hospitality & Tourism Education, 10(2), 13–18. https://doi.org/10.1080/10963758.1998.10685179
Brenner, M., Robinson, R., & Solnet, D. (2015). Chef leadership: An exploratory study. In CAUTHE 2015: Rising Tides and Sea Changes: Adaptation and Innovation in Tourism and Hospitality: Adaptation and Innovation in Tourism and Hospitality (pp. 398-400). Gold Coast, QLD: School of Business and Tourism, Southern Cross University.
Can, M., Solmaz, C., & Üst Ç. (2016). What are the required criteria to be manager in hospitality sector in Turkey. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 4(Special Issue 1), 269–279. https://izlik.org/JA98PA65TH
Carpenter, M., Bauer, T., & Erdogan, B. (2012). Principles of management. Saylor Foundation. https://2012books.lardbucket.org/pdfs/management-principles-v1.0.pdf
Chareanpunsirikul, S., & Wood, R. C. (2002). Mintzberg, managers and methodology: Some observations from a study of hotel general managers. Tourism Management, 23(5), 551–556. https://doi.org/10.1016/S0261-5177(02)00016-X

Cohen, L., Manion, L., & Morrison, K. (2017). Coding and content analysis. İçinde Research methods in education. Routledge. https://doi.org/10.4324/9781315456539-34
Cooper, J., Giousmpasoglou, C., & Marinakou, E. (2017). Occupational identity and culture: The case of Michelin-starred chefs. International Journal of Contemporary Hospitality Management, 29(5), 1362–1379. https://doi.org/10.1108/IJCHM-02-2016-0071
Culinary Institute of Barcelona. (2025). Duties and role of an executive chef. Blog yazısı. https://blog.cib.education/en/duties-executive-chef/ adresinden 20 Şubat 2026 tarihinde alınmıştır.
Dayanan Uğur, İ., & Saylık, A. (2025). Nitel verilerin analizinde kavram bunalımı: Teorik bir çözümleme. Çankırı Karatekin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 16(1), 299–316. https://doi.org/10.54558/jiss.1478526
Delekovcan, S. (2013). The impacts of head chefs’ leadership styles on the job satisfaction of kitchen staff in Dublin's top fine dining restaurants [Unpublished master’s thesis ]. National College of Ireland.
Fajrin, N., Setia, P., & Pranatha, J. (2023). The leadership role of the executive chef in improving kitchen employee performance at Swiss-Belhotel Ambon. International Journal of Education, Language, Literature, Arts, Culture, and Social Humanities, 1(3), 309–319. https://doi.org/10.59024/ijellacush.v1i3.309
Glaser, J., & Laudel, G. (2013). Life with and without coding: Two methods for early-stage data analysis in qualitative research aiming at causal explanations. Forum: Qualitative Social Research, 14(2). https://doi.org/10.17169/FQS-14.2.1886
Gupta, S. (1996). Managerial effectiveness: Conceptual framework and scale development. Indian Journal of Industrial Relations, 31(3), 392–409. https://www.jstor.org/stable/27767425
Hakova, M. (2023). International hotel chains: Essence and features in conditions of globalization. Business Navigator, 2(72). https://doi.org/10.32782/business-navigator.72-6
Hayes, D. K., & Ninemeier, J. D. (2011). The professional kitchen manager. Pearson.
Hepkul, A. (2002). Bir sosyal bilim araştırma yöntemi olarak içerik analizi. Anadolu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 18(1), 1–12. https://izlik.org/JA97MA26EY
Horozhankina, N., Korneyev, M., & Farzullaev, R. (2024). Marriott International's place in international hotel chains. Scientific Opinion: Economics and Management. https://doi.org/10.32782/2521-666x/2024-88-4
Hult, K., Lainpelto, J., Walter, U., & Jonsson, I. M. (2023). Constructing the hospitality superstar in restaurant dining rooms. Scandinavian Journal of Hospitality and Tourism, 23(5), 432–447. https://doi.org/10.1080/15022250.2023.2272167
Karadaban, A., Kaplan, C., Özek, Ö., Çaksu, C., Aküzüm, F., & Aydın, M. (2024). Nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelenmesi. Social Mentality and Researcher Thinkers Journal, 9(67), 2666–2670. http://dx.doi.org/10.29228/smryj.67567
Kıral, B. (2020). Nitel bir veri analizi yöntemi olarak doküman analizi. Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 8(15), 170–189. https://izlik.org/JA54BW95FL
Kumar, N., Achar, A.P. & Mallya, J. (2025). Chef Competencies in the Hospitality Industry: A Structured Systematic Review. African Journal of Hospitality, Tourism and Leisure, 14(1):144-153. https://doi.org/10.46222/ajhtl.19770720.594
Kumar, P. (2015). An analytical study on Mintzberg’s framework: Managerial roles. International Journal of Research in Management & Business Studies, 2(3), 12–19.
Labaronne, L., & Müller, A. (2024). Mapping out the roles of top management in nonprofit arts and cultural organizations. The Journal of Arts Management, Law, and Society, 54(1), 1–16. https://doi.org/10.1080/10632921.2023.2285476
Lamond, D. (2003). Henry Mintzberg vs Henri Fayol: Of lighthouses, cubists and the emperor's new clothes. Journal of Applied Management and Entrepreneurship, 8(4), 5–23.
Lortie, J., Cabantous, L., & Sardais, C. (2023). How leadership moments are enacted within a strict hierarchy: The case of kitchen brigades in haute cuisine restaurants. Organization Studies, 44(7), 1081–1101. https://doi.org/10.1177/01708406221134225
Mahfud, T., Pardjono, P., & Lastariwati, B. (2019). Chef’s competency as a key element in food tourism success: A literature review. GeoJournal of Tourism and Geosites, 26(3), 831–839. https://doi.org/10.30892/gtg.26329-417
Marinakou, E., & Giousmpasoglou, C. (2022). Chefs' competencies: A stakeholder's perspective. Journal of Hospitality and Tourism Insights, 5(1), 205–229. https://doi.org/10.1108/JHTI-06-2020-0101
Metin, O., & Ünal, S. (2022). İçerik analizi tekniği: İletişim bilimlerinde ve sosyolojide doktora tezlerinde kullanımı. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 22,(Özel Sayı 2),273-294. https://doi.org/10.18037/ausbd.1227356
Miles, M. B., & Huberman, A. M. (1994). Qualitative data analysis: An expanded sourcebook (2nd ed.). Sage.
Mintzberg, H. (1973). The nature of managerial work. Longman.
Mount, D., & Bartlett, A. (1999). The managerial role assessment survey: Design and test of an instrument measuring Mintzberg's roles among hotel managers. Journal of Hospitality & Tourism Research, 23(2), 160–175. https://doi.org/10.1177/109634809902300204
Özdemir, B. (2001). Otel işletmelerinde mutfak yönetimi ve her şey dahil (all-inclusive) uygulamasının mutfak yönetimine etkileri üzerine sektörel bir araştırma [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Akdeniz Üniversitesi.
Palmer, C., Cooper, J., & Burns, P. (2010). Culture, identity, and belonging in the culinary underbelly. International Journal of Culture, Tourism and Hospitality Research, 4(3), 205–215. https://doi.org/10.1108/17506181011081497
Pavett, C. M., & Lau, A. (1984). Managerial education and the real world: Foundations for designing educational tools. Developments in Business Simulation and Experiential Learning, 11, 238–243.
Ramezani, Z. N., Khabiri, M., Alvani, S. M., & Tondnevis, F. (2011). Use of Mintzberg's model of managerial roles to evaluate sports federations managers of Iran. Middle-East Journal of Scientific Research, 10(5), 559–564. https://idosi.org/mejsr/mejsr10(5)11/3.pdf
Roosipõld, A., & Loogma, K. (2014). Changes in professionalism: The case of Estonian chefs. Professions and Professionalism, 4(3), 1–17. https://doi.org/10.7577/pp.780
Sak, R., Şahin Sak, İ. T., Şendil, C., & Nas, E. (2021). Bir araştırma yöntemi olarak doküman analizi. Kocaeli Üniversitesi Eğitim Dergisi, 4(1), 227–256.
Schreier, M. (2012). Qualitative content analysis in practice. Sage.
Shortt, G. (1989). Work activities of hotel managers in Northern Ireland: A Mintzbergian analysis. International Journal of Hospitality Management, 8(2), 121–130. https://doi.org/10.1016/0278-4319(89)90072-8
Stierand, M., Dörfler, V., & MacBryde, J. (2014). Creativity and innovation in haute cuisine: Towards a systemic model. Creativity and Innovation Management, 23(1), 15–28. https://doi.org/10.1111/caim.12050
Suhairom, N., Musta’amal, A. H., Amin, N. F. M., Kamin, Y., & Wahid, N. H. A. (2019). Quality culinary workforce competencies for sustainable career development among culinary professionals. International Journal of Hospitality Management, 81, 205–220. https://doi.org/10.1016/j.ijhm.2019.04.010
Sultemeier, P. M., Gregoire, M., Spears, M. C., & Downey, R. (1989). Managerial functions of college and university foodservice managers. Journal of the American Dietetic Association, 89(10), 1432–1438.
Temizkan, R., & Yabancı, O. (2017). An exploration of hospitality management competencies in Turkey through content analysis of job ads. İşletme Araştırmaları Dergisi, 9(4), 215–227.
Tepebaşı, B., & Bilgili, B. (2025). Managerial roles in hotel management: A qualitative study based on the cognitive structures of top-level managers. Kocaeli Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 50, 1-27. https://doi.org/10.35343/kosbed.1832460
Türksoy, S. S., Kaygalak, S., & Koçak, N. (2013). Uluslararası otel işletmelerinin büyüme stratejileri: Hilton Worldwide Türkiye örneği. Dokuz Eylül Üniversitesi İşletme Fakültesi Dergisi, 14(2), 89-108. https://izlik.org/JA87NR88LU
Wan, T.-H., Hsu, Y.-S., Wong, J., & Liu, S.-H. (2017). Sustainable international tourist hotels: The role of the executive chef. International Journal of Contemporary Hospitality Management, 29(7), 1873–1891. https://doi.org/10.1108/IJCHM-08-2015-0406
Wellton, L., Jonsson, I. M., & Svingstedt, A. (2019). Just trained to be a chef, not a leader: A study of head chef practices. International Journal of Hospitality & Tourism Administration, 20(4), 400-422. https://doi.org/10.1080/15256480.2017.1397584
Wilson, A., Zeithaml, V. A., Bitner, M. J., & Gremler, D. D. (2016). Services marketing: Integrating customer focus across the firm . McGraw-Hill.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

İşletme , Turizm Yönetimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Erdinç Ballı ^*
0000-0001-5111-1868
Türkiye

Ayşe İpek Koca Ballı
0000-0001-7808-5807
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2026

Gönderilme Tarihi

29 Nisan 2026

Kabul Tarihi

5 Haziran 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 8 Sayı: 1

IZ

https://izlik.org/JA86WU44TR

APA

Ballı, E., & Koca Ballı, A. İ. (2026). Aşçıbaşının yönetsel rolleri: Mintzberg çerçevesinde bir içerik analizi. Turizm Ekonomi ve İşletme Araştırmaları Dergisi, 8(1), 41-64. https://izlik.org/JA86WU44TR

AMA

1.Ballı E, Koca Ballı Aİ. Aşçıbaşının yönetsel rolleri: Mintzberg çerçevesinde bir içerik analizi. TUREK. 2026;8(1):41-64. https://izlik.org/JA86WU44TR

Chicago

Ballı, Erdinç, ve Ayşe İpek Koca Ballı. 2026. “Aşçıbaşının yönetsel rolleri: Mintzberg çerçevesinde bir içerik analizi”. Turizm Ekonomi ve İşletme Araştırmaları Dergisi 8 (1): 41-64. https://izlik.org/JA86WU44TR.

EndNote

Ballı E, Koca Ballı Aİ (01 Haziran 2026) Aşçıbaşının yönetsel rolleri: Mintzberg çerçevesinde bir içerik analizi. Turizm Ekonomi ve İşletme Araştırmaları Dergisi 8 1 41–64.

IEEE

[1]E. Ballı ve A. İ. Koca Ballı, “Aşçıbaşının yönetsel rolleri: Mintzberg çerçevesinde bir içerik analizi”, TUREK, c. 8, sy 1, ss. 41–64, Haz. 2026, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA86WU44TR

ISNAD

Ballı, Erdinç - Koca Ballı, Ayşe İpek. “Aşçıbaşının yönetsel rolleri: Mintzberg çerçevesinde bir içerik analizi”. Turizm Ekonomi ve İşletme Araştırmaları Dergisi 8/1 (01 Haziran 2026): 41-64. https://izlik.org/JA86WU44TR.

JAMA

1.Ballı E, Koca Ballı Aİ. Aşçıbaşının yönetsel rolleri: Mintzberg çerçevesinde bir içerik analizi. TUREK. 2026;8:41–64.

MLA

Ballı, Erdinç, ve Ayşe İpek Koca Ballı. “Aşçıbaşının yönetsel rolleri: Mintzberg çerçevesinde bir içerik analizi”. Turizm Ekonomi ve İşletme Araştırmaları Dergisi, c. 8, sy 1, Haziran 2026, ss. 41-64, https://izlik.org/JA86WU44TR.

Vancouver

1.Erdinç Ballı, Ayşe İpek Koca Ballı. Aşçıbaşının yönetsel rolleri: Mintzberg çerçevesinde bir içerik analizi. TUREK [Internet]. 01 Haziran 2026;8(1):41-64. Erişim adresi: https://izlik.org/JA86WU44TR

Aşçıbaşının yönetsel rolleri: Mintzberg çerçevesinde bir içerik analizi

Öz

Anahtar Kelimeler

Managerial roles of executive chefs: A content analysis based on Mintzberg’s framework

Öz

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

IZ

Kaynak Göster