Mor Salkımlı Ev’de Yazarın Bilinci

Öz

Halide Edib Adıvar'ın 1918'e kadarki yaşamını anlattığı Mor Salkımlı Ev adlı eseri, modern Türk edebiyatının en tanınmış özyaşamöykülerinden biridir. Halide Edib bu eserde çocukluğundan itibaren çevresini saran büyük aileyi, eğitim yaşamını, bir yazar olarak tanınma sürecini, Türkiye dışına çıkışını anlatmaktadır. Eserde öyküsü anlatılan küçük kız büyüdükçe yazarın kendine dair anlattıkları üzerindeki denetimi artar. Genç kız genç kadına, ilk eserleri yayınlanan kadın yazar bilinçli bir kadın yazara dönüştükçe birey olarak Halide Edib kaybolur, eser toplumca tanınan ve izlenen bir kadının ve bir yazarın yaşadıklarını zamandizinsel olarak anlattığı bir metin haline gelir. Bu yazıda Mor Salkımlı Ev'de Halide Edib'in kendi yaşamını anlatma konusundaki samimiyeti ve mesafesi tartışılmakta, yazarın olayları anlatırkenki özdenetimi değerlendirilmektedir

Anahtar Kelimeler

• Halide Edib Adıvar,Mor Salkımlı Ev,özyaşamöyküsü,Philippe Lejeune,Türk edebiyatı,yazarın bilinci,özdenetim

Author's Consciousness In Halide Edib's Mor Salkımlı Ev

Öz

In the novel called Mor Salkımlı Ev the author Halide Edib Adıvar depicts her own life up to 1918s, and it is one of the well-known autobiographies of modern Turkish literature. Halide Edib, in this novel, depicts the big family that surrounds herself from her childhood, her education years, the period that leads to her acknowledgement as an author and the period of leaving Turkey and living in a foreign country. As gradually the little girl, whose story is depicted in the novel, grows up, the control of the author on what she depicts on herself increases. As the young girl becomes an adult woman, the author whose first novels have recently published becomes a conscious woman author, the individuality of Halide Edib step by step decreases, and the novel becomes a diachronic text of a well-known woman and author's life experiences. In this article, Halide Edib's sincerity in explaining her autobiography and her positioning herself towards the events happening around herself in the novel Mor Salkımlı Ev have been discussed. Besides, the author's self-control in explaining the events have been evaluated

Anahtar Kelimeler

• Halide Edib Adıvar,Mor Salkımlı Ev,autobiography,Philippe Lejeune,modern Turkish literature,author's consciousness,selfcontrol

Kaynakça

1. ADIVAR, Halide Edib (2011), Mor Salkımlı Ev, İstanbul: Can Yayınları.
2. GÖKALP ALPASLAN, Gonca (2015), “Türk Edebiyatında Kadınların Özyaşamöykülerine Zamandizinsel ve Betimsel Bir Bakış”, Türkbilig: Türkoloji Araştırmaları, 29: 147-160.
3. KALPAKLI, Mehmet ve Gülbün TÜRKGELDİ (2011), “Sunuş”, Mor Salkımlı Ev, İstanbul: Can Yayınları.
4. LEJEUNE, Philippe (1989), On Autobiography: Theory and History, Minneapolis: The University of Minnesota Press.