TR
Erkek Mahkumların Kendine Zarar Verme Davranışlarının İşlevini Yordamada Duygu Düzenleme Güçlüklerinin ve Başa Çıkma Tutumlarının Rolü
Öz
Bu araştırmada, mahkumların duygu düzenleme güçlüklerinin ve stresle başa çıkma tutumlarının kendine zarar verme davranışının işlevlerini ne düzeyde yordadığını tespit etmek amaçlanmıştır. Manisa-Akhisar Açık ve T Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumlarında bulunan 314 mahkum uygulamaya katılmış ve uygulama esnasında kendine zarar verme davranışı öyküsü olduğu tespit edilen 188 katılımcı örneklemi oluşturmuştur. Veriler Kendine Zarar Verme Davranışı Değerlendirme Envanteri, Duygu Düzenleme Güçlükleri Ölçeği ve Stresle Başa Çıkma Tutumlarını Değerlendirme Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde geriye doğru seçim yöntemi ile çoklu doğrusal regresyon analizi kullanılmıştır. Analiz sonuçları incelendiğinde, kendine zarar verme davranışının (KZVD) sosyal işlevleri ve kaçınmacı başa çıkma tutumları arasında anlamlı ve pozitif yönde bir korelasyon olduğu ancak KZVD sosyal işlevlerinin bağımsız değişkenler tarafından anlamlı bir şekilde yordanmadığı bulunmuştur. Öte yandan, bağımsız değişkenlerden oluşan modellerin, KZVD otonom işlev puanlarını anlamlı bir şekilde yordadığı, duygu düzenleme güçlüklerinin, otonom işlevler puanlarını tek başına yordayabildiği ve varyansın %8,8’ini açıklayabildiği görülmüştür. Duygu düzenleme güçlükleri ve kaçınmacı başa çıkma tutumlarından oluşan model ise otonom işlevlerdeki varyansın %9,8’ini açıklayabilmiştir. Son olarak, araştırmada kullanılan bağımsız değişkenlerin oluşturduğu modelin KZVD’nin toplam işlev puanlarını anlamlı bir şekilde yordadığı ve varyansın %8,3’ünü açıklayabildiği bulunmuştur. Araştırmadan elde edilen sonuçlar, alanyazın çerçevesinde tartışılmış, araştırmacılara ve uygulayıcılara gelecek çalışmalar ve uygulamalar için önerilerde bulunulmuştur.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Ağargün, M. Y., Beşiroğlu, L., Kıran, Ü. K., Özer, Ö. A. ve Kara, H. (2005). COPE (Başa Çıkma Tutumlarını Değerlendirme Ölçeği): Psikometrik özelliklere ilişkin bir ön çalışma. Anadolu Psikiyatri Dergisi, 6(1), 221-226.
- Aksoy, A. ve Ögel, K. (2003). Kendine zarar verme davranışı. Anatolian Journal of Psychiatry, 4(1), 226-236.
- American Psychiatric Association. (2013). Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders. American Psychiatric Association.
- Anestis, M. D., Pennings, S. M., Lavender, J. M., Tull, M. T., ve Gratz, K. L. (2013). Low distress tolerance as an indirect risk factor for suicidal behavior: Considering the explanatory role of non-suicidal self-injury. Comprehensive Psychiatry, 54(7), 996-1002.
- Bakar Kahraman, B. ve Kizilay Çankaya, P. (2020). Childhood traumas, difficulty in emotion regulation and coping strategies in adult patients with nonsuicidal self-injury. Anadolu Psikiyatri Dergisi, 21(4), 349-358.
- Bentley, K. H., Nock, M. K., ve Barlow, D. H. (2014). The four-function model of nonsuicidal self-injury: Key directions for future research. Clinical Psychological Science, 2(5), 638-656.
- Bentley, K. H., Nock, M. K., Sauer-Zavala, S., Gorman, B. S., ve Barlow, D. H. (2017). A functional analysis of two transdiagnostic, emotion-focused interventions on nonsuicidal self-injury. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 85(6), 632.
- Bi̇ldi̇k, T., Somer, O., Kabukçu Başay, B., Başay, Ö. ve Özbaran, B. (2012). Kendine Zarar Verme Davranışı Değerlendirme Envanteri’nin Türkçe Formunun Geçerlik ve Güvenilirlik Çalışması. Türk Psikiyatri Dergisi, 23, 49-57.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Klinik Psikoloji, Psikolojik danışmanlık
Bölüm
Araştırma Makalesi
Erken Görünüm Tarihi
23 Mayıs 2024
Yayımlanma Tarihi
24 Haziran 2024
Gönderilme Tarihi
6 Kasım 2023
Kabul Tarihi
28 Şubat 2024
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2024 Cilt: 39 Sayı: 93
APA
Cadircioglu, M. K., & Aladağ, M. (2024). Erkek Mahkumların Kendine Zarar Verme Davranışlarının İşlevini Yordamada Duygu Düzenleme Güçlüklerinin ve Başa Çıkma Tutumlarının Rolü. Türk Psikoloji Dergisi, 39(93), 98-120. https://doi.org/10.31828/turkpsikoloji.1365371
AMA
1.Cadircioglu MK, Aladağ M. Erkek Mahkumların Kendine Zarar Verme Davranışlarının İşlevini Yordamada Duygu Düzenleme Güçlüklerinin ve Başa Çıkma Tutumlarının Rolü. TPD. 2024;39(93):98-120. doi:10.31828/turkpsikoloji.1365371
Chicago
Cadircioglu, Malik Kubilay, ve Mine Aladağ. 2024. “Erkek Mahkumların Kendine Zarar Verme Davranışlarının İşlevini Yordamada Duygu Düzenleme Güçlüklerinin ve Başa Çıkma Tutumlarının Rolü”. Türk Psikoloji Dergisi 39 (93): 98-120. https://doi.org/10.31828/turkpsikoloji.1365371.
EndNote
Cadircioglu MK, Aladağ M (01 Haziran 2024) Erkek Mahkumların Kendine Zarar Verme Davranışlarının İşlevini Yordamada Duygu Düzenleme Güçlüklerinin ve Başa Çıkma Tutumlarının Rolü. Türk Psikoloji Dergisi 39 93 98–120.
IEEE
[1]M. K. Cadircioglu ve M. Aladağ, “Erkek Mahkumların Kendine Zarar Verme Davranışlarının İşlevini Yordamada Duygu Düzenleme Güçlüklerinin ve Başa Çıkma Tutumlarının Rolü”, TPD, c. 39, sy 93, ss. 98–120, Haz. 2024, doi: 10.31828/turkpsikoloji.1365371.
ISNAD
Cadircioglu, Malik Kubilay - Aladağ, Mine. “Erkek Mahkumların Kendine Zarar Verme Davranışlarının İşlevini Yordamada Duygu Düzenleme Güçlüklerinin ve Başa Çıkma Tutumlarının Rolü”. Türk Psikoloji Dergisi 39/93 (01 Haziran 2024): 98-120. https://doi.org/10.31828/turkpsikoloji.1365371.
JAMA
1.Cadircioglu MK, Aladağ M. Erkek Mahkumların Kendine Zarar Verme Davranışlarının İşlevini Yordamada Duygu Düzenleme Güçlüklerinin ve Başa Çıkma Tutumlarının Rolü. TPD. 2024;39:98–120.
MLA
Cadircioglu, Malik Kubilay, ve Mine Aladağ. “Erkek Mahkumların Kendine Zarar Verme Davranışlarının İşlevini Yordamada Duygu Düzenleme Güçlüklerinin ve Başa Çıkma Tutumlarının Rolü”. Türk Psikoloji Dergisi, c. 39, sy 93, Haziran 2024, ss. 98-120, doi:10.31828/turkpsikoloji.1365371.
Vancouver
1.Malik Kubilay Cadircioglu, Mine Aladağ. Erkek Mahkumların Kendine Zarar Verme Davranışlarının İşlevini Yordamada Duygu Düzenleme Güçlüklerinin ve Başa Çıkma Tutumlarının Rolü. TPD. 01 Haziran 2024;39(93):98-120. doi:10.31828/turkpsikoloji.1365371