Araştırma Makalesi

TRT REPERTUVARINDA YER ALAN BOLU TÜRKÜLERİNDE SÖZ UNSURU

Cilt: 1 Sayı: 6 31 Aralık 2015
PDF İndir

TRT REPERTUVARINDA YER ALAN BOLU TÜRKÜLERİNDE SÖZ UNSURU

Öz

Her zaman bir ezgiye koşulmuş olan şiirler veya ezgi ile söylenen halk şiiri şeklinde tanımlanan türkü kavramı söz ile ezginin birlikte yer aldığı bir türdür. Çok sayıda sözsüz eserin bulunması müziğin zaman zaman söze ihtiyaç duymadığını göstermektedir. Ancak özellikle halk müziği söz konusu olduğunda sözlü eserlere daha çok rastlanır. Çünkü halk müziğinin toplumsal tarafı ağır basmaktadır. Bu sebeple toplumsal olayların, ferdi yaşanmışlıkların, duyguların anlatımında söze daha fazla ihtiyaç duyulmaktadır. Türküler, halkın yaşam biçiminin bir yansımasıdır. Halkın bir türküyü yaratırken hangi konuları işlediği, hangi tür ve biçimleri kullandığını tespit etmek halk kültürüne ve halk bilimine katkı sağlaması bakımından önemlidir. Bu çalışmada Bolu, yöresinin türküleri geleneksel halk kültürü unsurları ve şekil açısından incelenmiştir. Yöreye ait türküleri bulurken TRT nota arşivinden yararlanılmıştır. Çalışmada TRT repertuvarında yer alan toplam 24 türkü incelenmiştir. Türkülerde renkler, sayılar, giyim kuşam, çiçek bitki adları, ölüm, doğum, evlilik vs. birçok unsur incelenmiştir. Türküler şekil açısından da ölçüleri ve mısra sayılarına göre değerlendirilmiştir. Çalışma yapılırken hangi unsurun hangi türkülerde kaç kere ve hangi anlamlarda geçtiği tespit edilmeye çalışılmıştır. Ortaya çıkan sayısal veriler yorumlanmaya çalışılarak yöre türkülerindeki söz unsuru tespit edilmeye çalışılmıştır. Anahtar Kelimeler: Bolu, türkü, halk kültürü, söz unsuru, repertuvar

Her zaman bir ezgiye koşulmuş olan şiirler veya ezgi ile söylenen halk şiiri şeklinde tanımlanan türkü kavramı söz ile ezginin birlikte yer aldığı bir türdür.

Çok sayıda sözsüz eserin bulunması müziğin zaman zaman söze ihtiyaç duymadığını göstermektedir. Ancak özellikle halk müziği söz konusu olduğunda sözlü eserlere daha çok rastlanır. Çünkü halk müziğinin toplumsal tarafı ağır basmaktadır. Bu sebeple toplumsal olayların, ferdi yaşanmışlıkların, duyguların anlatımında söze daha fazla ihtiyaç duyulmaktadır.

Türküler, halkın yaşam biçiminin bir yansımasıdır. Halkın bir türküyü yaratırken hangi konuları işlediği, hangi tür ve biçimleri kullandığını tespit etmek halk kültürüne ve halk bilimine katkı sağlaması bakımından önemlidir.

Bu çalışmada Bolu, yöresinin türküleri geleneksel halk kültürü unsurları ve şekil açısından incelenmiştir. Yöreye ait türküleri bulurken TRT nota arşivinden yararlanılmıştır.

Çalışmada TRT repertuvarında yer alan toplam 24 türkü incelenmiştir. Türkülerde renkler, sayılar, giyim kuşam, çiçek bitki adları, ölüm, doğum, evlilik vs. birçok unsur incelenmiştir. Türküler şekil açısından da ölçüleri ve mısra sayılarına göre değerlendirilmiştir.

Çalışma yapılırken hangi unsurun hangi türkülerde kaç kere ve hangi anlamlarda geçtiği tespit edilmeye çalışılmıştır. Ortaya çıkan sayısal veriler yorumlanmaya çalışılarak yöre türkülerindeki söz unsuru tespit edilmeye çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Artun, Erman. (2004), “Türk Halk Edebiyatına Giriş”, Kitabevi Yayınları, İstanbul.
  2. Gürtunca, Ela. (2011), “Bolu Müziği” Sakarya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Folklor ve Müzikoloji Anabilim Dalı Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Sakarya.
  3. Jansky, Herbert.(1977), “Türk Halk Şiiri”, Dünya Edebiyatından Seçmeler I, İstanbul.
  4. Kaya, Doğan. (2004), “Anonim Halk Şiiri”, Akçağ Yayınları, Ankara.
  5. Kudret, Cevdet. (1980), “Örneklerle Edebiyat Bilgileri I” İstanbul.
  6. Oğuz, Öcal. (2001), “Türk Halk Şiirinde Tür, Şekil ve Makam”, Akçağ Yayınları, Ankara.
  7. Uyguner, Muzaffer.(1955), “Türkü Üzerine”, TFA, III(66), İstanbul.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Aralık 2015

Gönderilme Tarihi

22 Ekim 2015

Kabul Tarihi

11 Aralık 2015

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2015 Cilt: 1 Sayı: 6

Kaynak Göster

APA
Köktan, Y. (2015). TRT REPERTUVARINDA YER ALAN BOLU TÜRKÜLERİNDE SÖZ UNSURU. TÜRÜK Uluslararası Dil Edebiyat ve Halk Bilimi Araştırmaları Dergisi, 1(6), 340-355. https://izlik.org/JA49NZ38DY
AMA
1.Köktan Y. TRT REPERTUVARINDA YER ALAN BOLU TÜRKÜLERİNDE SÖZ UNSURU. TÜRÜK Uluslararası Dil Edebiyat ve Halk Bilimi Araştırmaları Dergisi. 2015;1(6):340-355. https://izlik.org/JA49NZ38DY
Chicago
Köktan, Yavuz. 2015. “TRT REPERTUVARINDA YER ALAN BOLU TÜRKÜLERİNDE SÖZ UNSURU”. TÜRÜK Uluslararası Dil Edebiyat ve Halk Bilimi Araştırmaları Dergisi 1 (6): 340-55. https://izlik.org/JA49NZ38DY.
EndNote
Köktan Y (01 Aralık 2015) TRT REPERTUVARINDA YER ALAN BOLU TÜRKÜLERİNDE SÖZ UNSURU. TÜRÜK Uluslararası Dil Edebiyat ve Halk Bilimi Araştırmaları Dergisi 1 6 340–355.
IEEE
[1]Y. Köktan, “TRT REPERTUVARINDA YER ALAN BOLU TÜRKÜLERİNDE SÖZ UNSURU”, TÜRÜK Uluslararası Dil Edebiyat ve Halk Bilimi Araştırmaları Dergisi, c. 1, sy 6, ss. 340–355, Ara. 2015, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA49NZ38DY
ISNAD
Köktan, Yavuz. “TRT REPERTUVARINDA YER ALAN BOLU TÜRKÜLERİNDE SÖZ UNSURU”. TÜRÜK Uluslararası Dil Edebiyat ve Halk Bilimi Araştırmaları Dergisi 1/6 (01 Aralık 2015): 340-355. https://izlik.org/JA49NZ38DY.
JAMA
1.Köktan Y. TRT REPERTUVARINDA YER ALAN BOLU TÜRKÜLERİNDE SÖZ UNSURU. TÜRÜK Uluslararası Dil Edebiyat ve Halk Bilimi Araştırmaları Dergisi. 2015;1:340–355.
MLA
Köktan, Yavuz. “TRT REPERTUVARINDA YER ALAN BOLU TÜRKÜLERİNDE SÖZ UNSURU”. TÜRÜK Uluslararası Dil Edebiyat ve Halk Bilimi Araştırmaları Dergisi, c. 1, sy 6, Aralık 2015, ss. 340-55, https://izlik.org/JA49NZ38DY.
Vancouver
1.Yavuz Köktan. TRT REPERTUVARINDA YER ALAN BOLU TÜRKÜLERİNDE SÖZ UNSURU. TÜRÜK Uluslararası Dil Edebiyat ve Halk Bilimi Araştırmaları Dergisi [Internet]. 01 Aralık 2015;1(6):340-55. Erişim adresi: https://izlik.org/JA49NZ38DY