ADLAŞMIŞ SIFAT ÜZERİNE
Öz
Türkçede kelimelerin geçtikleri cümlelerde isim,
sıfat ya da zarf olarak görev yaptıkları bağlamdan anlaşılmaktadır. Türkçe
gramerlerde bir vasıf isminin bir ismin önüne getirildiğinde sıfat görevinde
kullanıldığı, kendinden sonraki isim düşürüldüğünde ya da söz konusu vasıf
ismine bir çekim eki getirildiğinde ise adlaştığı ifade edilmektedir. Bu
durumun en önemli nedeni, Türkçedeki isim soylu kelimeleri (isim, sıfat, zarf
vb.) ayrı ayrı bir tür olarak değerlendirme anlayışıdır. Ancak Türkçede
kelimelerin isim, sıfat ve zarf olarak kullanımları şeklî olarak ayırt
edilemez. Güzel, yeşil, zengin, fakir,
sıcak, soğuk ya da iyi, kötü
gibi kelimelerin isim, sıfat ya da zarf olarak kullanımlarını bu hâllerinden
anlamak mümkün değildir. Bunların hangi görevde kullanıldıklarını tespit etmek
için bağlama bakılması gerekmektedir.
Eldeki yazıda bu tür kelimelere adlaşmış sıfat denilemeyeceği, böyle bir terimi kullanmanın daha başka sorunlara yol açacağı örnekler ile izah edilmiş ve ulaşılan sonuçlar dikkatlere sunulmuştur.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Atabay, Neşe-Kutluk, İbrahim-Özel, Sevgi (1983), Sözcük Türleri, Ankara: TDK Yay., s.23-25
- Banguoğlu, Tahsin (1995), Türkçenin Grameri, 4. bs., Ankara: TDK Yay., s.184-185
- Bayraktar, Nesrin (2004), Türkçede Fiilimsiler, Ankara TDK Yay., s.44
- Bilgin, Muhittin (2002), Anlamdan Anlatıma Türkçemiz, Ankara: Kültür Bakanlığı Yay., s.228;260
- Bozkurt, Fuat (2000), Türkiye Türkçesi, 2. bs., Ankara: Hatiboğlu Yayınevi, s.46
- Deny, Jean (1941), Türk Dili Grameri, (Tercüme: Ali Ulvi Elöve), İstanbul: Maarif Matbaası, s.147
- Deniz Yılmaz, Özlem (2009), Türkiye Türkçesinde Eylemsi, Ankara: TDK Yay., s.66-81
- Dilâçar, Agop (1989), “Gramer: Tanımı, Adı, Kapsamı, Türleri, Yöntemi, Eğitimdeki Yeri veTarihçesi”, Ankara: TDAY – Belleten, 2. bs., 1971, s.83-145
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
19 Aralık 2016
Gönderilme Tarihi
22 Eylül 2016
Kabul Tarihi
25 Ekim 2016
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2016 Cilt: 1 Sayı: 8