MEHMET AKİF ERSOY’UN MEZARLIK ŞİİRİNDE “ÖLÜM” KAVRAMINA BAKIŞI
Öz
Yaşamın değiştirilemez gerçeklerinden birisi olan ölüm, geride kalanlara derinden tesir eden bir olgudur. İnsanlık tarihi kadar eski olan ölüm, bütün dinler ve felsefî düşünceler tarafından derinlemesine irdelenmiştir. Ölümün yansımaları toplumdan topluma değişiklik göstermiştir. Bu değişiklik o toplumların sanat eserlerine de yansımıştır. Türk kültüründe de bolca işlenen ölüm, beraberinde farklı türlerin gelişmesini sağlamıştır. Bu türler ve bu türleri kullanan şairler yüzyıllar boyu bu beşerî gerçeği farklı açılardan değerlendirmiştir. İslamiyet’i bir teslimiyet olarak gören Türk kültürü, ölüme bir yok oluş değil başlangıç olarak bakmıştır. 19. yüzyıldan itibaren romantizm akımının da etkisiyle ölüm, kendi başına sorgulanır bir kavram halini almıştır. Akif Paşa, Abdülhâk Hâmit Tarhan, Recaizade Mahmut Ekrem gibi Tanzimat Dönemi sanatçılarıyla ölüm, metafizik bakış açılarıyla işlenmiştir. Ölümün sorgulanması, Tevfik Fikret, Cenap Şahabettin gibi Servet-i Fünun sanatçılarında ve Ahmet Haşim gibi Fecr-i Âti sanatçılarında da kendini göstermiştir. Bu çalışmada Milli Edebiyat Dönemi’nin bağımsız sanatçılarından Mehmet Âkif Ersoy’un “Mezarlık” şiiri ve bu şiirde “ölüm” kavramına bakışı irdelenecektir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- AYDEMİR, Mustafa, “Tanzimat Dönemi Türk Şiirinde Ölüm Algısı”, Turkish Studies, Sayı: 8/4 (2013), s.233-253.
- BANARLI, Nihat Sami, Resimli Türk Edebiyatı Tarihi, Milli Eğitim Bakanlığı Yayınları, C. I, 2004.
- BİLGEGİL, Mehmet Kaya, Abdülhak Hâmid’in Şiirlerinde Ledünnî Mes’elelerden Allah, Ankara: Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Yayınları, 1959.
- ENGİNÜN, İnci, Abdülhak Hâmid Tarhan , Ankara: Kültür Bakanlığı Yayınları, 1986.
- EROL, Kemal, Aşk, Ölüm ve İntihar, Ankara: Akçağ Yayınları, 2010.
- ERSOY, Mehmet Âkif, Safahat, İstanbul: Beyan Yayıncılık, 2007
- GARİPER, Cafer, “Akif Paşa ve Torunu İçin Yazdığı Mersiye Üzerine Bir Değerlendirme”, Hacettepe Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları, 3(2005), s.51-70
- KAPLAN, Mehmet, Şiir Tahlilleri I, İstanbul: Dergâh Yayınları, 1994.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
İsmail Kılınç
*
Bu kişi benim
0000-0002-3202-0765
Yayımlanma Tarihi
17 Aralık 2017
Gönderilme Tarihi
26 Ağustos 2017
Kabul Tarihi
8 Kasım 2017
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2017 Cilt: 1 Sayı: 11