Derleme

Azot ve Kükürt Beslenmesinin Buğday Tanesine Çinko ve Demir Taşınmasındaki Rolü

Cilt: 4 Sayı: 1 28 Şubat 2017
PDF İndir
TR EN

Azot ve Kükürt Beslenmesinin Buğday Tanesine Çinko ve Demir Taşınmasındaki Rolü

Öz

Son yıllarda yapılan araştırma sonuçları, tahıl tanelerinin mineral element (çinko ve demir) konsantrasyonları bakımından fakir olduğunu ortaya koymuştur. Bu nedenle tahılların beslenme kalitesinin arttırılması gerekmektedir. Buğdayda tane verimi ve protein konsantrasyonuna, azot ve kükürt beslenmesinin önemli etki yaptığı bilinmektedir. Bazı fiziksel ve moleküler mekanizmalardan dolayı bitkilerin azot beslenme statüleri çinko ve demir alımlarını ve birikimini etkileyen en önemli kompenent olduğu gösterilmektedir. Buğdayın kükürt ihtiyacı azota göre azdır. Ancak, kükürt eksikliğinde protein olmayan azotlu bileşikler (asparagine, glutamine) birikmekte, kükürt içeren amino asitlerin (sistein, methionine) sentezi ve tanedeki birikimleri azalmaktadır. Buğday tanesinin çinko (ve demir) içeriğinin arttırılması çabaları; çinkonun kök bölgesinden absorbsiyonu, kökten bitki dokularına taşınması, floemde taşınımı, çinkonun bitkinin vejetatif dokusundan gelişmekte olan tohuma taşınması ve tohumda çinkonun depolanması gibi, süreçlerdeki bilgi eksikliğinden dolayı engellenmektedir. Literatürde artan kanıtlar, yukarıda sayılan faktörlerin azotlu gübreleme veya bitkinin azot metabolizması tarafından etkilendiğini işaret etmektedir. Son yıllarda yapılan araştırmalarda, tanenin çinko ve demir konsantrasyonunun, azot uygulamasıyla arttırılabileceği ve çinko ve azot uygulamalarının makarnalık buğdayın tane çinko konsantrasyonunun arttırılmasında sinerjik etki yaptığı belirtilmiştir. Çinkonun floem yoluyla taneye taşınabilmesi için, kükürt içeren amino asitlerle ligand oluşturması gerektiği belirtilmiştir. Bu çalışmada, buğday tanesinde çinko ve demir birikiminde, azot ve kükürt beslenmesinin önemi vurgulanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Alam, S., Kamei, S., Kawai, S., 2005. Effectiveness of phytosiderophore in absorption and translocation of 59Iron in barley in the presence of plant-borne, synthetic, and microbial chelators. Journal of plant nutrition, 28(10): 1709-1722.
  2. Alloway, B.J., 2004. Zinc in Soils and Crop Nutrition. IZA Publications. International Zinc Association, Brussels, pp. 1-116.
  3. Barneix, A.J., 2007. Physiology and biochemistry of source-regulated protein accumulation in the wheat grain. Journal of plant physiology, 164(5): 581-590.
  4. Barut, H., 2012. Farklı doz ve zamanlarda uygulanan çinko ve azotun buğdayda tane çinko konsantrasyonu üzerine etkisi. Doktora tezi, Çukurova Üniversitesi Ziraat Fakültesi, Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Bölümü, Adana.
  5. Black, R.E., Lindsay, H.A., Bhutta, Z.A., Caulfield, L.E., De Onnis, M., Ezzati, M., Mathers, C., Rivera, J., 2008. Maternal and child undernutrition: Global and regional exposures and health consequences. Lancet, 371(9608): 243-260.
  6. Çakmak, İ., 2008. Enrichment of cereal grains with zinc: Agronomic or genetic biofortification? Plant and Soil, 302(1-2): 1-17.
  7. Çakmak, İ., Kalaycı, M., Ekiz, H., Braun, H.J., Yılmaz, A., 1999. Zinc deficiency as an actual problem in plant and human nutrition in Turkey: A NATO-Science for Stability Project. Field Crops Research, 60(1): 175-188.
  8. Çakmak, İ., Pfeiffer, W.H., Mcclafferty, B., 2010. Biofortification of durum wheat with zinc and iron. Cereal Chemistry, 87(1): 10-20.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Derleme

Yazarlar

Hatun Barut
ADANA DOĞU AKDENİZ TARIMSAL ARAŞTIRMA ENSTİTÜSÜ MÜDÜRLÜĞÜ
Türkiye

Sait Aykanat
ADANA DOĞU AKDENİZ TARIMSAL ARAŞTIRMA ENSTİTÜSÜ MÜDÜRLÜĞÜ
Türkiye

Selim Eker
Çukurova Üniversitesi, Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Bölümü
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

28 Şubat 2017

Gönderilme Tarihi

24 Ekim 2016

Kabul Tarihi

31 Ocak 2017

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2017 Cilt: 4 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Barut, H., Aykanat, S., & Eker, S. (2017). Azot ve Kükürt Beslenmesinin Buğday Tanesine Çinko ve Demir Taşınmasındaki Rolü. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi, 4(1), 96-102. https://doi.org/10.19159/tutad.300725
AMA
1.Barut H, Aykanat S, Eker S. Azot ve Kükürt Beslenmesinin Buğday Tanesine Çinko ve Demir Taşınmasındaki Rolü. TÜTAD. 2017;4(1):96-102. doi:10.19159/tutad.300725
Chicago
Barut, Hatun, Sait Aykanat, ve Selim Eker. 2017. “Azot ve Kükürt Beslenmesinin Buğday Tanesine Çinko ve Demir Taşınmasındaki Rolü”. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi 4 (1): 96-102. https://doi.org/10.19159/tutad.300725.
EndNote
Barut H, Aykanat S, Eker S (01 Şubat 2017) Azot ve Kükürt Beslenmesinin Buğday Tanesine Çinko ve Demir Taşınmasındaki Rolü. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi 4 1 96–102.
IEEE
[1]H. Barut, S. Aykanat, ve S. Eker, “Azot ve Kükürt Beslenmesinin Buğday Tanesine Çinko ve Demir Taşınmasındaki Rolü”, TÜTAD, c. 4, sy 1, ss. 96–102, Şub. 2017, doi: 10.19159/tutad.300725.
ISNAD
Barut, Hatun - Aykanat, Sait - Eker, Selim. “Azot ve Kükürt Beslenmesinin Buğday Tanesine Çinko ve Demir Taşınmasındaki Rolü”. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi 4/1 (01 Şubat 2017): 96-102. https://doi.org/10.19159/tutad.300725.
JAMA
1.Barut H, Aykanat S, Eker S. Azot ve Kükürt Beslenmesinin Buğday Tanesine Çinko ve Demir Taşınmasındaki Rolü. TÜTAD. 2017;4:96–102.
MLA
Barut, Hatun, vd. “Azot ve Kükürt Beslenmesinin Buğday Tanesine Çinko ve Demir Taşınmasındaki Rolü”. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi, c. 4, sy 1, Şubat 2017, ss. 96-102, doi:10.19159/tutad.300725.
Vancouver
1.Hatun Barut, Sait Aykanat, Selim Eker. Azot ve Kükürt Beslenmesinin Buğday Tanesine Çinko ve Demir Taşınmasındaki Rolü. TÜTAD. 01 Şubat 2017;4(1):96-102. doi:10.19159/tutad.300725

Cited By

TARANILAN DİZİNLER

14658    14659     14660   14661  14662  14663  14664        

14665      14667