Bir İktisat Tarihi Kaynağı Olarak Sinema: “MODERN ZAMANLAR” Filmi Üzerinden Fordizme ve Büyük Buhrana Bakış

Öz

Tarihsel süreç içerisinde sosyolojik ve politik değişikliklere yol açan tüm olgular gibi ekonomik krizler de sinemada kendisine yer bulmuştur. Bahse konu tarihsel olguların/olayların sinemaya aktarılması bazen sinema teknolojisinin olmayışı sebebiyle yüzlerce hatta binlerce yıl sonrasını beklerken, bazen de bu teknolojinin varlığına rağmen ertelenmiştir. Modern Zamanlar filmi ise Büyük Buhran’ın yaşanmasından birkaç sene sonra, henüz etkileri olanca ağırlığıyla sürerken beyaz perdeye aktarılmış bir yapımdır. Bu özelliğiyle benzer ekonomik ve politik filmlerden ayrılmakta ve süreci tüm sıcaklığıyla mizahi bir dil ve sinematografiyle göstermenin yanı sıra endüstrileşme ve özel teşebbüslerin işleyişine ilişkin önemli eleştiriler de getirmektedir. Başrollerini Charlie Chaplin ve Paulette Goddard’ın paylaştığı, yönetmenliğini ise Charlie Chaplin’in üstlendiği 1936 yapımı film, değeri zaman içerisinde anlaşmış ve sinema tarihinde başyapıt olarak anılan bir film olmayı başarmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Modern Zamanlar
• Fordizm
• Büyük Buhran

Kaynakça

1. Ay, H. Uçar, Ö. (2015). Üç Küresel Ekonomik Krizin Analizi, Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Cilt: 17, Sayı: 1, 11-33 Burke, P. (2001). Eyewitnessing The Uses of Images as Historical Evidence. London: Reaktion Books Ltd. Bakırtaş, I. Tekinşen, İ. 12. Dünya Savaşları ve Büyük Buhran Arasındaki Etkileşimin Ekonomi Politiği, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Sayı:12, 83-100 Erbay, R.E. Hemen, B. (2019). 1929 Ekonomik Buhranı’nın Türk Ekonomisi’ne Etkileri ve Buhran Döneminde Keynesyen Yaklaşım, Balkan ve Yakın Doğu Sosyal Bilimler Dergisi, Sayı: 2019: 05 (03), 124-131. Gower, H., Jast, L. S., & Topley, W. W. (1916). The Camera as Historian. New York: F.A. Stokes Co. Gümüş, M. (2019). Politik Sinemada İşçi Temalarının İşlenişi: Ken Loach Sineması. Isparta: Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Basılmamış Yüksek Lisans Tezi. Koçak Göknil Nur ve diğ. (2019). Charlie’nin Modern Zamanlar’ından, Google’ın Genç Çıraklar’ına; İş Yaşamında Gelenekselden Rekreatife Geçiş. Gastroia: Journal of Gastronomy and Travel Research, 836-846. Nowell-Smith, G. (1996). The Oxford History of World Cinema. New York: Oxford University Press. Orhan, K. (2010). “Modern Zamanlar” Filmi ve Dönemsel Bir Çalışma İlişkileri Yorumlaması. Çalışma ve Toplum , 133-152. Pamuk, Ş. (2012). Türkiye’nin 200 Yıllık İktisadi Tarihi. (10. Baskı). Yapı Kredi Yayınları: İstanbul Ünal, E. (2012). Düzenleme Teorisi: Büyük Buhran ve 2008 Krizi, Ekonomi Bilimleri Dergisi, Cilt: 4, No: 1, 33-44 Tabakoğlu, A. (2015). Türk İktisat Tarihi (XIII b.). İstanbul: Dergâh Yayınları. https://www.imdb.com/title/tt0027977/, Erişim Tarihi: 25.05.2019.