Türkiye’de Judo Başlığı ile Yapılan Lisansüstü Tezlerin İncelenmesi

Öz

Amaç: Bu çalışmanın amacı Türkiye’de judo başlığı ile hazırlanan lisansüstü tez çalışmalarını çeşitli değişkenler bakımından incelemek ve judo alanında çalışma yapan araştırmacılara yol gösterici bilgiler sunabilmektir. Yöntem: Bu amaç doğrultusunda çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi metodundan faydalanılmıştır. Araştırma kapsamında Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı Tez Merkezinde (YÖKTEZ) kayıtlı olan ve tez adında “judo” kelimesini içeren toplam 82 adet lisansüstü tez (20.11.2024), araştırmanın örneklemini oluşturmuştur. Tezler; yayınlanma yılı, türü, yayınlandıkları üniversite, anabilim dalı, enstitüler, araştırmalarda kullanılan yöntem, çalışma grubu, danışmanın unvanı ve tez yazarının cinsiyeti değişkenlerine göre değerlendirilmiş olup elde edilen veriler sayısal değerler ve yüzdelik dilimlerle ifade edilmiştir. Bulgular: Türkiye’de judo başlığı ile yazılmış ilk lisansüstü tezin 1991 yılında yayınlandığı, bu tarihten günümüze kadar 74’ü yüksek lisans 8’i doktora olmak üzere toplam 82 adet lisansüstü tezin yazıldığı ve en fazla lisansüstü tezin 2022 yılında yayınlandığı görülmüştür. Araştırmada elde edilen verilerde erkek yazarların çoğunlukta olduğu ve judo başlıklı tezlerin en fazla Selçuk Üniversitesi bünyesinde yazıldığı anlaşılmaktadır. Lisansüstü tezlerin çoğunlukla Beden Eğitimi ve Spor Anabilim Dalında ve Dr. Öğr. Üyesi unvanlı öğretim elemanlarının danışmanlığında yazıldığı belirlenmiştir. Çoğunluğunda nicel araştırma yöntemlerinden faydalanılan tezlerde, daha çok sporcu gruplarına yönelik araştırmalar yapılmış olup özellikle judo hakemleri ile ilgili herhangi bir çalışma yapılmamıştır. Sonuç: Judo, tarihi çok eskiye dayanan ve dünyanın birçok ülkesinde popüler olan bir spor branşı olduğundan bu alanda daha fazla lisansüstü çalışma yapılmasının gerekli olduğu düşünülmektedir. Son yıllarda lisansüstü tez sayılarında artış görülse de özellikle doktora düzeyinde ve yabancı dilde yapılacak tezlerin artmasının uluslararası arenada daha fazla erişilebilirliği olacağından alana katkı sağlayacağı öngörülmektedir. Judo başlıklı tezlerde eksikliği görülen en önemli konuların başında araştırma grupları gelmektedir. Özellikle idareciler, hakemler, il temsilcileri ve federasyon çalışanları gibi örneklemlere yapılacak güncel araştırmalar bu sporun yönetim boyutunu da ele alarak alana farklı düzeyde katkılar sağlayacaktır.

Anahtar Kelimeler

• Judo
• Lisansüstü
• Tez
• İçerik Analizi

An Investigation of Postgraduate Theses with the Title of Judo in Turkey

Öz

Purpose: The aim of this study is to examine the postgraduate thesis studies prepared with the title of judo in Turkey in terms of various variables and to provide guiding information to researchers working in the field of judo. Method: For this purpose, document analysis method, one of the qualitative research methods, was utilized in the study. Within the scope of the research, a total of 82 postgraduate theses registered in the Thesis Center of the Presidency of the Council of Higher Education (YÖKTEZ) and containing the word “judo” in the thesis title constituted the sample of the research. Theses were evaluated according to the variables of year of publication, type, university, department, institutes, method used in the research, study group, title of the advisor and gender of the thesis author, and the data obtained were expressed in numerical values and percentages. Findings: It was seen that the first postgraduate thesis written with the title of judo in Turkey was published in 1991, a total of 82 postgraduate theses, 74 of which were master's theses and 8 of which were doctoral theses, were written from this date until today, and the most postgraduate thesis was published in 2022. In the data obtained in the research, it is understood that male authors are in the majority and the theses titled judo are mostly written in Selçuk University. It was determined that the postgraduate theses were mostly written in the Department of Physical Education and Sports and under the supervision of academic staff with the title of Assistant Professor. In the theses, most of which utilized quantitative research methods, researches were conducted mostly on athlete groups and no studies were conducted especially on judo referees. Conclusion: Since Judo is a sport branch that has a long history and is popular in many countries of the world, it is thought that more postgraduate studies are necessary in this field. Although there has been an increase in the number of graduate theses in recent years, it is predicted that the increase in the number of theses, especially at the doctoral level and in foreign languages, will contribute to the field as they will be more accessible in the international arena. One of the most important issues lacking in theses on judo is research groups. Current researches to be conducted especially with samples such as administrators, referees, provincial representatives and federation employees will provide different level contributions to the field by addressing the management dimension of this sport.

Anahtar Kelimeler

• Judo
• Postgraduate
• Thesis
• Content Analysis

Kaynakça

1. Alaeddinoğlu, V., & Kalkavan, A. (2023). Tenis spor dalında 2002-2021 yılları arasında Türkiye‟de yapılan lisansüstü ve doktora tezlerinin bibliyometrik içerik analizinin incelenmesi, Anatolia Sport Research, 4(1), 1-18.
2. Büyükergün, A. (2021). Türkiye‟de bisiklet alanında yapılmış lisansüstü çalışmalar üzerine bir inceleme. Kilis 7 Aralık Üniversitesi Beden Eğitimi Ve Spor Bilimleri Dergisi, 5(1), 114-120.
3. Cebeci, H., & Fişne, M. (2024). Minikler ve yıldızlar kategorilerinde yarışan judo sporcularını müsabaka öncesi ve müsabaka esnasında etkileyen psikolojik faktörlerin belirlenmesi. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 4(3), 69-79. Cılız, S. & Deryahanoğlu, G. (2024). Kickboks üzerine yapılmış makale ve lisansüstü çalışmaların incelenmesi: Bibliyometrik analiz. International Journal of Eurasia Social Sciences (IJOESS), 15(56), 584-596.
4. Coşkuntürk, O.S. (2023). Atletizm branşı ile ilgili lisansüstü tezlere yönelik bir içerik analizi. TOJRAS, 12(3), 467-7.
5. Çetinkaya, G. (2022). Voleybol branşında yazılan lisansüstü tezlerin bibliyometrik açıdan analizi. Spor ve Rekreasyon Araştırmaları Dergisi, 4(2), 1-15.
6. Çomak, N. (2021). Investigation of the graduate theses on orienteering in Turkey (2005-2021). International Journal of Geography and Geography Education (IGGE), 44, 413-427.
7. Doğar, Y., Sert, T., & Akarsu, M. (2021). Türkiye‟de güreş ile ilgili yayınlanan lisansüstü tezlerin incelenmesi: Bir içerik analizi. Journal of Global Sport and Education Research, 4(2), 52-65.
8. Erdem, D. (2011). Türkiye‟de 2005–2006 yılları arasında yayımlanan eğitim bilimleri dergilerindeki makalelerin bazı özellikler açısından incelenmesi: Betimsel bir analiz. Eğitimde ve Psikolojide Ölçme ve Değerlendirme Dergisi, 2(1), 140-147.

9. Judo Federasyonu, (2024, Eylül 20). Judo Kuşakları. https://judo.org.tr/upload/files/2019/judo%20kusak%20pano.pdf.
10. Judo Federasyonu, (2024, Eylül 10). Judo’nun Tarihçesi. https://judo.org.tr/tarihcesi.
11. Judo Federasyonu, (2024, Aralık 8). 2024 yılı Judo Müsabaka Sonuçları. https://judo.org.tr/2024-yurtici-musabaka-sonuclari.
12. Kadir Has Üniversitesi, (2024, Aralık 10). 2019 yılı Türkiye’de Yükseköğretimdeki Cinsiyet Eşitsizliği. https://gender.khas.edu.tr/sites/gender.khas.edu.tr/files/inlinefiles/Turkiyede%20Yuksekogretimdeki% 20Cinsiyet%20Esitsizligi.pdf.
13. Karagöz, Y. (2017). SPSS ve AMOS uygulamalı nitel-nicel-karma bilimsel araştırma yöntemleri ve yayın etiği. Nobel Yayınevi.
14. Karakoç, Ö. (2014). Judo öğreniyorum. Spor Yayınevi ve Kitabevi.
15. Öztek, İ. (1999). Judonun prensip ve esasları. Ata Ofset, Ankara, 18.
16. Uysal, F. (2012). Büyük bayanlar dünya şampiyonasına katılacak judo A milli takımının hazırlık dönemi antrenmanlarının anaerobik güç ve bazı antropometrik parametrelerin üzerine etkisinin incelenmesi (Yüksek lisans tezi). Gazi Üniversitesi.
17. Ünlü, Ç., Çeviker, A., & Çamiçi, F. (2024). Basketbol branşı ile ilgili lisansüstü tezlere yönelik bir içerik analizi. International Journal of Sport Exercise and Training Sciences-IJSETS, 10(1), 36-44.
18. Yel, K., Güzel, S., Kurcan, K., Çakır, Z. (2023). Jimnastik branşı ile ilgili lisansüstü tezlere yönelik bir içerik analizi. Ulusal Spor Bilimleri Dergisi, 7(1), 22-36. https://doi.org/10.30769/usbd.1295113
19. Yel, K., Çakır, Z., Kurcan, K., & Coşkuntürk, O. S. (2023). Taekwondo branşı ile ilgili lisansüstü tezlere yönelik bir içerik analizi. Uluslararası Güncel Eğitim Araştırmaları Dergisi, 9(2), 238-253.
20. Yavuz, Ü. (2024). Türkiye‟de karate başlığı ile yapılan lisansüstü tezlerin incelenmesi. Çanakkale On sekiz Mart Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 7(2), 72-84.