Kampüs Rekreasyonuna Katılımda Serbest Zaman Engellerinin İncelenmesi: Yozgat Bozok Üniversitesi Örneği

Öz

Bu araştırmanın amacı, üniversite öğrencilerinin Kampüs Rekreasyonu için Serbest Zaman Engelleri düzeylerinin çeşitli demografik ve rekreasyonel değişkenlere göre farklılaşıp farklılaşmadığını incelemektir. Araştırmada betimsel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini 2025–2026 eğitim-öğretim yılında Yozgat Bozok Üniversitesinde öğrenim gören öğrenciler oluştururken, örneklemini kolayda örnekleme yöntemiyle seçilen 297 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak kişisel bilgi formu ile Kampüs Rekreasyonu için Serbest Zaman Engelleri Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin analizinde bağımsız örneklemler t-testi ve tek yönlü varyans analizi (ANOVA) uygulanmıştır. Araştırma bulgularına göre öğrencilerin serbest zaman engelleri düzeyleri cinsiyet değişkenine göre yönetim, sosyal destek ve özyeterlik alt boyutlarında anlamlı farklılık göstermiştir. Yaş, çalışma durumu, serbest zamanın değerlendirilme yeri, etkinlik türü, serbest zamanı değerlendirmede güçlük yaşama durumu, kampüs rekreasyon alanlarının yeterliği, ilin rekreasyon alanlarının yeterliği ve ilin rekreasyon alanlarını kullanım sıklığı değişkenlerine göre ise anlamlı farklılık bulunmamıştır. Haftalık serbest zaman süresi değişkenine göre yalnızca yönetim alt boyutunda anlamlı farklılık belirlenmiştir. Kampüs rekreasyon alanlarının haftalık kullanım sıklığı değişkenine göre zaman, sosyal destek, özyeterlik ve güvenli çevre alt boyutlarında anlamlı farklılık tespit edilmiştir. Ayrıca kampüs içinde yeterince hoş vakit geçirme durumuna göre yalnızca yönetim alt boyutunda anlamlı farklılık bulunmuştur. Sonuç olarak araştırma bulguları, üniversite öğrencilerinin kampüs rekreasyonuna katılımında algıladıkları serbest zaman engellerinin özellikle yönetimsel süreçler ve sosyal destek unsurları ile ilişkili olduğunu göstermektedir. Bu doğrultuda üniversitelerde rekreasyon hizmetlerinin planlanması sürecinde öğrenci ihtiyaçlarının dikkate alınması ve rekreasyon alanlarının daha etkin kullanılmasına yönelik düzenlemelerin yapılması önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Kampüs rekreasyonu
• Serbest zaman engelleri
• Üniversite öğrencileri
• Rekreasyon katılımı
• Serbest zaman yönetimi

An Examination of Leisure Constraints on Participation in Campus Recreation: The Case of Yozgat Bozok University

Öz

The aim of this study is to examine whether university students’ leisure constraints related to campus recreation differ according to various demographic and recreational variables. A descriptive survey model was employed in the study. The population of the research consisted of students enrolled at Yozgat Bozok University during the 2025–2026 academic year, and the sample consisted of 297 students selected through convenience sampling. A personal information form and the Leisure Constraints for Campus Recreation Scale were used as data collection instruments. Independent samples t-test and one-way analysis of variance (ANOVA) were applied in the analysis of the data. According to the findings of the study, students’ leisure constraints differed significantly in the sub-dimensions of management, social support, and self-efficacy with respect to gender. No significant differences were found in terms of age, employment status, place where leisure time was spent (on-campus/off-campus), type of leisure activity, difficulty in evaluating leisure time, adequacy of campus recreation areas, adequacy of city recreation areas, and frequency of using city recreation areas. A significant difference was observed only in the management sub-dimension according to weekly leisure time duration. In addition, significant differences were found in the time, social support, self-efficacy, and safe environment sub-dimensions according to the frequency of using campus recreation areas. Furthermore, a significant difference was identified only in the management sub-dimension with respect to whether students reported spending sufficient enjoyable time on campus. As a result, the findings indicate that university students’ perceived leisure constraints regarding participation in campus recreation are particularly associated with managerial factors and social support mechanisms. Therefore, it is recommended that universities consider students’ needs and expectations in planning campus recreation services and develop strategies to enhance the effective use of recreational facilities.

Anahtar Kelimeler

• Campus recreation
• Leisure constraints
• University students
• Recreation participation
• Leisure manageme

Kaynakça

1. Akgül, F., Yıldırım, M., Dinç, F., İnan, M., & Kurtuldu, T. (2024). Ortaokul Öğrencilerinin Dürüstlük Eğilimlerinin Spor Yapma Durumlarına Göre İncelenmesi. Uluslararası Bozok Spor Bilimleri Dergisi, 5(1), 73-82. https://izlik.org/JA26HU63WL
2. Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E. K., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2024). Bilimsel Araştırma Yöntemleri (36. baskı). Ankara: Pegem Akademi.
3. Crawford, D. W., Jackson, E. L., & Godbey, G. (1991). A hierarchical model of leisure constraints. Leisure Sciences, 13(4), 309-320.
4. Çelik, A. (2011). Üniversite öğrencilerinin serbest zaman engellerinin incelenmesi. (Yüksek Lisans Tezi). Gazi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
5. Demirel, M., & Harmandar Demirel, D. (2018). Üniversite öğrencilerinin rekreasyonel etkinliklere katılım engellerinin incelenmesi. Spor Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 3(1), 1-12.
6. Field, A. (2018). Discovering statistics using IBM SPSS statistics (5th ed.). Sage.
7. Goins, B. (2020). Generation Z’s Leisure Constraints for Campus Recreation: Technology’s Influence on Constraints. (Master dissertation). Oklahoma State University.
8. Gürbüz, B., & Henderson, K. A. (2013). Leisure activity preferences and constraints to participation of Turkish university students. Kinesiology, 45(2), 241-249.

9. Jackson, E. L., Crawford, D. W., & Godbey, G. (1993). Negotiation of leisure constraints. Leisure Sciences, 15(1), 1-11.
10. Kara, F. M., Yüksel, E., Gürkan, R. K., & Karaca, G. (2025). Kampüs rekreasyonuna katılan üniversite öğrencilerinin serbest zaman ilgilenimlerinin öznel zindeliklerini yordama gücü. EKEV Akademi Dergisi, 102, 316-326. https://doi.org/10.17753/sosekev.1602415
11. Karadeniz, F., Müftüler, M., & Gülbeyaz, K. (2019). Üniversite öğrencilerinin serbest zaman aktivitelerine yönelik tutum ve engellerinin incelenmesi (Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Örneği). Spor ve Rekreasyon Araştırmaları Dergisi, 1(2), 21-36.
12. Karaküçük, S. (2001). Rekreasyon: Boş zamanları değerlendirme (4. baskı). Ankara: Gazi Kitabevi.
13. Kline, R. B. (2011). Principles and practice of structural equation modeling. London: Guilford publications.
14. Koca, C., & Henderson, K. A. (2007). Leisure constraint and constraint negotiation among university students in Turkey. Annals of Leisure Research, 10(3-4), 512-532.
15. Powers, S. L., Trauntvein, N. E., Barcelona, R. J., & Hartman, C. L. (2019). Constraints and negotiations to student recreational sport center usage. Journal of Amateur Sport, 5(2), 18-38.
16. Sevıc, M., & Eskiler, E. (2020). Campus Recreation: Investigating the Relationship between Leisure Constraints and Involvement. International Journal of Recreation and Sports Science, 4(1), 65-75. https://doi.org/10.46463/ijrss.841878
17. Shaw, S. M. (1994). Gender, leisure, and constraint: Towards a framework for the analysis of women's leisure. Journal of Leisure Research, 26(1), 8-22.
18. Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (2019). Using multivariate statistics (7th ed.). Pearson.
19. Taherdoost, H. (2016). Sampling methods in research methodology; How to choose a sampling technique for research. SSRN Electronic Journal, 5(2), 18-27. https://doi.org/10.2139/ssrn.3205035
20. Yarımkaya, E., Akandere, M., & Akgül, F. (2015). Investigation of the Effect of Sportive Activities on Depression Levels of Children between 13-17 Years Old. Journal of Educational & Instructional Studies in the World, 5(4), 17–25.
21. Yılmaz, O., & Altunöz, Ö. (2025). Kampüs Rekreasyonu için Serbest Zaman Engelleri Ölçeğinin Türk Kültürüne Uyarlanması: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. GSI Journals Serie A: Advancements in Tourism Recreation and Sports Sciences, 8(1), 32-53. https://doi.org/10.53353/atrss.1489640