AGATHA CHRİSTİE’NİN ÖLÜM ADASI ROMANINDA İNGİLİZ KÖYÜNÜ KARAYİPLERE TAŞIMAK

Öz

Bu makale, Agatha Christie’nin Ölüm Adası romanını başlangıçta kendini diğer Bayan Marple romanlarından ayrı bir yere koyan ama sonuç olarak bu romanların mekânsal ve tematik geleneklerini yeniden üreten bir eser olarak incelemektedir. Romanın Karayiplerde geçmesi her ne kadar Bayan Marple ile özdeşleşen İngiliz köylerinden radikal bir ayrım izlenimi verse de eserin olayların geçtiği adayı tarihî ve kültürel açıdan sunmaktan kaçınması, adayı Bayan Marple romanlarının gereklerine uygun boş bir imleyen haline getirmektedir. Benzer bir şekilde, otelin tanımı gereği geçici ve anonim olan mekânı da küçük bir köye dönüştürülür. İki ayrı mekânsallık düzeyinde gerçekleşen bu müdahaleler, Bayan Marple’ın gizem çözmedeki başarısını sağlamak için yabancı mekânı yerlileştirme işlevi görür. Suç anlatılarında mekânın kullanımına dair eleştirel tartışmalara ve Bayan Marple’ın araştırma yöntemlerine odaklanan bu çalışma, St. Honoré adasının nasıl anlatı dışına itildiğini ve otele de bir köye ait sosyal mekân özelliklerinin nasıl yüklendiğini ortaya koymaktadır. Böylelikle, sonuç olarak, İngiltere’den Karayiplere gerçekleşen bu yolculuğun aslında Bayan Marple romanlarının kendine has tematik ve mekânsal dinamiklerinde herhangi bir değişiklik anlamına gelmediği, aksine yeni mekanların orijinal özelliklerinin yok edilmesi pahasına bilindik temsillerin zorla dayatıldığı savunulmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Agatha Christie
• Bayan Marple
• mekan
• köy merkezli gizem
• otel

TRANSPORTING THE ENGLISH VILLAGE TO THE CARIBBEAN IN AGATHA CHRISTIE’S A CARIBBEAN MYSTERY

Öz

This article examines Agatha Christie’s A Caribbean Mystery as a novel that initially sets itself apart from but ultimately reinforces the spatial and thematic conventions of Miss Marple novels. While the Caribbean setting suggests a radical shift from English villages typically associated with Miss Marple, the novel refrains from representing the island through its history and culture, turning it into an empty signifier to suit the needs of Miss Marple novels. In a similar manner, the temporary and anonymous space of the hotel is transformed into a small village. These interventions on two levels of spatiality serve to domesticate the foreign setting to enable Miss Marple’s success in mystery-solving. Focusing on critical discussions of space and Miss Marple’s investigative methodology, this paper demonstrates how the island of St. Honoré is made to disappear from the narrative whereas the hotel is imposed upon the characteristics of village as a social space. Hence, the paper contends that the change of scenery from England to the Caribbean does not actually refer to any change in the thematic and/or spatial dynamics of Miss Marple novels, rather indicates the deliberate imposition of familiar tropes at the cost of effacing the original characteristics of the new locales.

Anahtar Kelimeler

• Agatha Christie
• Miss Marple
• space
• village mystery
• hotel

Kaynakça

1. Augé, M. (1995). Non-places: Introduction to Anthropology of Supermodernity (J. Howe, Trans.). Verso.
2. Banerjee, S. & Majumder, A. (2025). Empire, nation and the question of space. In E. F. Evans (Ed.), Space and Literary Studies (pp. 140-156). Cambridge University Press.
3. Bright, B. (2015). Beyond the Scene of the Crime: Investigating Place in Golden Age Detective Fiction [Unpublished doctoral dissertation]. Goldsmiths, University of London.
4. Carrigan, A. (2011). Postcolonial Tourism: Literature, Culture and Environment. Routledge.
5. Christie, A. (2016). A Caribbean Mystery. Harper.
6. Geherin, D. (2008). Scene of the Crime. McFarland.
7. Knight, S. (1980). Form and Ideology in Crime Fiction. MacMillan.
8. Knight, S. (2004). Crime Fiction, 1800-2000: Detection, Death, Diversity. Palgrave MacMillan.

9. Lefebvre, H. (1991). The Production of Space (D. Nicholson-Smith, Trans.). Blackwell.
10. Makinen, M. (2006). Agatha Christie: Investigating Femininity. Palgrave Macmillan.
11. Martin, S. & West, S. (2020). Mapping war, planning peace: Miss Marple and the evolving village space, 1930-1962. In R. Mills & J.C. Bernthal (Eds.), Agatha Christie Goes to War (pp. 11-27). Routledge.
12. McManis, D. R. (1978). Places for mysteries. Geographical Review, 68 (3), 319-334.
13. Mezei, K. (2007). Spinsters, surveillance, and speech: the case of Miss Marple, Miss Mole, and Miss Jekyll. Journal of Modern Literature, 30 (2), 103-120.
14. Sarnelli, D. A. (2019). From maps to stories: Dangerous spaces in Agatha Christie’s homes. Humanities, 8, 1-12. doi:10.3390/h8010023
15. Spataru, E. (2025). Mapping power and space in detective fiction: from Christie’s closed circles to Chandler’s urban labyrinths. BASA Journal of Language and Literature, 5 (2), 130-137. https://doi.org/10.33474/basa.v5i2.24490
16. Thacker, A. (2025). Representation. In E. F. Evans (Ed.), Space and Literary Studies (pp. 19-34). Cambridge University Press.