SOSYAL BİLGİLER ÖĞRETMENLERİNİN KAYNAŞTIRMA EĞİTİMİNE İLİŞKİN YETERLİK ALGILARI VE UYGULAMALARI
Öz
Bu araştırmanın amacı, Sosyal Bilgiler öğretmenlerinin kaynaştırma/bütünleştirme eğitimine ilişkin yeterlik algılarını ve uygulamalarını belirlemektir. Bu araştırmada karma araştırma yöntemi ve eş zamanlı iç içe geçmiş desen kullanılmıştır. Araştırma, küme örnekleme yöntemi kullanılarak belirlenen ve Van ili tüm ilçelerinde bulunan ortaokullarda görev yapan toplam 211 Sosyal Bilgiler öğretmeniyle yürütülmüştür. Ayrıca, ölçüt örnekleme yöntemi kullanılarak belirlenen 15 Sosyal Bilgiler öğretmeniyle görüşme yapılmıştır. Araştırmada veri toplama araçları olarak “Kaynaştırmada Öğretmen Yeterlik Ölçeği” ve “Yarı-Yapılandırılmış Görüşme Formu” kullanılmıştır. Araştırmada nicel verilerin analizinde ortalama ve standart sapma, nitel verilerin analizinde ise içerik analizi tekniği kullanılmıştır. Araştırmanın nicel verileri sonucunda öğretmenlerin kaynaştırma yeterlik algılarının yüksek düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Araştırmanın nitel verilerinin sonucunda ise öğretmenlerin öğrenci düzeyine göre planlamalar yapmada, sınıf yönetiminde ve ölçme değerlendirmede kendilerini yeterli gördükleri, fakat öğrenci düzeyine uygun etkinlikler yapabilme, sınıf dışı uygulamalar yapabilmede kendilerini yeterli görmedikleri ortaya çıkmıştır. Öğretmenlerin kaynaştırma/bütünleştirme eğitimine ilişkin sınıf içinde derse katma, iletişim kurma ve öğrenciye etkinlik yaptırma, sınıf dışında ise öğrenci seviyesine uygun ödevlendirme yapma, aileyle iletişim kurma gibi uygulamalar yaptıkları belirlenmiştir.
Anahtar Kelimeler
Sosyal bilgiler öğretmenleri, kaynaştırma eğitimi, kaynaştırma uygulamaları yeterlik algılarıi özel gereksinimli bireyler
Kaynakça
- Akcan, E. ve İlgar, L. (2016). Kaynaştırma sınıf öğretmenlerinin kaynaştırma konusundaki yeterliliklerinin araştırılması. HAYEF Journal of Education, 13(2), 27-40.
- Aküzüm, C. ve Altunhan, M. (2017). Okul öncesi öğretmenlerinin sınıf yönetimi becerileri ile kaynaştırma eğitimi yeterliklerinin incelenmesi. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 31, 779-802.
- Aküzüm, C. ve Akbulut, E. (2021). Sınıf öğretmenlerinin öz yeterlilik algıları ile kaynaştırma eğitimine yönelik tutumları arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 39, 74-91.
- Ateş, R. C. (2018). Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının kaynaştırma eğitimine yönelik öz-yeterlik inançlarının incelenmesi. Akdeniz Üniversitesi: Yayımlanmamış yüksek lisans tezi.
- Babaoğlan, E. ve Yılmaz, Ş. (2010). Sınıf öğretmenlerinin kaynaştırma eğitimindeki yeterlikleri. Kastamonu Eğitim Dergisi, 18(2), 345-354.
- Balbağ, M. Z., Çemrek, F. ve İnce, H. (2021). Fen Bilgisi ve Zihin Engelliler öğretmen adaylarının kaynaştırma uygulamalarındaki öğretmen yeterliliklerinin bazı değişkenler açısından incelenmesi. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Türk Dünyası Uygulama ve Araştırma Merkezi Eğitim Dergisi, 6(1), 63-77.
- Balo, E. D. (2015). İlkokullardaki kaynaştırma eğitimi uygulamalarında karşılaşılan sorunlar ve çözüm önerileri. Fırat Üniversitesi: Yayımlanmamış yüksek lisans tezi.
- Batu, E. S. (2008). Başarılı bir kaynaştırma uygulaması icin öğretmenlerin sınıflarında yapabilecekleri. Journal of Elementary School Teachers and Educators, 18, 26-28.
- Bukvić, Z. (2014). Teachers’ competency for inclusive education. The European Journal of Social & Behavioural Sciences, 407-412.
- Büyüköztürk, Ş., Kılıç-Çakmak, E., Akgün, Ö., Karadeniz, Ş. ve Demirel, F. (2019). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: Pegem Akademi Yayınları.