ÇALIŞMA SERMAYESİ YÖNETİMİNİN FİRMA KÂRLILIĞINA ETKİSİ: BORSA İSTANBUL ANA METAL SANAYİ SEKTÖRÜ ÖRNEĞİ

İşletmelerin likit varlık kalemlerinden oluşan çalışma sermayesinin yönetimi, işletmelerin faaliyetlerini kesintisiz sürdürebilmesi, finansal açıdan güçlü kalabilmesi ve kârlılığın sağlanabilmesi açısından büyük önem arz etmektedir. Bu araştırmada, Borsa İstanbul ana metal sanayi sektöründe faaliyet gösteren şirketlerin çalışma sermayesi yönetimleri ile kârlılıkları arasındaki ilişki incelenmiştir. Araştırmanın amacı, çalışma sermayesi yönetiminin işletme kârlılığı üzerine etkisi ile hangi çalışma sermayesi unsurlarının kârlılık üzerinde etkili olduğunun ve etkinin yönünün tespit edilmesidir. Araştırmada panel veri regresyon analizi yöntemi kullanılmıştır. Bu doğrultuda iki adet ampirik model kurulmuştur. Modellerden ilkinde kârlılığı temsil eden bağımlı değişken aktif kârlılığı, ikincisinde ise özkaynak kârlılığı olarak belirlenmiştir. Modellerdeki bağımsız değişkenler ise ticari alacak tahsil süresi, stok tutma süresi, çalışma sermayesi yatırım politikaları, cari oran, nakit oranı, stok bağımlılık oranı ve işletme sermayesi devir hızıdır. Araştırmada kullanılan veri, Borsa İstanbul’da (BIST) işlem gören ve ana metal sanayi sektöründe faaliyet gösteren 23 firmadan 19’una ait 1994 – 2021 yıllarını kapsayan ve yıllık finansal tablo verilerini içeren dengesiz panel veri setinden oluşmaktadır. Araştırmanın sonuçlarına göre, Model 1 için yapılan regresyon analizinde bağımsız değişkenlerden stok tutma süresi, cari oran ve stok bağımlılık oranı ile aktif kârlılığı arasında anlamlı bir ilişkinin varlığı tespit edilmiştir. Cari oran ile aktif kârlılığı arasında pozitif bir ilişki varken, stok tutma süresi ve stok bağımlılık oranı ile aktif kârlılığı arasındaki ilişki ise negatif yönlüdür. Diğer bağımsız değişkenler ile aktif kârlılığı arasında anlamlı bir ilişki yoktur. Model 2 için yapılan regresyon analizi sonuçları incelendiğinde ise stok tutma süresi, nakit oranı ve stok bağımlılık oranı ile özkaynak kârlılığı arasında anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir. Her üç bağımsız değişken ile özkaynak kârlılığı arasındaki ilişki negatif yönlüdür. Diğer değişkenler ile aktif kârlılığı arasında anlamlı bir ilişki tespit edilememiştir.