An Examination of Teacher Candidates’ Views on Their Use of ChatGPT and Its Contributions to Their Professional Development

Öz

The purpose of this study is to determine pre-service teachers’ perspectives on the use of ChatGPT, an artificial intelligence-based tool, in relation to its contribution to their pre-professional training, their purposes and patterns of use, and its potential impact on the future of teacher training. In this study, which is based on qualitative research methods, the data were analyzed using content analysis, and MAXQDA software was used for data analysis. The findings were categorized under seven main themes: usage and purposes of ChatGPT in instructional processes; its contribution to the professional development of pre-service teachers; the reliability and validity of the information obtained; accessibility and usability; the extent to which tasks require ChatGPT use; suggestions for its use in teaching–learning processes; and predictions regarding its effects on future educational practices. According to the results, pre-service teachers frequently preferred using ChatGPT for tasks such as developing activities and materials, preparing lesson plans, and providing conceptual explanations. Moreover, they demonstrated awareness of potential risks such as content reliability, superficial information generation, and cognitive dependency, indicating a development of critical consciousness regarding the use of ChatGPT. Easy access and free availability were identified as significant factors contributing to its widespread use, while ethical usage and the importance of teacher guidance were frequently emphasized. Additionally, it is noted that artificial intelligence technologies in education do not merely serve an instrumental function, but also signify a process in which pedagogical transformation, professional role perception, and ethical responsibilities are redefined. In this context, it is recommended that teacher training programs strengthen their content in areas such as artificial intelligence literacy, digital ethics, and critical technology use.

Anahtar Kelimeler

• Pre-service teachers
• ChatGPT
• Artificial intelligence
• Teacher training
• Pre-service training

Proje Numarası

1

Etik Beyan

It was unanimously decided by those present that the scientific study entitled "Examination of the Use of ChatGPT by Prospective Teachers in the Faculty of Education and Their Views on its Contribution to Their Training" by İlknur KÜÇÜKİĞCİ, a master's student in the Department of Educational Programs and Teaching at our university's Institute of Educational Sciences, complies with ethical principles and human rights in terms of scope and application.

Teşekkür

I would like to thank my esteemed professor, Prof. Dr. Hasan Hüseyin ÖZKAN, for her contributions to my scientific work

Öğretmen Adaylarının ChatGPT Kullanma Durumları ve Yetişmelerine Katkılarıyla İlgili Görüşlerinin İncelenmesi

Öz

Bu araştırmanın amacı, öğretmen adaylarının, yapay zekâ tabanlı bir araç olan ChatGPT‘yi kullanımlarının, onların meslek öncesi eğitimlerindeki yetişmelerine katkısı, bu aracı kullanma amaçları, kullanma durumları ve gelecekte öğretmen eğitimini nasıl etkileyeceği ile ilgili görüşlerini belirlemektir. Nitel araştırma yöntemine dayalı yapılan çalışmada veriler içerik analiziyle çözümlenmiş ve veri analizinde MAXQDA yazılımı kullanılmıştır. Analizler sonucunda elde bulgular yedi ana tema altında toplanmıştır. Bu temalar: ChatGPT’nin öğretim süreçlerinde kullanım durumları ve kullanım amaçları, öğretmen adaylarının mesleki gelişimine katkısı, elde edilen bilgilerin güvenirliği ve geçerliliği, erişim ve kullanılabilirlik durumu, görevlerin ChatGPT kullanımını gerektirme durumu, öğrenme–öğretme sürecinde kullanımına yönelik öneriler ve öğretmen adaylarının gelecekteki eğitim sürecinin etkilerine yönelik öngörüler şeklindedir. Buna göre, öğretmen adaylarının ChatGPT’yi özellikle etkinlik ve materyal geliştirme, ders planı hazırlama ve kavramsal açıklamalar gibi görevlerde sıklıkla tercih ettikleri görülmüştür. Bununla birlikte içerik güvenilirliği, yüzeysel bilgi üretimi ve bilişsel bağımlılık gibi risklerin farkında oldukları, bu nedenle ChatGPT kullanımına yönelik eleştirel bir bilinç geliştirdikleri anlaşılmaktadır. Erişim kolaylığı ve ücretsiz kullanımın, kullanımın yaygınlaşmasında etkili faktörler olarak öne çıktığı, etik kullanım ve öğretmen rehberliğinin önemine sıklıkla vurgu yapıldığı görülmektedir. Ayrıca yapay zekâ teknolojilerinin eğitimde sadece araçsal bir rol üstlenmediğini; aynı zamanda pedagojik dönüşümün, mesleki rol algısının ve etik sorumlulukların yeniden tanımlandığı bir sürece işaret ettiği ifade edilmektedir. Bu bağlamda öğretmen eğitim programlarında yapay zekâ okuryazarlığı, dijital etik ve eleştirel teknoloji kullanımı gibi alanlara yönelik içeriklerin güçlendirilmesi önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Öğretmen adayları
• ChatGPT
• Yapay zekâ
• Öğretmen eğitimi
• Hizmet öncesi eğitim

Proje Numarası

1

Etik Beyan

Üniversitemizin Eğitim Bilimleri Enstitüsü Eğitim Programları ve Öğretimi Bölümü yüksek lisans öğrencisi ilknur KÜÇÜKİĞCİ' nin ' Eğitim Fakültesi Öğretmen Adaylarının ChatGPT Kullanım Durumları ve Yetişmelerine Katkılarıyla İlgili Görüşlerin İncelenmesi' başlıklı bilimsel çalışmasının kapsam ve uygulama açısından etik ilkelere ve insan haklarına uygun olduğuna mevcudun oy birliği ile karar verildi.

Teşekkür

Bilimsel çalışmamda emeği geçen değerli hocam Prof.Dr.Hasan Hüseyin ÖZKAN' teşekkür ederim.

Kaynakça

1. Buchanan, J., Hill, S., & Shapoval, O. (2023). ChatGPT Var Olmayan Alıntıları Hayal Ediyor: Ekonomiden Kanıtlar. The American Economist , 69 (1), 80-87. https://doi.org/10.1177/05694345231218454
2. Chiu, T. K. F., Xia, Q., Zhou, X., Chai, C. S., & Cheng, M. (2023). Systematic literature review on opportunities, challenges, and future research recommendations of artificial intelligence in education. Computers & Education: Artificial Intelligence, 4, 100118. https://doi.org/10.1016/j.caeai.2023.100118
3. Cilesiz, S. (2011). A phenomenological approach to experiences with technology: Current state, promise, and future directions for research. Educational Technology Research and Development, 59(4), 487–510. https://doi.org/10.1007/s11423-010-9173-2
4. Creswell, J. W. (2013). Qualitative inquiry and research design: Choosing among five approaches (3rd ed.). Sage Publications.
5. Dai, C.-P., & Ke, F. (2022). Educational applications of artificial intelligence in simulation-based learning: A systematic mapping review. Computers and Education: Artificial Intelligence, 3, 100087. https://doi.org/10.1016/j.caeai.2022.100087
6. Gurl, TJ, Markinson, MP & Artzt, AF, ChatGPT'yi Hizmet Öncesi Ortaöğretim Matematik Öğretmenleriyle Ders Planlama Asistanı Olarak Kullanma. Digit Exp Math Educ 11 , 114–139 (2025). https://doi.org/10.1007/s40751-024-00162-9
7. Hillmayr, D., Ziernwald, L., Reinhold, F., Hofer, S. I., & Reiss, K. M. (2020). The potential of digital tools to enhance mathematics and science learning in secondary schools: A context-specific meta-analysis. Computers & Education, 153, 103897. https://doi.org/10.1016/j.compedu.2020.103897
8. Hsieh, H. F., & Shannon, S. E. (2005). Three approaches to qualitative content analysis. Qualitative Health Research, 15(9), 1277–1288. https://doi.org/10.1177/1049732305276687

9. Kamaghe, J. (2026). Generative AI as a partner for teachers in building personalised learning paths. Research in Learning Technology. https://doi.org/10.25304/rlt.v34.3594
10. Kasneci, E., Sessler, K., Küchemann, S., Bannert, M., Dementieva, D., Fischer, F., … Kasneci, G. (2023). ChatGPT for good? On opportunities and challenges of large language models for education. Learning and Individual Differences, 103, 102274. https://doi.org/10.1016/j.lindif.2023.102274
11. Lo, C. K. (2023). What is the impact of ChatGPT on education? A rapid review of the literature. Education Sciences, 13(4), 410. https://doi.org/10.3390/educsci13040410
12. Luckin, R., Holmes, W., Griffiths, M., & Forcier, L. B. (2016). Intelligence unleashed: An argument for AI in education. Pearson. https://discovery.ucl.ac.uk/id/eprint/1475756
13. Martin, A. J., Collie, R. J., Kennett, R., Liu, D., Ginns, P., Sudimantara, L. B., Dewi, E. W., & Rüschenpöhler, L. G. (2025). Integrating generative AI and load reduction instruction to individualize and optimize students’ learning. Learning and Individual Differences, 121, 102723. https://doi.org/10.1016/j.lindif.2025.102723
14. Maxwell, J. A. (2005). Qualitative researcher desing. An interactive approach (2. Ed.) Thousand Oaks, CA. Sage. Neubauer, B. E., Witkop, C. T., & Varpio, L. (2019). How phenomenology can help us learn from the experiences of others. Perspectives on Medical Education, 8(2), 90–97. https://doi.org/10.1007/s40037-019-0509-2
15. Nowell, L. S., Norris, J. M., White, D. E., & Moules, N. J. (2017). Thematic analysis: Striving to meet the trustworthiness criteria. International Journal of Qualitative Methods, 16(1), 1–13. https://doi.org/10.1177/1609406917733847
16. Popenici, S. A. D., & Kerr, S. (2017). Exploring the impact of artificial intelligence on teaching and learning in higher education. Research and Practice in Technology Enhanced Learning, 12(1), 22. https://doi.org/10.1186/s41039-017-0062-8
17. Rabelo, A., Rodrigues, M. W., Nobre, C., Isotani, S., & Zárate, L. E. (2023). Educational data mining and learning analytics: A review of educational management in e-learning. Information Discovery and Delivery, 52(2), 149–163. https://doi.org/10.1108/IDD-10-2022-0099
18. Reiser, R. A. (2001). A history of instructional design and technology: Part I—A history of instructional media. Educational Technology Research and Development, 49(1), 53–64. https://doi.org/10.1007/BF02504506
19. Walter, Y. (2024). Embracing the future of artificial intelligence in the classroom: The relevance of AI literacy, prompt engineering, and critical thinking in modern education. International Journal of Educational Technology in Higher Education, 21, Article 15. https://doi.org/10.1186/s41239-024-00448-3
20. Yaman, H., Demirtaş, T., & İleri Aydemir, Z. (2013). Türkçe öğretmeni adaylarının dijital pedagojik yeterlilikleri. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim Dergisi, 2(4), 1407–1419.
21. Yan, L., Sha, L., Zhao, L., Li, Y., Martinez-Maldonado, R., Chen, G., … Gašević, D. (2023). Practical and ethical challenges of large language models in education: A systematic scoping review. Computers and Education: Artificial Intelligence, 4, 100134. https://doi.org/10.1016/j.caeai.2023.100134
22. Zawacki-Richter, O., Marín, V. I., Bond, M., & Gouverneur, F. (2019). Systematic review of research on artificial intelligence applications in higher education. International Journal of Educational Technology in Higher Education, 16, 39. https://doi.org/10.1186/s41239-019-0171-0
23. Zhai, C. (2023). ChatGPT user experience: Implications for education. Smart Learning Environments, 10(1), 1–17. https://doi.org/10.1186/s40561-023-00234-0