GÖÇMENLERİN ULUSLARARASI TİCARET ÜZERİNDEKİ ETKİSİ ORTA ASYA, ORTADOĞU VE KUZEY AFRİKA’DAKİ TÜRK GÖÇMENLER ÜZERİNE BİR UYGULAMA
Öz
Uluslararası göç hareketlerinin ülke ekonomileri üzerine etkisi konusunda çok farklı görüşler söz konusudur. Bazı görüşler, göçün göç veren ülkelerin ekonomisini olumsuz yönde etkilediğini savunurken, diğeri göçün göç veren ülkelerin ekonomilerini olumlu anlamda etkilediğini savunmaktadırlar. Ancak genel kanı göçmenlerin hem anavatanları hem de bulundukları ülkeye ilişkin bilgilere sahip olmaları nedeniyle göç ettikleri ülke ile bulundukları ülke arasındaki dış ticaret hareketlerini etkilediği yönündedir. Nitekim ulusal ve uluslararası literatürde bu durumu doğrulayan çalışmalar söz konusudur. Ancak potansiyel pazarlar üzerine henüz bir çalışma söz konusu değildir. Bu durumun geçerliliğini test etmek amacıyla, Orta Asya, Ortadoğu ve Afrika bölgelerinden belirlenen 20 ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı göçmenlerin bu ülkeler ile Türkiye arasındaki ticaret hacmini etkileyip etkilemediği, etkiliyorsa bu etkinin yönünü belirlemeye yönelik bir çalışma yapılmaktadır. Çalışmada 2004-2013 dönemine ait panel veri setine dayalı genişletilmiş çekim modeli kullanılmaktadır. Çalışmada dış ticaret genel olarak ve bileşenleri ayrı ayrı modellenerek göçmen miktarının etkisi incelenmeye çalışılmıştır. Çalışmanın sonuçlarına göre, Türkiye’den ilgili ülkelere göçün Türkiye’nin ithalatı üzerinde pozitif yönlü bir etkiye sahip olduğu tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Anderson, J. E. (1979). “A Theoretical Foundation for The Gravity Equation”, American Economic Review, 93(1), 170-192.
- Bacerreza, C., G. Javier ve Ehrichl L. (2006). “The Impact Of Migration On Foreign Trade: A Developing Country Approach” Munich Personal Repec Archive (MPRA), No:1090
- Baltagi B.H. (2005). Econometric Analysis of Panel Data, Third Edition, John Wiley& Sons, Ltd.
- Batra, A. (2004). “India’s Global Trade Potential: The Gravity Model Approach, Indian Concil for Research on International Economic Relations, W. P., No. 151.
- Bergstrand, J. H. (1985). “The Gravity Equation in International Trade: Some Microeconomic Foundations and Empirical Evidence, Review of Economics and Statistics, 67(3), ss. 474-481.
- Blanes J.V. (2005). “Does Immigration Help To Explain Intra-Industry Trade? Evidence For Spain ” Review of World Economics, 141(2), 244-270.
- Blanes J.V., Martin-Montaner J.A. ve Serrano G. (2009). The Link Between İmmigration And Trade in The Spanish Regions”, http://citeseerx.ist.psu. edu/viewdoc/download?do i=10.1.1.513.4574&rep , (Erişim: 20.08.2015).
- Bruder J. (2004). “Are Trade and Migration Substitutes or Complements? - The Case of Germany 1970-1998”, Working Paper, University of Rostock, Germany.
- Buzdağlı, Ö. ve Kızıltan, A. (2011). “Göç-Ticaret İlişkisi: Türkiye’nin Tüketim Malı İhracatı Üzerine Bir Uygulama”, Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 25( 3-4), 65-75.
- Dunlevy, J. A. Ve Hutchınson, W. K. (1999). ”The Impact of Immigration on American Import Trade in The Late Nineteenth And Early Twentieth Centuries”, The Journal of Economic History, 59849, 1043-1062.