Turkey's Ezidis in Diaspora: Re-Strengthening Ties with the Homeland and Its Possible Implications

Öz

Ezidis are one of the ancient ethno-religious communities of Mesopotamia. Until a few decades ago, southeastern Türkiye was among their main settlements. Almost all of the Ezidis had to migrate to Europe because of the socio-economic difficulties they faced due to belonging to a different religious belief. Most of the Ezidis migrated to Germany. While some were better-off some were worse-off with the new lives they established in a completely different political and social climate. Meanwhile, when serious democratisation steps were taken in Türkiye in the early 2000s through the reforms for harmonisation with the European Union, the Ezidis also tried to strengthen their ties with their former homeland through various channels. In this study, based on interviews largely with Ezidis, the conditions and possible effects of the Ezidis' further strengthening of their ties with their former homeland are analysed.

Anahtar Kelimeler

• Ezidis
• Türkiye
• Democratisation
• Ethno-Religious Community

Türkiye’nin Diasporadaki Ezidileri: Anavatanla Bağların Yeniden Güçlendirilmesi ve Muhtemel Etkileri

Öz

Ezidiler, Mezopotamya’nın kadim etno-dini topluluklarından biridir. Birkaç on yıl öncesine kadar, Türkiye’nin güneydoğusu da onların esas yerleşim alanları arasındaydı. Farklı bir inanca mensup olmaktan dolayı maruz kaldıkları sosyo-ekonomik zorluklar nedeniyle neredeyse tamamı Avrupa’ya göç etmek zorunda kalmıştır. Büyük çoğunluğu Almanya’ya giden Ezidiler ve orada doğan nesilleri, bambaşka bir politik ve toplumsal iklimde kurdukları yeni yaşantılarla bazı kazanımlar ve kayıplar yaşamışlardır. Bu arada Avrupa Birliği’ne uyum reformları vasıtasıyla Türkiye’de 2000’li yılların başlarında ciddi demokratikleşme adımları atılınca, Ezidiler de eski yurtlarıyla bağlarını yeniden ve çeşitli kanallardan güçlendirmeye çalışmışlardır. Bu çalışmada, çoğunluğu Ezidilerle yapılan röportajlara dayanarak, onların eski yurtlarıyla bağlarını daha fazla güçlendirmelerinin koşulları ve muhtemel etkileri analiz edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Ezidiler
• Türkiye
• Demokratikleşme
• Etno-Dini Topluluk

Kaynakça

1. ABGS. (2007). Türkiye’de Siyasi Reform – Uyum Paketleri ve Güncel Gelişmeler, Ankara: Secretariat General for European Union Affairs.
2. Allison, C. (2001). The Yezidi Oral Tradition in Iraqi Kurdistan, Richmond: Corzon Press.
3. Asatrian, G. S. and V. Arakelova. (2014). The Religion of the Peacock Angel – The Yezidis and Their Spirit World, London: Routledge.
4. Barış, A. (2014). “Yezidiler ve Türkiye’nin Demokratik Değişim Süreci,” in Hakan Samur and Zelal Kızılkan Kısacık (eds.), Türkiye’nin Demokratikleşmesi – Etnik Dini Kesimler Üzerinden Değişimin Analizi, Konya: Çizgi Kitabevi.
5. Blaschke, J. (1989). “Refugees & Turkish Migrants in West Berlin,” in Danièle Joly and Robin Cohen (eds.), Reluctant Hosts: Europe and Its Refugees, Aldershot: Avebury.
6. Brettell, C. B. ve Hollifield, J. F. (2015). “Introduction: Migration Theory – Talking Across Disciplines,” in Caroline B. Brettell and James F. Hollifield (eds.), Migration Theory – Talking Across Disciplines, London: Routledge, pp.1-36.
7. Bruinessen, M. (1992). “Kurdish Society, Ethnicity, Nationalism and Refugee Problems,” in Philip G. Kreyenbroek and Stefan Sperl (eds.), The Kurds – A Contemporary Overview, London: Routledge.
8. Castles, S., Haas, H. and Miller, M. J. (2014). The Age of Migration – International Population Movements in the Modern World, Fifth Edition, New York: Palgrave Macmillan.

9. Çağdaş newspaper. (2022). “Ziyaret İçin Almanya’dan Yüzlerce Konuk Geldi!..” June 11. Driver, G.R. (1922). “The Religion of the Kurds,” Bulletin of the School of Oriental Studies, Vol. 2, No. 2, pp.197-213.
10. Drower, E. S. (1940). The Peacock Angel in the Spring, The Royal Central Asian Society.
11. Fuccaro, N. (1999). The Other Kurds – Yazidis in Colonial Iraq, London: I.B. Tauris.
12. Garnett, J. and S. L. Hausner (eds.). (2015). Religion in Diaspora – Cultures of Citizenship, Basingstoke: Macmillan.
13. Guest, J. S. (1987). The Yezidis: A Study in Survival, London: KPI.
14. Haar, Gerrie Ter (ed.). (1998). Strangers and Sojourners: Religious Communities in the Diaspora. Lincolnshire: Anybook Ltd.
15. Helton, A. C. (1992). ‘Ten Case Abstracts’, International Journal of Refugee Law, Vol. 4, No. 1.
16. IRCC. (2017). Population Profile: The Yazidis, Immigration, Refugees and Citizenship Canada, https://www.rstp.ca/wp-content/uploads/2016/07/Yazidi-Population-Profile-February-2017.pdf.
17. Kizilhan, J. İ. (2017). “The Yazidi – Religion, Culture and Trauma,” Advances in Anthropology, Vol. 7.
18. Kreyenbroek, P. G. (2009). Yezidism in Europe – Different Generations Speak About Their Religion, Wiesbaden: Harrassowitz Verlag.
19. Kreyenbroek, P. G. (2014). Ezidilik – Arka Planı, Dini Adetleri ve Metinsel Geleneği, İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi.
20. Lescot, R. (1938). Enquête sur les Yezidis de Syrie et du Djebel Sindjar, Beyrouth: Libraire du Liban.
21. Meyer, N. L. (2019). “Geschichten vom Leid der Verfolgung,” Westfalen-Blatt, 6 May, https://www.westfalen-blatt.de/owl/kreis-herford/loehne/geschichten-vom-leid-der-verfolgung-1152269.
22. Minority Rights Group. (2018). Yezidis (Ezidis), https://minorityrights.org/minorities/yezidis-2/
23. Okçu, D. (2021). Yezidilik ve Yezidiler, İstanbul: Ekin Yayınları.
24. Omarkhali, K. (2017). The Yezidi Religious Textual Tradition: From Oral to Written. Categories, Transmission, Scripturalisation and Canonisation of the Yezidi Oral Religious Texts, Wiesbaden: Harrassowitz.
25. Park, C. (1994). Sacred Worlds: An Introduction to Geography and Religion, London: Routledge.
26. Samur, H. (2009). “Turkey’s Europeanization Process and the Return of the Syriacs,” Turkish Studies, Vol. 10, No. 3.
27. Taylor, C. (2007). A Secular Age, Cambridge: Belknap Press.
28. Turner, B. S. (2011). Religion and Modern Society – Citizenship, Secularisation and the State, Cambridge: Cambridge University Press.
29. Warner, R. S. and Wittner, J. G. (eds.) (1998). Gatherings in Diaspora: Religious Communities and the New Immigration, Philadelphia: Temple University Press.
30. Yalkut, S. B. (2016). Melek Tavus’un Halkı Ezidiler, İstanbul: Metis, 5th Edition.
31. Yılmaz, N. ve Sert Özkul, Y. (2020). Mardin ve Batman’da Yaşayan Ezidilerin Hizmetlere Erişimi, İstanbul: Hayata Destek Derneği.