Hasta Güvenliği Kapsamında Mavi Kod Çalışmalarının Bibliyometrik Analizi

Öz

Türkiye’de temel yaşam desteğini güvenceye almak amacıyla 29 Nisan 2009 tarih ve 27214 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan Sağlık Bakanlığı sağlık kurumlarında hasta güvenliğinin sağlanması ve korunmasına ilişkin mavi kod uygulamaları zorunlu hale getirilmiştir. Türkiye’de hasta güvenliği kapsamında mavi kod uygulamaları ile ilgili 2024 yılına kadar yapılan çalışmalar, DergiPark, Ulakbim Ulusal Tez Tarama, Google Akademik veri tabanlarından ve Sağlıkta Kalite Kongreleri Bildiri kitaplarından taranmış ve tam metnine ulaşılan 28 çalışma bibliyometrik özellikler açısından incelenmiştir. Taramada “mavi kod” ve “bibliyometrik analiz” anahtar kelimeleri kullanılmıştır. Çalışmaların %67,85’inin makaleler olduğu, %30,95’inin 2 yazarlı olduğu, en fazla 2016 yılında yayınlandığı, %53,57’sinde 3 anahtar kelime kullanıldığı, anahtar kelime olarak %85,71 oranında “mavi kod” kullanıldığı, %64,28’inin tanımlayıcı araştırma olarak yapıldığı, sayfa uzunluğunun 1-45 sayfa arasında değiştiği, toplamda 484 kaynak kullanıldığı ve kaynakların %68,3’inin İngilizce olduğu, sadece 2 çalışmanın 17 atıf aldığı, 16 çalışmanın hiç atıf almadığı, 5 çalışmanın ise Turkish Journal of Resuscitation’da yayınlandığı belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Hasta Güvenliği
• Mavi Kod
• Bibliyometrik Analiz
• Mavi Kod

Bibliometric Analysis Of Code Blue Studies Within The Scope Of Patient Safety

Öz

In order to secure the basic life support process in Turkey, code blue applications regarding ensuring and protecting patient safety in health organizations of the Ministry of Health, published in the Official Gazette dated 29 April 2009 and numbered 27214, have become mandatory. Studies on blue code applications within the scope of patient safety in Turkey up to 2024 were examined in terms of their bibliometric characteristics. These studies were compiled from Dergipark, Ulakbim National Thesis Search, Google Scholar databases, and Health Quality Congress Proceedings books, and 28 studies whose full texts were accessible were analyzed. The keywords "code blue" and "bibliometric analysis" were used in the literature review. It was determined that 67.85% of the studies were articles, 30.95% had two authors, most were published in 2016, 53.57% used three keywords, 85.71% used the "blue code" as a keyword, 64.28% were descriptive research, page length ranged 1-45 pages, a total of 484 sources were used, and 68.3% of the sources were in English. Only 2 studies received 17 citations, 16 studies received no citations, and 5 studies were published in the Turkish Journal of Resuscitation.

Anahtar Kelimeler

• Bibliometric Analysis
• Code Blue
• Patient Safety

Kaynakça

1. Akatsuka, M., Tatsumi, H., & Masuda, Y. (2023). Clinical features and outcomes of in-hospital cardiac arrest in code blue events: A retrospective observational study. Frontiers in Cardiovascular Medicine, 10, 1247340.
2. Alıravcı, I. D., & Duran, M. N. (2024). Bibliometric analysis of maternal infections. World Journal of Pharmaceutical and Medical Research, 10(4), 28–35.
3. Altun, N., & Yarar, O. (2019). Hemşirelik alanındaki duygusal zekâ ile ilgili çalışmaların bibliyometrik analiz ile incelenmesi. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi, 22(3), 143–150.
4. Benligül, E. M., Bektaş, M., & Arslan, G. (2022). Meta-analizi anlamak ve yorumlamak: Hemşireler için öneriler. Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Elektronik Dergisi, 15(1), 86–98. https://doi.org/10.46483/deuhfed.872337
5. DeGroot, D., & Callis, A. (2023). Role delineation of the code blue team: A quasi-experimental study during COVID-19. Journal of Emergency Nursing, 49(2), 287–293.
6. Duhalde, H., Bjuresäter, K., Karlsson, I., & Bååth, C. (2023). Missed nursing care in emergency departments: A scoping review. International Emergency Nursing, 69, 101296.
7. Ebem, E., Silay, E., & Atabey, C. G. (2021). Retrospective review of blue code calls in Kayseri City Training and Research Hospital. Phoenix Medical Journal, 3(3), 130–134.
8. Effendi, R. (2023). Implementation of code blue in hospitals. Devotion: Journal of Research and Community Service, 4(2), 489–502.

9. Erdoğan, Ç., & Akbudak, İ. H. (2023). Bir üniversite hastanesinde mavi kod uygulamasına bakış: Ne kadar gerçekçiyiz, neler yapmalıyız? Sağlık Bilimlerinde Değer, 13(3), 333–336.
10. Kaçar, T., Demirarslan, A. T., Topçu, İ., & Keleş, G. T. (2022). COVID-19 dönemine ait mavi kod uygulama sonuçlarının değerlendirilmesi. Celal Bayar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 9(2), 234–238.
11. Kantek, F., Yeşilbaş, H., & Aytur Özen, T. (2023). Leadership and care in nursing research: A bibliometric analysis. Journal of Advanced Nursing, 79(3), 1119–1128.
12. Karslı Koç, A., Kipri, M., Şamlı, F., Akın, Ş., & Arıboğan, A. (2022). Hastanemizde pandemi süresince COVID-19 dışı mavi kod uygulamalarımızın değerlendirilmesi. Türk Resüsitasyon Dergisi, 1(2), 78–86.
13. Kayır, S., Akdağlı Ekici, A., Doğan, G., Yağan, Ö., Doğu, C., Özçiftçi, S., & Erenler, A. K. (2020). Üçüncü basamak hastanede dört yıl süreli mavi kod acil durum protokolü analizi. Pamukkale Tıp Dergisi, 13, 311–319.
14. Menziletoğlu, D., & Esen, A. (2023). Diş hekimliği fakültesinde mavi kod uygulama sonuçlarının değerlendirilmesi. Selcuk Dental Journal, 10(2), 440–443.
15. Ocak, M., & Taşcanov, M. B. (2021). Evaluation of code blue calls pre-pandemic and post-pandemic period in a state hospital: Single center experience. Harran Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 18(3), 429–435.
16. Özbilgin, Ş., Çalış, B., Çirkinoğlu, G. G., & Kuvaki, B. (2023). Mavi kod uygulamalarının değerlendirilmesi. Türk Resüsitasyon Dergisi, 2(3), 94–109.
17. Özdemir, L., Birbiçer, H., Doruk, N., & Sagün, A. (2022). Evaluation of anxiety, depression and work-related strain inventory of code blue teams in Turkey during the COVID-19 pandemic: A cross-sectional survey study. Turkish Journal of Anaesthesiology and Reanimation, 50(4), 288–294.
18. Özgür, Y., & Albayrak, M. D. (2020). Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesinde mavi kod uygulamasının sonuçları. Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 34(1), 35–42.
19. Rahmawati, A., Emaliyawati, E., & Kosasih, C. E. (2019). Identifikasi pelaksanaan code blue: Literature review. Jurnal Keperawatan Sriwijaya, 6(2), 7–12.,
20. Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü. (2020). Sağlıkta kalite standartları hastane seti (Versiyon 6.1). Ankara: Sağlık Bakanlığı Yayın No: 1156.
21. Tonta, Y., & Akbulut, M. (2021). Uluslararası dergilerde yayımlanan Türkiye adresli makalelerin atıf etkisini artıran faktörler. Türk Kütüphaneciliği, 35(3), 388–409.
22. ULAKBİM. (2024). Bibliyometrik analiz tanımı. https://cabim.ulakbim.gov.tr/bibliyometrik-analiz/bibliyometrik-analiz Erişim tarihi: 20.04.2024
23. Uludağ, O., Doğukan, M., Duran, M., Tepe, M., & Direkci, A. (2019). Code blue practice in patient safety: Single center retrospective evaluation. Annals of Medical Research, 26(9), 1922–1925.
24. Uyar Türkyılmaz, E., & Aydın Güzey, N. (2019). Bir kadın hastalıkları ve doğum hastanesinde mavi kod verilerinin retrospektif analizi. Jinekoloji-Obstetrik ve Neonatoloji Tıp Dergisi, 16(2), 89–92.
25. Uzelli Yılmaz, D., Düzgün, F., & Yılmaz, D. (2022). Patient safety attitudes of nurses working in surgical clinics: A cross-sectional study. Journal of Contemporary Medicine, 12(2), 301–305.
26. Vaillancourt, C., Charette, M., Khorsand, S., Shligold, E., Lanos, C., Dale-Tam, J., Tran, A., Boyle, L., Aucoin, S., Maniate, V., Meggison, H., Hartwick, M., & Posner, G. (2024). Impact of a COVID-19 code blue protocol on resuscitation care and CPR quality during in-hospital cardiac arrest. Resuscitation, 198, 110172.
27. Yıldırım, T. (2024). Ankara Bilkent Şehir Hastanesinde mavi kod çağrılarının değerlendirilmesi (Tıpta uzmanlık tezi). Sağlık Bilimleri Üniversitesi.
28. Yıldız, E., İşler, D., Arık, Ö., Yıldız, H. E., & Balcı, C. (2021). Mavi kod bildirimlerinin ulaşma süresi ve mortalite arasındaki ilişkinin retrospektif değerlendirilmesi. Aksaray Üniversitesi Tıp Bilimleri Dergisi, 2(1), 4–7.
29. Yılmaz Güven, D., & Şener Özalp, Ş. (2022). Cerrahi kliniklerde çalışan hemşirelerin tıbbi hatalara ilişkin tutumları ile hasta güvenliği tutumları arasındaki ilişkinin incelenmesi. Adıyaman Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 8(3), 240–249.