GÖRME ENGELLİLERDE BENLİK SAYGISI ve KAYGI

Öz

Bu çalışma Altı Nokta Körler Derneği Eğitim Kültür Merkezi’nedevam eden görme engellilerin bazı sosyo-demografik özelliklerinibelirlemek ve bu özellikler ile benlik saygısı ve kaygı düzeyleriarasındaki ilişkiyi incelemek üzere yapılmıştır. Araştırmaya katılangörme engellilerin sosyo-demografik özellikleri cinsiyete ve eğitimdurumuna göre değişiklik göstermektedir. Eğitim ve çalışma durumuarasında da doğrusal bir ilişki vardır. Erkek ve kadın katılımcıların gelirdüzeyleri ve yaş ortalamaları arasında anlamlı bir fark yoktur. Ancak,çalışanların gelir ortalamaları hem işsizlerden hem de emeklilerdenoldukça yüksektir. Eğitim, çalışma ve gelir durumu ile benlik saygısıarasında bir ilişki/fark gözlemlenirken, cinsiyet, yaş ve medeni durumdeğişkenleri açısından bir ilişki/fark bulunmadığı anlaşılmaktadır.Görme engellilerin cinsiyet, yaş ve gelir değişkenleri ile durumluk vesürekli kaygı puanı arasında bir fark yoktur; buna karşılık eğitim düzeyi,medeni durum, çalışma durumu ile durumluk ve sürekli kaygı puanlarıarasında istatistiksel açıdan anlamlı bir fark olduğu görülmektedir. Sonolarak, araştırmaya katılan görme engellilerin benlik saygısı puanları iledurumluk ve sürekli kaygı puanları arasında ters yönlü bir ilişkibulunduğu görülmektedir

Anahtar Kelimeler

• görme engelli, benlik saygısı, durumluk kaygı,sürekli kaygı, sosyo-demografik özellikler

Öz

This study has conducted to determine the some sociodemographic characteristics and the relationship between thesecharacteristics and self-esteem and anxiety levels of the blind thatattend to Education and Cultural Center of Six Dot Blind Association.Socio-demographic characteristics of the blind differ according to sexand education status. There is linear relationship between educationand employment, but any relationship could not find between incomeand age. However, mean income of employed blind has found higherfrom both unemployed and retired. It has been observed that there isrelationship between education, employment and income status of theblind and self-esteem; but, it has not been found any relationship at thevariables of sex, age and marital status. There is not any relationshipbetween sex, age and income variables and state-trait anxiety; but,there is relationship between education, marital and employmentstatus and state-trait anxiety. Finally, it is found negative relationshipbetween self-esteem and anxiety of the blind

Anahtar Kelimeler

• visually impairment, self esteem, state anxiety, traitanxiety, socio-demographic characteristics

Kaynakça

1. 1. Arıkan, Çiğdem. Türkiyede Görme Özürlü Kadınlar: Sorunlar, Beklentiler, Çözüm Önerileri. Ankara: Körler Federasyonu Yayını No: 3, 2001.
2. 2. Coopersmith, S. Self-esteem inventories. Palo Alto, CA: Consulting Psychologists Press, 1986. 3. Enç, Mithat. Görme Özürlüler: Gelişim, Uyum ve Eğitimleri. Ankara: Ankara Üniversitesi Eğitim Fakültesi Yayınları No.: 30, 1972.
3. 4. Karasar, Niyazi. Bilimsel Araştırma Yöntem ve Teknikleri. Ankara: 1982.
4. 5. Karataş, Kasım. Genç İşsizliği: Ekonomik, Toplumsal ve Ruhsal Sonuçları. Ankara: Sosyal Hizmet Uzmanları Derneği Genel Merkezi Yayın No: 2, 1996.
5. 6. Karataş, Kasım. “Engellilerin Topluma Kazandırılması”, Ufkun Ötesi Aylık Dergi. 5, 29: 10-19, 2001.
6. 7. Köknel, Özcan. Kaygıdan Mutluluğa Kişilik. 4. Baskı. İstanbul: Altın Kitaplar, 1983.
7. 8. Öner, Necla ve A. Lecompte. Durumluk-Sürekli Kaygı Envanteri El Kitabı. İstanbul: Boğaziçi Üniversitesi Yayını, 1983.
8. 9. Perlmutter, Marion ve Elizabeth Hall Adult Development and Aging. Second Edition. New York: John Wiley and Sons, Inc, 1992.

9. 10. Spielberger, C.D. R.L. Gorsuch ve R.E. Lushene. Manuel for State-Trait Anxiety Inventory. California: Consulting Psychologist Press, 1970.
10. 11. Turan, Nihal ve Beril Tufan. “Coopersmith Benlik Saygısı Envanteri Üzerinde Geçerlik, Güvenirlik Çalışması”, XIII. Ulusal Psikiyatri ve Norolojik Bilimler Kongresi, İstanbul-Turkey, 14-18 Eylül, 1987.
11. 12. Tufan, Beril. Sosyal Hizmetler Yüksekokulu Öğrencilerinin Benlik Saygısı Üzerinde Bir İnceleme, Yayınlanmamış Doçentlik Tezi, 1988