Sosyal Medya Etkileyicilerinin Moda Alışveriş Davranışları Üzerine Etkisi

Öz

21. yüzyılın başlarından itibaren hızla gelişen dijital teknolojiler, bireylerin günlük yaşam alışkanlıklarını ve sosyal etkileşim biçimlerini köklü bir şekilde değiştirmiştir. Bu değişimlerin en belirgin şekilde hissedildiği alanlardan biri de sosyal medya platformlarıdır. Facebook, Instagram, Twitter, Tik Tok gibi sosyal medya platformları çok sayıda kullanıcıya ulaşarak küresel bir etkileşim ağı oluşturmuştur. Özellikle genç nesiller arasında sosyal medyanın kullanımının yaygınlaşması, bu platformların sadece birer iletişim aracı olmaktan çıkıp, yaşam tarzı ve tüketim alışkanlıkları üzerinde önemli bir etkiye sahip olmasına yol açmıştır. Üniversite öğrencileri, sosyal medya platformlarının en aktif kullanıcı gruplarından birini oluşturmaktadır. Bu çalışma, sosyal medya etkileyicilerinin, üniversite öğrencilerinin moda alışveriş davranışlarına olan etkisini incelemeyi amaçlamaktadır. Bu bağlamda, üniversite öğrencilerinin moda tercihlerini ve satın alma davranışlarını sosyal medya etkileyicilerinin ne ölçüde etkilediğini belirlemek için veriler anket ile toplanmıştır. Çalışmada, Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi ön lisans ve lisans düzeyi 300 öğrenciden toplanan verilerin analizinde SPSS analiz programı kullanılmıştır. Verilerin analizinde betimsel istatistik yöntemlerinden yüzde ve frekans hesaplamaları kullanılmıştır. Elde edilen sonuçlar, sosyal medya etkileyicilerinin üniversite öğrencileri üzerinde önemli bir etkiye sahip olduğunu ve öğrencilerin büyük çoğunluğunun moda giyim tercihlerinde sosyal medya etkileyicilerinin paylaştıkları moda içeriklerden etkilendiğini göstermiştir. Bununla birlikte, araştırmaya katılan öğrencilerin sosyal medyada popüler olan moda ürünlerine sahip olamamalarının duygusal durumlarını olumsuz etkilemediği görülmüştür. Çalışma, sosyal medya etkileyicilerinin moda alışveriş davranışları üzerindeki etkilerini daha iyi anlamak ve bu alandaki pazarlama stratejilerine katkı sağlamak açısından önemli bulgular sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Moda tüketim alışkanlıkları
• sosyal medya
• sosyal medya etkileyicileri
• moda alışveriş

The Impact of Social Media Influencers on Fashion Shopping Behavior

Öz

Since the beginning of the 21st century, rapidly developing digital technologies have radically changed individuals' daily life habits and social interaction styles. One of the areas where these changes are most clearly felt is social media platforms. Social media platforms such as Facebook, Instagram, Twitter, and Tik Tok have reached a large number of users and created a global interaction network. The widespread use of social media, especially among the younger generations, has led to these platforms being no longer just a means of communication but having a significant impact on lifestyle and consumption habits. University students constitute one of the most active user groups of social media platforms. This study aims to examine the impact of social media influencers on university students' fashion shopping behaviors. In this context, data was collected via a survey to determine the extent to which social media influencers affect university students' fashion preferences and purchasing behaviors. In the study, SPSS analysis program was used to analyze the data collected from 300 associate and undergraduate students at Sakarya University of Applied Sciences. Percentage and frequency calculations from descriptive statistics methods were used in the analysis of the data. The results obtained showed that social media influencers have a significant impact on university students and that the majority of students are influenced by the fashion content shared by social media influencers in their fashion clothing preferences. However, it was observed that the students participating in the study did not have a negative effect on their emotional state due to not being able to own fashion products that are popular on social media. The study provides important findings in terms of better understanding the effects of social media influencers on fashion shopping behaviors and contributing to marketing strategies in this area.

Anahtar Kelimeler

• Fashion Consumption Habits
• Social Media
• Social Media Influencers
• Fashion Shopping

Kaynakça

1. Alshurideh, M., Salloum, S. A., Al Kurdi, B., & Al-Emran, M. (2019, February). Factors affecting the social networks acceptance: an empirical study using PLS-SEM approach. In Proceedings of the 2019 8th International Conference on Software and Computer Applications (pp. 414-418).
2. Brown, D., & Fiorella, S. (2013). Influencer Marketing: How to Create, Manage, and Measure Brand Influencers in Social Media Marketing. Que Publishing.
3. Chae, J. (2018). Explaining Females’ Envy Toward Social Media Influencers. Media Psychology, 21(2), 246-262.
4. Croes, E., & Bartels, J. (2021). Young adults’ motivations for following social influencers and their relationship to identification and buying behavior. Computers in Human Behavior, volume 124, 1-10.
5. De Veirman, M., Cauberghe, V., & Hudders, L. (2017). Marketing through Instagram influencers: the impact of number of followers and product divergence on brand attitude. International Journal of Advertising, 36(5), 798-828
6. Dhanesh, G. S., & Duthler, G. (2019). Relationship management through social media influencers: Effects of followers’ awareness of paid endorsement. Public Relations Review, 45(3), 101765.
7. Djafarova, E., & Rushworth, C. (2017). Exploring the credibility of online celebrities' Instagram profiles in influencing the purchase decisions of young female users. Computers in Human Behavior, volüme 68, 1-7.
8. Evans, D. (2008). Social Media Marketing: An Hour a Day. Sybex, New York, NY.

9. Freberg, K., Graham, K., McGaughey, K., & Freberg, L. A. (2011). Who are the social media influencers? A study of public perceptions of personality. Public relations review, 37(1), 90-92.
10. Heinonen, K. (2011), Consumer activity in social media: managerial approaches to consumers’ social behavior. Journal of Consumer Behaviour, Vol. 10 No. 6, pp. 356- 364.
11. Jin, S. V., & Phua, J. (2014). Following celebrities’ tweets about brands: The impact of Twitter-based electronic word-of-mouth on consumers’ source credibility, brand attitudes, and purchase intentions. Journal of Advertising, 43(2), 181-195. https://doi.org/10.1080/00913367.2013.827606
12. Khamis, S., Ang, L., & Welling, R. (2017). Self-branding, ‘micro-celebrity and the rise of Social Media Influencers. Celebrity studies, 8(2), 191-208.
13. Kietzmann, J. H., Hermkens, K., McCarthy, I. P., & Silvestre, B. S. (2011). Social media? Get serious! Understanding the functional building blocks of social media. Business Horizons, Vol. 54, pp. 241-251.
14. Kondort, G., Pelau, C., Gati, M., & Cıofu, I. (2023). The Role of Fashion Influencers in Shaping Consumers’ Buying Decisions and Trends. 17. International Conference on Business Excellence. DOI: 10.2478/picbe-2023-0092, pp. 1009-1018, ISSN 2558- 9652.
15. Lin, H.C., Bruning, P. F., & Swarna, H. (2018). Using online opinion leaders to promote the hedonic and utilitarian value of products and services. Business Horizons, 61(3), 431-442.
16. USBAD Uluslararası Sosyal Bilimler Akademi Dergisi - International Journal of Social Sciences Academy, Yıl 7, Year 7, Sayı 17, Issue 17, Mart 2025, March 2025.
17. Parson, A. (2013). How does social media influence the buying behavior of consumers? available at: http://yourbusiness.azcentral.com/social-media-influence-buying- behavior-consumers-17017.html, Erişim tarihi: 17.09.2024.
18. Pew Research Center. (2019). Social Media Fact Sheet. Retrieved 21 July 2019 from: Available at: https://www.pewresearch.org/fact-tank/2019/04/10/share-of-u-s- adults-using socialmedia-including-facebook-is-mostly unchanged-since-2018.
19. Schouten, A. P., Janssen, L., & Verspaget, M. (2020). Celebrity vs. Influencer endorsements in advertising: the role of identification, credibility, and Product- Endorser fit. International journal of advertising, 39(2), 258-281.
20. Statisca (2024). Most popular social networks worldwide as of April 2024, by number of monthly active users. Available at: https://www.statista.com/statistics/272014/global-social-networks-ranked-by- number-of-users/, Erişim tarihi: 19.09.2024.
21. Taşdelen, B. (2020). Dijital çağın yeni trendi sosyal medya etkileyicileri: vloggerların üniversite öğrencilerinin satın alma davranışı üzerindeki etkisi. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 19(3), 1071-1098. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (1999). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri, Ankara: Seçkin Yayıncılık.