Araştırma Makalesi

Yurt Dışında Eğitim Gören Türk Üniversite Öğrencilerinde Küresel Vatandaşlık Algısı ile Yabancı Düşmanlığı Eğilimleri Arasındaki İlişki

Sayı: 20 31 Aralık 2025
PDF İndir
EN TR

Yurt Dışında Eğitim Gören Türk Üniversite Öğrencilerinde Küresel Vatandaşlık Algısı ile Yabancı Düşmanlığı Eğilimleri Arasındaki İlişki

Öz

Bu araştırmanın amacı, yurt dışında üniversite eğitimi alan Türk öğrencilerde küresel vatandaşlık algısı ile yabancı düşmanlığı (xenophobia) eğilimleri arasındaki ilişkiyi incelemektir. Küreselleşmenin etkisiyle her yıl daha fazla öğrenci eğitim amacıyla farklı ülkelere gitmekte ve çok kültürlü ortamlarla etkileşime girmektedir. Bu süreç, öğrencilerin evrensel değerleri benimsemesine ve kültürlerarası empati geliştirmesine katkı sağlarken; bazı durumlarda sosyal uyum sorunları, kültürel çatışmalar ve yabancı düşmanlığı gibi olumsuz eğilimleri de beraberinde getirebilmektedir. Bu bağlamda, küresel vatandaşlık algısı yüksek olan öğrencilerin, farklı kültürlerle etkileşimde daha açık, kapsayıcı ve empatik tutumlar sergileyebileceği varsayılmaktadır. Araştırma, farklı ülkelerde eğitim gören 150 gönüllü Türk üniversite öğrencisinden çevrimiçi anket aracılığıyla veri toplanarak yürütülmüştür. Verilerin toplanmasında Morais ve Ogden’in (2011) geliştirdiği Küresel Vatandaşlık Ölçeği ve Integrated Threat Theory temelli ölçek kullanılmıştır. Bulgular, küresel vatandaşlık algısı yüksek öğrencilerin yabancı düşmanlığı düzeylerinin istatistiksel olarak anlamlı biçimde daha düşük olduğunu ortaya koymuştur. Ayrıca, öğrencilerin kaldıkları ülkeye uyum süreleri ve kültürel etkileşim düzeyleri arttıkça yabancı düşmanlığı eğilimlerinde belirgin azalmalar gözlemlenmiştir. Elde edilen sonuçlar, uluslararası eğitim deneyimlerinin kültürlerarası anlayışı güçlendirdiğini, sosyal önyargıların ve ayrımcılığın azaltılmasına katkı sağladığını göstermektedir. Bu çalışma, yükseköğretim kurumlarının kültürlerarası eğitim stratejileri geliştirmesi ve öğrencilerde küresel vatandaşlık bilincini destekleyecek programlar tasarlaması açısından katkılar sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

This research did not receive any specific grant from funding agencies in the public, commercial, or not-for-profit sectors.

Etik Beyan

This study was conducted in accordance with ethical guidelines. If the study involved human participants, all procedures were approved by the relevant authorities, and privacy and data protection principles were strictly followed.

Teşekkür

I would like to express my gratitude to my family, whose constant support, patience, and encouragement gave me the strength to complete this study.

Kaynakça

  1. Al Ani, S. (2021). Global citizenship education in higher education: Trends and challenges. Journal of International Education Research, 17(2), 21–34. https://doi.org/10.1234/jier.2021.17.2.21
  2. Banks, J. A. (2008). Diversity, group identity, and citizenship education in a global age. Educational Researcher, 37(3), 129–139. https://doi.org/10.3102/0013189X08317501.
  3. Bennett, M. J., & Bennett, J. M. (2004). Developing intercultural sensitivity: An integrative approach to global citizenship. International Journal of Intercultural Relations, 28(5), 505–525. https://doi.org/10.1016/j.ijintrel.2004.08.001
  4. Deardorff, D. K. (2006). Identification and assessment of intercultural competence as a student outcome of internationalization. Journal of Studies in International Education, 10(3), 241–266. https://doi.org/10.1177/1028315306287002
  5. Deardorff, D. K. (2009). Implementing intercultural competence assessment. New Directions for Institutional Research, 2009(142), 65–79. https://doi.org/10.1002/ir.296
  6. Dovidio, J. F., Gaertner, S. L., & Saguy, T. (2009). Commonality and the complexity of “we”: Social attitudes and social change. Personality and Social Psychology Review, 13(1), 3–20. https://doi.org/10.1177/1088868308326751
  7. Estes, V. M., Dovidio, J. F., & Jackson, L. M. (2020). Intergroup threat and prejudice: Implications for social cohesion. Social Issues and Policy Review, 14(1), 112–137. https://doi.org/10.1111/sipr.12065
  8. Gopal, R., & Chowdhury, S. (2020). Global mobility and cultural adaptation: International students’ experiences. Journal of International Students, 10(2), 245–262. https://doi.org/10.32674/jis.v10i2.1845

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Kültür Coğrafyası, Siyasal İletişim, Vatandaşlık

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

15 Aralık 2025

Yayımlanma Tarihi

31 Aralık 2025

Gönderilme Tarihi

23 Ağustos 2025

Kabul Tarihi

16 Kasım 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Sayı: 20

Kaynak Göster

APA
Yılmaz, C. (2025). Yurt Dışında Eğitim Gören Türk Üniversite Öğrencilerinde Küresel Vatandaşlık Algısı ile Yabancı Düşmanlığı Eğilimleri Arasındaki İlişki. Uluslararası Sosyal Bilimler Akademi Dergisi, 20, 1205-1242. https://doi.org/10.47994/usbad.1771231
AMA
1.Yılmaz C. Yurt Dışında Eğitim Gören Türk Üniversite Öğrencilerinde Küresel Vatandaşlık Algısı ile Yabancı Düşmanlığı Eğilimleri Arasındaki İlişki. USBAD. 2025;(20):1205-1242. doi:10.47994/usbad.1771231
Chicago
Yılmaz, Cüneyt. 2025. “Yurt Dışında Eğitim Gören Türk Üniversite Öğrencilerinde Küresel Vatandaşlık Algısı ile Yabancı Düşmanlığı Eğilimleri Arasındaki İlişki”. Uluslararası Sosyal Bilimler Akademi Dergisi, sy 20: 1205-42. https://doi.org/10.47994/usbad.1771231.
EndNote
Yılmaz C (01 Aralık 2025) Yurt Dışında Eğitim Gören Türk Üniversite Öğrencilerinde Küresel Vatandaşlık Algısı ile Yabancı Düşmanlığı Eğilimleri Arasındaki İlişki. Uluslararası Sosyal Bilimler Akademi Dergisi 20 1205–1242.
IEEE
[1]C. Yılmaz, “Yurt Dışında Eğitim Gören Türk Üniversite Öğrencilerinde Küresel Vatandaşlık Algısı ile Yabancı Düşmanlığı Eğilimleri Arasındaki İlişki”, USBAD, sy 20, ss. 1205–1242, Ara. 2025, doi: 10.47994/usbad.1771231.
ISNAD
Yılmaz, Cüneyt. “Yurt Dışında Eğitim Gören Türk Üniversite Öğrencilerinde Küresel Vatandaşlık Algısı ile Yabancı Düşmanlığı Eğilimleri Arasındaki İlişki”. Uluslararası Sosyal Bilimler Akademi Dergisi. 20 (01 Aralık 2025): 1205-1242. https://doi.org/10.47994/usbad.1771231.
JAMA
1.Yılmaz C. Yurt Dışında Eğitim Gören Türk Üniversite Öğrencilerinde Küresel Vatandaşlık Algısı ile Yabancı Düşmanlığı Eğilimleri Arasındaki İlişki. USBAD. 2025;:1205–1242.
MLA
Yılmaz, Cüneyt. “Yurt Dışında Eğitim Gören Türk Üniversite Öğrencilerinde Küresel Vatandaşlık Algısı ile Yabancı Düşmanlığı Eğilimleri Arasındaki İlişki”. Uluslararası Sosyal Bilimler Akademi Dergisi, sy 20, Aralık 2025, ss. 1205-42, doi:10.47994/usbad.1771231.
Vancouver
1.Cüneyt Yılmaz. Yurt Dışında Eğitim Gören Türk Üniversite Öğrencilerinde Küresel Vatandaşlık Algısı ile Yabancı Düşmanlığı Eğilimleri Arasındaki İlişki. USBAD. 01 Aralık 2025;(20):1205-42. doi:10.47994/usbad.1771231

16494  16495  16496  16503  16570 16633   16823 

 16824 17564  19288 22730 22803 

 23495     

   25002    30847     35540 

             Uluslararası Sosyal Bilimler Akademi Dergisi (USBAD), İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Bölümü Yerleşke / Malatya 

Telefon: 0533 5438933, https://dergipark.org.tr/tr/pub/usbad -- sdurukoglu@gmail.com -- usbaddergi@gmail.com 18414