TR
EN
Yapay zekâ ve insan üretimi olan örnek olayların eğitimci görüşlerine göre karşılaştırılması
Öz
Yapay zekâ teknolojilerinin eğitim alanında giderek yaygınlaşması, öğretim materyallerinin tasarlanması ve değerlendirilmesine yönelik yeni araştırma alanları ortaya çıkarmaktadır. Bu çalışmanın amacı, yapay zekâ ve araştırmacı tarafından hazırlanan örnek olayların, ilkokul düzeyinde yardımlaşma değerinin kazandırılmasına uygunluk düzeylerini karşılaştırmalı olarak incelemektir. Araştırma, nicel araştırma yaklaşımlarından genel tarama modeli kapsamında yürütülmüştür. Çalışmada ikisi yapay zekâ, ikisi araştırmacı tarafından hazırlanmış olmak üzere toplam dört örnek olay kullanılmıştır. Veriler, 16 akademisyen ve 37 sınıf öğretmeni tarafından değerlendirilen, 11 ölçüt ve beşli derecelendirme yapısına sahip örnek olay değerlendirme ölçeği aracılığıyla toplanmıştır. Elde edilen veriler tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve varyans homojenliği durumuna göre uygun çoklu karşılaştırma testleri kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma bulguları, örnek olayların büyük bölümünde istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmadığını; ancak okuru sıkmayacak uygun uzunlukta olma, örnek olayla birlikte verilen soruların niteliği ile sonunun belirsiz olması ve okuyucuyu belirli bir çözüme yönlendirmeme boyutlarında örnek olay türlerine bağlı olarak anlamlı farklılıklar bulunduğunu göstermiştir. Sonuç olarak, yapay zekâ ve araştırmacı tarafından hazırlanan örnek olayların birçok ölçüt açısından benzer özellikler sergilediği, bazı boyutlarda ise yapı ve sunum özelliklerine bağlı olarak farklılaşmalar ortaya koyduğu belirlenmiştir.
Anahtar Kelimeler
Etik Beyan
Bu çalışmanın hazırlanma sürecinde bilimsel ve etik ilkelere uyulduğu ve yararlanılan tüm çalışmaların kaynakçada belirtildiği beyan olunur. Çalışma için Marmara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Araştırma ve Yayın Etik Kurulu'nun 16.12.2025 tarihli ve 1175168 sayılı kararı ile etik kurul izni alınmıştır. Yazar(lar) arasında herhangi bir çıkar çatışması bulunmamaktadır.
Kaynakça
- Agustin, M. K., Syaodih, E., & Supriatna, N. (2025). Elementary school students' moral reasoning in resolving moral dilemmas: A case study of pre-conventional stage persistence. Journal of Innovation and Research in Primary Education, 4(4), 3819–3832. https://doi.org/10.56916/jirpe.v4i4.2538
- Alkhraisat, S. (2025). The role of artificial intelligence in shaping cultural narratives and values education in eastern animation: Opportunities, risks, and future directions. Educational Process International Journal, 17(1), 1–21. https://doi.org/10.22521/edupij.2025.17.302
- Alp, F., & Akalın, B. (2022). Artificial intelligence methods in oncology. Gevher Nesibe Journal IESDR, 7(18), 81–92. https://doi.org/10.46648/gnj.387
- Ayorinde, I., & Idyorough, P. (2024). Exploring the frontiers of artificial intelligence: A comprehensive analysis. Innovation in Science and Technology, 3, 35–49. https://doi.org/10.56397/IST.2024.07.02
- Bal, Ö., & Anılan, H. (2019). Hayat bilgisi dersi değer eğitiminde örnek olay yönteminin kullanılması: Bir eylem araştırması. Millî Eğitim, 48(1), 177–202.
- Banaz, E., & Demirel, O. (2024). Türkçe öğretmen adaylarının yapay zekâ okuryazarlıklarının farklı değişkenlere göre incelenmesi. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, 60, 1516–1529. https://doi.org/10.53444/deubefd.1461048
- Cârstea, A. E., Ciocan, L. T., Vasilescu, V. G., Țâncu, A. M. C., Imre, M., Didilescu, A. C., & Pițuru, S. M. (2026). Large language models in medical and dental education: A cross-sectional comparison of AI-generated and faculty-authored prosthodontic materials. Dentistry Journal, 14(5), 249. https://doi.org/10.3390/dj14050249
- Chakrabarty, T., Laban, P., Agarwal, D., Muresan, S., & Wu, C.-S. (2024). Art or artifice? Large language models and the false promise of creativity. Proceedings of the 2024 CHI Conference on Human Factors in Computing Systems, Article 30. https://doi.org/10.1145/3613904.3642731
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Değerler Eğitimi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
15 Ekim 2026
Gönderilme Tarihi
6 Ağustos 2026
Kabul Tarihi
12 Ekim 2026
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 8 Sayı: 15
APA
Şenel, K., & Yorulmaz, B. (2026). Yapay zekâ ve insan üretimi olan örnek olayların eğitimci görüşlerine göre karşılaştırılması. Uluslararası Sosyal Bilimler ve Eğitim Dergisi, 8(15), 671-694. https://doi.org/10.67567/usbed.2011914
AMA
1.Şenel K, Yorulmaz B. Yapay zekâ ve insan üretimi olan örnek olayların eğitimci görüşlerine göre karşılaştırılması. USBED. 2026;8(15):671-694. doi:10.67567/usbed.2011914
Chicago
Şenel, Kübra, ve Bilal Yorulmaz. 2026. “Yapay zekâ ve insan üretimi olan örnek olayların eğitimci görüşlerine göre karşılaştırılması”. Uluslararası Sosyal Bilimler ve Eğitim Dergisi 8 (15): 671-94. https://doi.org/10.67567/usbed.2011914.
EndNote
Şenel K, Yorulmaz B (01 Ekim 2026) Yapay zekâ ve insan üretimi olan örnek olayların eğitimci görüşlerine göre karşılaştırılması. Uluslararası Sosyal Bilimler ve Eğitim Dergisi 8 15 671–694.
IEEE
[1]K. Şenel ve B. Yorulmaz, “Yapay zekâ ve insan üretimi olan örnek olayların eğitimci görüşlerine göre karşılaştırılması”, USBED, c. 8, sy 15, ss. 671–694, Eki. 2026, doi: 10.67567/usbed.2011914.
ISNAD
Şenel, Kübra - Yorulmaz, Bilal. “Yapay zekâ ve insan üretimi olan örnek olayların eğitimci görüşlerine göre karşılaştırılması”. Uluslararası Sosyal Bilimler ve Eğitim Dergisi 8/15 (01 Ekim 2026): 671-694. https://doi.org/10.67567/usbed.2011914.
JAMA
1.Şenel K, Yorulmaz B. Yapay zekâ ve insan üretimi olan örnek olayların eğitimci görüşlerine göre karşılaştırılması. USBED. 2026;8:671–694.
MLA
Şenel, Kübra, ve Bilal Yorulmaz. “Yapay zekâ ve insan üretimi olan örnek olayların eğitimci görüşlerine göre karşılaştırılması”. Uluslararası Sosyal Bilimler ve Eğitim Dergisi, c. 8, sy 15, Ekim 2026, ss. 671-94, doi:10.67567/usbed.2011914.
Vancouver
1.Kübra Şenel, Bilal Yorulmaz. Yapay zekâ ve insan üretimi olan örnek olayların eğitimci görüşlerine göre karşılaştırılması. USBED. 01 Ekim 2026;8(15):671-94. doi:10.67567/usbed.2011914