Çocuklukta Algılanan Ebeveyn Tutumlarının ve Ebeveynler Arası Çatışmanın Genç Yetişkinlerin Kişilerarası İletişim Becerisi ile Olan İlişkisi: Öz Duyarlığın Aracı Rolü

Öz

Çocukluk döneminde algılanan ebeveyn davranışlarının, bireyin kişilerarası ilişki dinamikleri üzerindeki etkisi yaygın bir şekilde çalışılmıştır. Bu çalışmada ise ebeveyn tutumu ve ebeveynler arası çatışma algısının genç yetişkinlerin kişilerarası iletişim becerileri ile ilişkisi incelenmiş ve bu ilişkide öz-duyarlığın aracı rolü test edilmiştir. Çalışmada ilişkisel-kesitsel desen kullanılmıştır. Çalışma kapsamında, 543 genç yetişkine ulaşılmıştır (K = 424, E = 119; M =22,65, SD =2,95). Katılımcılara, Çocukların Algıladığı Evlilik Çatışması Ölçeği, Kısaltılmış Ebeveyn Tutum Ölçeği- Çocuk Formu, Öz-Duyarlık Ölçeği ve İletişim Becerileri Ölçeği ile birlikte demografik bilgi formu uygulanmıştır. Katılımcılar, çocukluklarında algıladıkları ebeveyn tutumlarını ve ebeveynler arası çatışmayı geçmişteki yaşantılarını düşünerek cevaplamışlardır. Verilerin analizinde sıralı regresyon analizi ile Hayes’in (2013) aracı değişken analizi yöntemi kullanılmıştır. Analiz sonuçlarında, ebeveynler arası çatışmanın, ebeveyn tutumları algısının ve öz-duyarlığın kişilerarası iletişim becerileri ile ilişkili olduğu bulunmuştur. Yapılan aracı rol analizinde ise iletişim becerileri ile aşırı koruyucu, reddedici ve duygusal yakın ebeveyn tutum algısı ve ebeveyn çatışma algısı arasındaki ilişkide öz-duyarlığın aracı değişken olduğu görülmüştür. Elde edilen bulgular ışığında, öz-duyarlığın geçmiş ebeveyn davranışlarının genç yetişkinlerin kişilerarası iletişim becerileri ile olan olası olumsuz ilişkisini hafifletmede kullanılabileceği düşünülmektedir. Bulguların gelecek araştırmalar ve psikolojik yardım müdahale yöntemleri için anlamı tartışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Ebeveyn tutumu
• ebeveyn çatışması
• kişilerarası iletişim
• öz duyarlık

Perceived Parental Styles and Parental Conflicts Predicting Emerging Adults’ Interpersonal Communication Skills: Mediator Role of Self-Compassion

Öz

The relationship of perceived parental behaviors in childhood with individuals’ interpersonal relationship dynamics has been widely studied. In the present study, the relationship of parenting styles and parental conflict with emerging adults' interpersonal communication skills was examined, and the mediating role of self-compassion in this relationship was tested. A cross-sectional design was used in the present study. In the present study, there were 543 young adults as participants (Females = 424, Males = 119; M = 22,65, SD = 2,95). Participants filled out the Children's Perceptions of Interparental Conflict Scale, Assessment of Perceived Parenting Attitudes in Childhood, Self-Compassion Scale and Communication Skills Scale along with a demographic information form. The participants retrospectively answered parenting styles (both for their mother and father) and parental conflicts in their childhood. Multiple hierarchical regression and Hayes's (2013) mediator analyses were used. The result showed that parental conflict, parenting styles and self-compassion were associated with interpersonal communication skills. In the mediating role analysis, showed that self-compassion was the mediator in the relationship between communication skills, overprotective, rejecting and emotionally close parental styles perception and parental conflict perception. The implications of the findings for future research and counseling interventions are discussed.

Anahtar Kelimeler

• Parental styles
• parental conflicts
• interpersonal communication skills
• self-compassion

Kaynakça

1. KAYNAKÇA Amato, Paul R. ve Juliana M. Sobolewski. “The Effects Of Divorce And Marital Discord on Adult Children’s Psychological Well-Being.” American Sociological Review (2001): 900-921.
2. Akın, Ümran, Ahmet Akın ve Ramazan Abacı. “Öz-Duyarlık Ölçeği: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması.” Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 33.33 (2007): 1-10.
3. Arnett, Jeffrey Jensen, “Emerging Adulthood: A Theory Of Development From the Late Teens Through the Twenties.” American Psychologist 55-5 (Mayıs, 2000): 469.
4. Arnett, Jeffrey Jensen, Žukauskienė Rita ve Sugimura Kazumi, The New Life Stage Of Emerging Adulthood At Ages 18–29 Years: Implications For Mental Health. The Lancet Psychiatry, 1(7), (2014): 569-576.
5. Barry, Carolyn Mcnamara; Madsen, Stephanie D.; Nelson, Larry J.; Carroll, Jason S.; And Badger, Sarah, “Friendship And Romantic Relationship Qualities in Emerging Adulthood: Differential Associations With Identity Development and Achieved Adulthood Criteria” Journal of Adult Development, 16(4), (2009): 209–222, https://doi.org/10.1007/S10804-009-9067-X
6. Bartholomew Kim, Antonia Henderson ve Donald Dutton. “Insecure Attachment and Abusive Intimate Relationships.” Adult Attachment and Couple Psychotherapy. Routledge, (2012): 67-85.
7. Baumrind, Diana, The Influence of Parenting Style on Adolescent Competence and Substance Use. The Journal of Early Adolescence, 11 (1), (1991): 56-95, https://doi.org/10.1177/0272431691111004
8. Buecker, Susanne, Marcus Mund, Sandy Chwastek, Melina Sostmann ve M. Luhmann, Is Loneliness in Emerging Adults increasing over Time? A Preregistered Cross-Temporal Meta-Analysis And Systematic Review. Psychological Bulletin, 147(8), (2021): 787–805, https://doi. org/10.1037/Bul0000332

9. Bornstein, Marc H., Diane L. Putnick ve Joan Td Suwalsky. “Parenting Cognitions, Parenting Practices, Child Adjustment? The Standard Model.” Development and Psychopathology 30.2 (2018): 399-416.
10. Büyüköztürk, Şener. Sosyal Bilimler için Veri Analizi El Kitabı. Ankara: Pegem A Yayıncılık, 2007. Candel Octav-Sorin ve Maria Nicoleta Turliuc. “Insecure Attachment And Relationship Satisfaction: A Meta-Analysis of Actor And Partner Associations.” Personality and Individual Differences 147 (2019): 190-199.
11. Cantazaro Amy ve Meifen Wei. “Adult Attachment, Dependence, Self‐Criticism, and Depressive Symptoms: A Test of a Mediational Model.” Journal of Personality 78.4 (2010): 1135-1162. Craney, Trevor A. and Surles James G. “Model-dependent variance inflation factor cutoff values.” Quality engineering 14.3 (2002): 391-403.
12. Castro, Vanessa. L.,Amy G. Halberstadt, Fantasy T. Lozada, Ve Ashley B. Craig, Parents’ Emotion Related Beliefs, Behaviours, and Skills Predict Children’s Recognition of Emotion. Infant And Child Development, 24 (1), (2015): 1-22.
13. Conger, R. D., Cui, M., Bryant, C. M. ve Elder Jr, G. H., Competence in Early Adult Romantic Relationships: A Developmental Perspective on Family Influences. Journal Of Personality And Social Psychology, 79 (2), (2000): 224.
14. Cusimano, Angela M. ve Shelley Riggs, Perceptions of İnterparental Conflict, Romantic Attachment, and Psychological Distress in College Students. Couple And Family Psychology: Research and Practice, 2 (1), (2013): 45.
15. Dirik, Gülay, Orçun Yorulmaz ve Ayşe Nuray Karancı, Çocukluk Dönemi Ebeveyn Tutumlarının Değerlendirilmesi: Kısaltılmış Algılanan Ebeveyn Tutumları-Çocuk Formu. Türk Psikiyatri Dergisi, 26 (2), (2015): 123-130.
16. Diseth, Age, Anne G. Danielsen ve Oddrun Samdal. “A Path Analysis of Basic Need Support, Self- Efficacy, Achievement Goals, Life Satisfaction and Academic Achievement Level Among Secondary School Students.” Educational Psychology 32.3 (2012): 335-354.
17. Doğruyol, Sena ve Ünsal Yetim, Ebeveyne Bağlanma, Algılanan Anne/Baba Tutumu İle Akran İlişkileri Arasındaki İlişkide Benlik Saygısının Aracılık Rolü. Nesne, 7 (14), (2019): 34-51.
18. Ferrari, Madeleine, Caroline Hunt, Ashish Harrysunker, Maree J. Abbott, Alissa P. Beath ve Danielle A. Einstein. Self-Compassion İnterventions and Psychosocial Outcomes: A Meta-Analysis Of Rcts. Mindfulness, 10, (2019): 1455-1473.
19. Flynn, Heather Kohler, Diane H. Felmlee, Xiaoling Shu ve Rand D. Conger, Mothers and Fathers Matter: The Influence of Parental Support, Hostility and Problem Solving on Adolescent Friendships. Journal of Family Issues, 39(8), (2018): 2389-2412.
20. Gilbert, Paul, Introducing Compassion-Focused Therapy. Advances in Psychiatric Treatment, 15 (3), (2009): 199-208.
21. Gökalp, Fatma ve Mehmet Murat, Ergenlerde Algılanan Anne Baba Davranışlarıyla Akran İlişkileri Arasında Özerkliğin Aracı Rolü. Opus Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 16 (Eğitim ve Toplum Özel Sayısı), (2020): 5841-5883.
22. Gouveia, M. J., Carona, C., Canavarro, M. C. Ve Moreira, H., Self-Compassion and Dispositional Mindfulness Are Associated With Parenting Styles and Parenting Stress: The Mediating Role Of Mindful Parenting. Mindfulness, 7, (2016): 700-712, https://doi.org/10.1007/S12671- 016-0507-Y
23. Hayes, John R. The complete problem solver. Routledge, 2013.
24. Heynen, Evelyn, Peer Van Der Helm, Ellin Simon, Geert Jan Stams ve Mark Assink, Parenting Style and Empathy in Youth: A Three-Level Meta-Analysis. In Empathy Versus Offending, Aggression and Bullying, (2021): 43-60. Routledge.
25. Hutteman, Ross, Marie Hennecke, Ulrıch Orth, Anne K. Reitz ve Jule Specht, Developmental Tasks As A Framework To Study Personality Development in Adulthood and Old Age. European Journal of Personality, 28 (3), (2014): 267–278. https://doi.org/10.1002/Per.1959
26. Kelly Allison C. Ve Jessica Dupasquier. “Social Safeness Mediates The Relationship Between Recalled Parental Warmth and The Capacity For Self-Compassion and Receiving Compassion.” Personality and Individual Differences, 89 (2016): 157-161.
27. Lereya Suzet Tanya, Samara Muthanna ve Wolke Dieter, “Parenting Behavior and The Risk Of Becoming A Victim and A Bully/Victim: A Meta-Analysis Study.” Child Abuse & Neglect 37-12 (2013): 1091-1108.
28. Lee, Yen Chiew. A Study of Relationship Between Parenting Styles and Self-Esteem: Self- Esteem’s İndicator- Parenting Styles (Doctoral Dissertation, Utar). (2011)
29. Mikulincer, Maria ve Phillip R. Shaver, Attachment Orientations and Emotion Regulation. Current Opinion in Psychology, 25, (2019): 6-10.
30. Neff, Kristin D. ve S. Natasha Beretvas. “The Role of Self-Compassion in Romantic Relationships.” Self and Identity 12.1 (2013): 78-98.
31. Neff, Kristin D. (2011). Self‐Compassion, Self‐Esteem and Well‐Being. Social and Personality Psychology Compass, 5 (1), 1-12.
32. Neff, Kristin D. Ve Pittman Mcgehee, Self-Compassion and Psychological Resilience Among Adolescents And Young Adults. Self and Identity, 9, (2010): 225-240.
33. Neff, Kristin D. (2003). The Development And Validation of A Scale to Measure Self- Compassion. Self and Identity, 2 (3), 223-250.
34. Nocentini, Annalaura, Giada Fiorentini, Ludovica Di Paola ve Ersilia Menesini. Parents, Family Characteristics and Bullying Behavior: A Systematic Review. Aggression and Violent Behavior, 45, (2019): 41-50.
35. Odenweller Kelly G., Melanie Booth-Butterfield ve Keith Weber, “Investigating Helicopter Parenting, Family Environments and Relational Outcomes For Millennials.” Communication Studies 65.4 (2014): 407-425.
36. Pepping, Christopher, Penelope J. Davis, Analise O’donovan ve Jessica Pal, Individual Differences in Self-Compassion: The Role Of Attachment and Experiences of Parenting in Childhood. Self and Identity, 14(1), (2015): 104-117.
37. Pinquart Martin ve Kauser Rubina, “Do The Associations of Parenting Styles With Behavior Problems and Academic Achievement Vary by Culture? Results From a Meta-Analysis.” Cultural Diversity and Ethnic Minority Psychology 24.1 (2018): 75.
38. Pinquart, Martin, Associations of Parenting Dimensions And Styles with Externalizing Problems Of Children And Adolescents: An Updated Meta-Analysis. Developmental Psychology, 53 (5), (2017): 873-932, https://doi.org/10.1037/Dev0000295
39. Sayın, Yağmur. Ergenlerin Öznel İyi Oluş Düzeylerinin Algılanan Ebeveyn Çatışması ve Öz-Yeterlik İnançlarıyla İlişkisi (Yayınlanmış Yüksek Lisans Tezi, Trabzon Üniversitesi), Trabzon, 2020.
40. Serdar, Selin Gizem, Yetişkinlerde Algılanan Farklı Anne Baba Tutumları ile Özgüven Düzeyleri Arasındaki İlişki (Yayınlanmış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Gelişim Üniversitesi), İstanbul, 2021.
41. Tabachnick, Barbara G., Fidell Linda S. and Ullman Jodie B. Using multivariate statistics. Vol. 6. Boston, MA: pearson, 2013.
42. Tael‐Öeren, Mariliis, Felix Naughton ve Stephen Sutton. “The Relationship Between Parental Attitudes and Children’s Alcohol Use: A Systematic Review and Meta‐Analysis.” Addiction 114.9 (2019): 1527-1546.
43. Tanaka, Masako, Christine Wekerle, Mary Lou Schmuck, Angela Paglia-Boak ve Map Research Team, The Linkages Among Childhood Maltreatment, Adolescent Mental Health, and Self- Compassion in Child Welfare Adolescents. Child Abuse ve Neglect, 35(10), (2011): 887-898.
44. Temel, Meryem, Üniversite Öğrencilerinde Algılanan Ebeveynler Arası Çatışma ile Duygu Düzenleme Güçlüğü Arasındaki İlişki: Algılanan Ebeveyn Tutumu ve Yetişkinlikte Bağlanma Değişkenlerinin Aracı Rolleri, (Doktora Tezi, Maltepe Üniversitesi), 2021.
45. Turan, Numan, Thwarted Needs and Psychological Inflexibility Predicting Psychological Distress in University Students. Turkish Psychological Counseling and Guidance Journal, 12 (66), (2022): 513-528.
46. Turan, Numan, Rüya Daniela Kocalevent, Stephen M. Quintana, Özgür Erdur‐Baker ve Jacob Diestelmann, Attachment Orientations: Predicting Psychological Distress in German and Turkish Samples. Journal of Counseling & Development, 94(1), (2016): 91-102.
47. Zessin Ulli, Oliver Dickhäuser ve Sven Garbade. “The Relationship Between Self‐Compassion and Well‐ Being: A Meta‐Analysis.” Applied Psychology: Health and Well‐Being 7.3 (2015): 340-364.