Araştırma Makalesi

KONTROLLÜ DENGESİZLİK SENARYOLARINDA TOPLULUK ÖĞRENME MODELLERİN SİSTEMATİK KARŞILAŞTIRMASI

Cilt: 9 Sayı: 1 30 Haziran 2025
PDF İndir
TR EN

KONTROLLÜ DENGESİZLİK SENARYOLARINDA TOPLULUK ÖĞRENME MODELLERİN SİSTEMATİK KARŞILAŞTIRMASI

Öz

Bu çalışma, sınıf dengesizliğinin topluluk öğrenme algoritmaları üzerindeki etkisini kontrollü bir deneysel tasarım ile incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışma kapsamında, Iris ve Wine veri setleri üzerinde dört farklı sınıf dağılımı senaryosu (orijinal, hafif, orta ve şiddetli dengesizlik) uygulanmış ve her senaryoda Random Forest, Gradient Boosting ve Bagging algoritmaları test edilmiştir. Değerlendirmelerde yalnızca doğruluk değil, aynı zamanda Macro-F1, Balanced Accuracy, G-Mean ve Cohen Kappa gibi çoklu performans metrikleri kullanılmıştır. Elde edilen bulgular, Gradient Boosting modelinin yüksek dengesizlik düzeylerinde ciddi performans kayıpları yaşadığını; buna karşılık Random Forest algoritmasının tüm senaryolarda kararlı ve güvenilir sonuçlar sunduğunu ortaya koymuştur. Bu yönüyle çalışma, sınıf dengesizliğine karşı dayanıklı model seçiminin ve çok boyutlu metriklerle yapılan değerlendirmelerin önemini vurgulamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Ö. ÇELİK, A Research on Machine Learning Methods and Its Applications, Journal of Educational Technology and Online Learning 1 (2018) 25–40. https://doi.org/10.31681/jetol.457046.
  2. S.B. Kotsiantis, I.D. Zaharakis, P.E. Pintelas, Machine learning: a review of classification and combining techniques, Artif Intell Rev 26 (2006) 159–190. https://doi.org/10.1007/s10462-007-9052-3.
  3. S. Yadav, G.P. Bhole, Handling Imbalanced Dataset Classification in Machine Learning, in: 2020 IEEE Pune Section International Conference (PuneCon), IEEE, 2020: pp. 38–43. https://doi.org/10.1109/PuneCon50868.2020.9362471.
  4. H. Kaur, H.S. Pannu, A.K. Malhi, A Systematic Review on Imbalanced Data Challenges in Machine Learning, ACM Comput Surv 52 (2020) 1–36. https://doi.org/10.1145/3343440.
  5. Z.-H. Zhou, Ensemble Learning, in: Mach Learn, Springer Singapore, Singapore, 2021: pp. 181–210. https://doi.org/10.1007/978-981-15-1967-3_8.
  6. J. Beemer, K. Spoon, L. He, J. Fan, R.A. Levine, Ensemble Learning for Estimating Individualized Treatment Effects in Student Success Studies, Int J Artif Intell Educ 28 (2018) 315–335. https://doi.org/10.1007/s40593-017-0148-x.
  7. A. Mohammed, R. Kora, A comprehensive review on ensemble deep learning: Opportunities and challenges, Journal of King Saud University - Computer and Information Sciences 35 (2023) 757–774. https://doi.org/10.1016/j.jksuci.2023.01.014.
  8. O. Saidani, M. Umer, A. Alshardan, N. Alturki, M. Nappi, I. Ashraf, Student academic success prediction in multimedia-supported virtual learning system using ensemble learning approach, Multimed Tools Appl 83 (2024) 87553–87578. https://doi.org/10.1007/s11042-024-18669-z.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Bilgi Sistemleri Felsefesi, Araştırma Yöntemleri ve Teori

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2025

Gönderilme Tarihi

19 Mayıs 2025

Kabul Tarihi

6 Haziran 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 9 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Karabıyık, M. A. (2025). KONTROLLÜ DENGESİZLİK SENARYOLARINDA TOPLULUK ÖĞRENME MODELLERİN SİSTEMATİK KARŞILAŞTIRMASI. Uluslararası Sürdürülebilir Mühendislik ve Teknoloji Dergisi, 9(1), 41-50. https://doi.org/10.62301/usmtd.1701938
AMA
1.Karabıyık MA. KONTROLLÜ DENGESİZLİK SENARYOLARINDA TOPLULUK ÖĞRENME MODELLERİN SİSTEMATİK KARŞILAŞTIRMASI. Uluslararası Sürdürülebilir Mühendislik ve Teknoloji Dergisi. 2025;9(1):41-50. doi:10.62301/usmtd.1701938
Chicago
Karabıyık, Muhammed Abdulhamid. 2025. “KONTROLLÜ DENGESİZLİK SENARYOLARINDA TOPLULUK ÖĞRENME MODELLERİN SİSTEMATİK KARŞILAŞTIRMASI”. Uluslararası Sürdürülebilir Mühendislik ve Teknoloji Dergisi 9 (1): 41-50. https://doi.org/10.62301/usmtd.1701938.
EndNote
Karabıyık MA (01 Haziran 2025) KONTROLLÜ DENGESİZLİK SENARYOLARINDA TOPLULUK ÖĞRENME MODELLERİN SİSTEMATİK KARŞILAŞTIRMASI. Uluslararası Sürdürülebilir Mühendislik ve Teknoloji Dergisi 9 1 41–50.
IEEE
[1]M. A. Karabıyık, “KONTROLLÜ DENGESİZLİK SENARYOLARINDA TOPLULUK ÖĞRENME MODELLERİN SİSTEMATİK KARŞILAŞTIRMASI”, Uluslararası Sürdürülebilir Mühendislik ve Teknoloji Dergisi, c. 9, sy 1, ss. 41–50, Haz. 2025, doi: 10.62301/usmtd.1701938.
ISNAD
Karabıyık, Muhammed Abdulhamid. “KONTROLLÜ DENGESİZLİK SENARYOLARINDA TOPLULUK ÖĞRENME MODELLERİN SİSTEMATİK KARŞILAŞTIRMASI”. Uluslararası Sürdürülebilir Mühendislik ve Teknoloji Dergisi 9/1 (01 Haziran 2025): 41-50. https://doi.org/10.62301/usmtd.1701938.
JAMA
1.Karabıyık MA. KONTROLLÜ DENGESİZLİK SENARYOLARINDA TOPLULUK ÖĞRENME MODELLERİN SİSTEMATİK KARŞILAŞTIRMASI. Uluslararası Sürdürülebilir Mühendislik ve Teknoloji Dergisi. 2025;9:41–50.
MLA
Karabıyık, Muhammed Abdulhamid. “KONTROLLÜ DENGESİZLİK SENARYOLARINDA TOPLULUK ÖĞRENME MODELLERİN SİSTEMATİK KARŞILAŞTIRMASI”. Uluslararası Sürdürülebilir Mühendislik ve Teknoloji Dergisi, c. 9, sy 1, Haziran 2025, ss. 41-50, doi:10.62301/usmtd.1701938.
Vancouver
1.Muhammed Abdulhamid Karabıyık. KONTROLLÜ DENGESİZLİK SENARYOLARINDA TOPLULUK ÖĞRENME MODELLERİN SİSTEMATİK KARŞILAŞTIRMASI. Uluslararası Sürdürülebilir Mühendislik ve Teknoloji Dergisi. 01 Haziran 2025;9(1):41-50. doi:10.62301/usmtd.1701938

Cited By

LSTM VE BERT MODELLERİ İLE SAHTE HABER TESPİTİ

Uluslararası Sürdürülebilir Mühendislik ve Teknoloji Dergisi

https://doi.org/10.62301/usmtd.1698904