Araştırma Makalesi

Vektör hızlandırıcılı işlemci tasarımı

Cilt: 17 Sayı: 2 29 Aralık 2025
PDF İndir
EN TR

Vektör hızlandırıcılı işlemci tasarımı

Öz

FPGA ile yapılan gömülü sistem uygulamalarında çeşitli işlemleri kolaylıkla yürütebilmek amacıyla işlemci çekirdeklerlerinden faydalanılmaktadır. Bu işlemci çekirdekleri FPGA yongasında fiziksel olarak yer alabileceği gibi, bir RTL tasarım kodu ile de FPGA üzerinde sentezlenebilir. FPGA yongasında gömülü olan işlemciler yüksek başarımla çalışabilir ancak özelleştirme seçenekleri kısıtlıdır. Buna karşın RTL tasarım kodu üzerinden FPGA üzerinde çalıştırılan işlemciler, gereksinimlere uygun olarak kolayca düzenlenebilir ve farklı amaçlar için yeniden yapılandırılabilir. Bu çalışmada, Verilog donanım tanımlama dili kullanılarak FPGA uygulamalarında kullanılmak üzere vektör hızlandırıcı yapısına sahip RV32IMB_Zicond mimarili bir RISC-V işlemci tasarımı geliştirilmiştir. Proje, parametreler üzerinden ihtiyaca uygun olarak yeniden yapılandırılabilmektedir. Tasarlanan sistemde, işlemci ve hızlandırıcı yapılarına ek olarak FPGA kaynaklarını kullanan bellek modülü ve Wishbone arayüzü ile uyumlu UART ve zamanlayıcı çevrebirimleri yer almaktadır. Çalışmada tasarlanan sistem, benzetim ortamında test edilmiş ve bir FPGA geliştirme kartı üzerinde çalıştırılmıştır. Sistemin farklı konfigürasyonları alan ve frekans bakımından karşılaştırılmış ve sentetik test üzerinden başarım ölçümü yapılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Yönetim Birimi

Proje Numarası

2023-YL1-0201

Teşekkür

2023-YL1-0201 numaralı proje ile bu çalışmayı maddi olarak destekleyen Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Yönetim Birimi Başkanlığı’na teşekkür ederiz.

Kaynakça

  1. AMD. Zynq 7000 Product Brief. https://www.amd.com/content/dam/amd/en/documents/products/adaptive-socs-and-fpgas/soc/zynq-7000-product-brief.pdf (Erişim Tarihi: 25.03.2025)
  2. Tong JG, Anderson ID, Khalid MA. Soft-core processors for embedded systems. 2006 International Conference on Microelectronics, Dhahran, 14-17 May 2006.
  3. Höller R, Haselberger D, Ballek D, Rössler P, Krapfenbauer M, Linauer M. Open-source risc-v processor ip cores for fpgas—overview and evaluation. 8th Mediterranean Conference on Embedded Computing (MECO), Montenegro, 10-14 June 2019.
  4. Waterman A, Lee Y, Patterson DA, Asanovic K. The RISC-V instruction set manual, volume I: User-level ISA, version 2.0. EECS Department, University of California, Berkeley, Tech. Rep. UCB/EECS-2014-54, 4.
  5. Patterson D, Waterman A. The RISC-V Reader: an Open Architecture Atlas. Strawberry Canyon, California, USA, 2017.
  6. Harris S, Harris D. Digital Design and Computer Architecture, RISC-V Edition. Elsevier, USA, 2022.
  7. Ditzel DR. Accelerating ML Recommendation With Over 1,000 RISC-V/Tensor Trocessors On Esperanto's ET-SoC-1 Chip. IEEE Micro, 42(3), 31-38, 2022.
  8. OpenCores. WISHBONE System-on-Chip (SoC)Interconnection Architecturefor Portable IP Cores. https://cdn.opencores.org/downloads/wbspec_b4.pdf (Erişim Tarihi: 25.03.2025)

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Elektronik, Sensörler ve Dijital Donanım (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

29 Aralık 2025

Gönderilme Tarihi

27 Mart 2025

Kabul Tarihi

5 Aralık 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 17 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Çakır, A., & Çakacı, N. (2025). Vektör hızlandırıcılı işlemci tasarımı. Uluslararası Teknolojik Bilimler Dergisi, 17(2), 20-27. https://doi.org/10.55974/utbd.1666562
AMA
1.Çakır A, Çakacı N. Vektör hızlandırıcılı işlemci tasarımı. UTBD. 2025;17(2):20-27. doi:10.55974/utbd.1666562
Chicago
Çakır, Abdülkadir, ve Necati Çakacı. 2025. “Vektör hızlandırıcılı işlemci tasarımı”. Uluslararası Teknolojik Bilimler Dergisi 17 (2): 20-27. https://doi.org/10.55974/utbd.1666562.
EndNote
Çakır A, Çakacı N (01 Aralık 2025) Vektör hızlandırıcılı işlemci tasarımı. Uluslararası Teknolojik Bilimler Dergisi 17 2 20–27.
IEEE
[1]A. Çakır ve N. Çakacı, “Vektör hızlandırıcılı işlemci tasarımı”, UTBD, c. 17, sy 2, ss. 20–27, Ara. 2025, doi: 10.55974/utbd.1666562.
ISNAD
Çakır, Abdülkadir - Çakacı, Necati. “Vektör hızlandırıcılı işlemci tasarımı”. Uluslararası Teknolojik Bilimler Dergisi 17/2 (01 Aralık 2025): 20-27. https://doi.org/10.55974/utbd.1666562.
JAMA
1.Çakır A, Çakacı N. Vektör hızlandırıcılı işlemci tasarımı. UTBD. 2025;17:20–27.
MLA
Çakır, Abdülkadir, ve Necati Çakacı. “Vektör hızlandırıcılı işlemci tasarımı”. Uluslararası Teknolojik Bilimler Dergisi, c. 17, sy 2, Aralık 2025, ss. 20-27, doi:10.55974/utbd.1666562.
Vancouver
1.Abdülkadir Çakır, Necati Çakacı. Vektör hızlandırıcılı işlemci tasarımı. UTBD. 01 Aralık 2025;17(2):20-7. doi:10.55974/utbd.1666562

Dergi isminin Türkçe kısaltması "UTBD" ingilizce kısaltması "IJTS" şeklindedir.

Dergimizde yayınlanan makalelerin tüm bilimsel sorumluluğu yazar(lar)a aittir. Editör, yardımcı editör ve yayıncı dergide yayınlanan yazılar için herhangi bir sorumluluk kabul etmez.