Examination of Reading Texts in Istanbul C1 Level Turkish for Foreigners Textbook in terms of Motific, Theme and Isotopy

Öz

The analysis of the implicit meanings at the level of communication is important in the teaching of texts in textbooks used in teaching Turkish as a foreign language. When creating the content in texts, the author adds value to the units of meaning. The field that studies this value is semantics. The aim of this study is to determine the elements of motific, theme and isotopy found in the reading texts in the Istanbul C1 book, which is used as a textbook for teaching Turkish to foreigners. The model of the study is qualitative research. The material of the study consists of 36 reading texts from the Turkish textbook for foreigners at Istanbul C1 level. The study material of the research is the Textbook C1 on Teaching Turkish to Foreigners in Istanbul. An evaluation form has been prepared regarding whether there are motific, theme and isotopy elements as a data collection tool. The scope validity (Huber, 2008; Tanyeri, 2022; Pulat and Tanyeri, 2021) was ensured by scanning the relevant literature. On the other hand, the reliability of the coding was determined by two experts and a researcher by reading the theme, motific and isotopy in the texts at separate times and ensuring the reliability of the coding. The content analysis method was used in the analysis of the data obtained within the scope of the research. Content analysis is defined as a systematic, repeatable technique in which some words of a text are summarized with smaller content categories with coding based on certain rules (Büyüköztürk et al. 2021 pp.259). The data obtained from the analysis are tabulated with frequency(f), percentage (%). The concepts are explained with examples. According to the findings obtained as a result of the study, it has been determined that the 36 reading texts contained in the Istanbul C1 book contain a total of 1424 motifics, 53 themes and 39 elements of isotopy. According to the results of the study, the unit that is the richest in terms of motif, theme and isotopy has been accepted as the first unit with 233 motifics, 5 themes and 5 isotopies.

Anahtar Kelimeler

• Semantics
• Teaching Turkish to Foreigners
• Text linguistics
• motif
• theme
• isotopy

İstanbul C1 Düzeyi Yabancılar için Türkçe Ders Kitabındaki Okuma Metinlerinin Motif, İzlek ve Yerdeşlik Unsurları Bakımından İncelenmesi

Öz

Yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde kullanılan ders kitaplarındaki metinlerin öğretiminde örtülü anlamların bildirişim düzeyinde analizi önemlidir. Metinlerdeki içeriği yazar oluştururken anlam birimlerine değer katar. Bu değeri inceleyen ise anlambilimdir. Bu çalışmanın amacı, yabancılara Türkçe öğretiminde ders kitabı olarak kullanılan İstanbul C1 kitabındaki okuma metinlerinde bulunan motif, izlek ve yerdeşlik unsurlarını belirlemektedir. Çalışmanın modeli nitel araştırmadır. Çalışmanın materyalini İstanbul C1 düzeyi yabancılar için Türkçe Ders kitabındaki 36 okuma metni oluşturmaktadır. Araştırmanın çalışma materyali, İstanbul Yabancılara Türkçe Öğretimi Ders Kitabı C1’dir. Veri toplama aracı olarak izlek, motif ve yerdeşlik unsurunun olup olmadığına ilişkin bir değerlendirme formu hazırlanmıştır. Kapsam geçerliliği (Huber, 2008; Tanyeri, 2022; Pulat ve Tanyeri, 2021) ilgili literatür taranarak sağlanmıştır. Güvenilirliği ise iki uzman ve bir araştırmacı tarafından metinlerdeki izlek, motif ve yerdeşlik ayrı ayrı zamanlarda okunup belirlenmiş kodlama güvenilirliği sağlanmıştır. Araştırma kapsamında elde edilen verilerin analiz edilmesinde içerik analizi yönteminden yararlanılmıştır. İçerik analizi, belirli kurallara dayalı kodlamalarla, bir metnin bazı sözcüklerinin daha küçük içerik kategorileri ile özetlendiği sistematik, yinelenebilir bir teknik olarak tanımlanmaktadır (Büyüköztürk vd. 2021 s.259). Analizden elde edilen veriler frekans(f), yüzde (%) ile tablolaştırılmıştır. Kavramlar örneklerle açıklanmıştır. Çalışmanın sonucunda elde edilen bulgulara göre İstanbul C1 kitabı içerisinde bulunan 36 okuma metninin toplam 1424 motif, 53 izlek ve 39 yerdeşlik unsuru içerdiği tespit edilmiştir. Çalışmanın sonucuna göre motif, izlek ve yerdeşlik unsurları açısından en zengin olan ünite 233 motif, 5 izlek ve 5 yerdeşlik unsuru ile birinci ünite olarak kabul edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Anlambilim
• yabancılara Türkçe öğretimi
• metin dilbilim
• motif
• izlek
• yerdeşlik

Kaynakça

1. Aksan D. (2006). Anlambilim konuları ve Türkçenin anlambilimi (4.baskı). Engin Yayınevi.
2. Aktaş, T. (2005). Yabancı dil öğretiminde iletişimsel yeti. Journal of Language and Linguistic Studies, 1(1) , 89-100 .
3. Aktulum, K. (2021). Ortak duyuş biçimi olarak atasözlerinin anlambilimi. Milli Folklor, 17(131), 75-86.
4. Büyüköztürk, Ş., Kılıç-Çakmak, E., Akgün, Ö., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2021). Bilimsel araştırma yöntemleri. Pegem A Yayıncılık.
5. Council of Europe (2021). Diller için Avrupa ortak başvuru metni: Öğrenme, öğretme ve değerlendirme-Tamamlaycı cilt. (çev. Millî Eğitim Bakanlığı). Ankara: MEB.
6. Huber, E. (2008). Dilbilime giriş. Multilingual Yayıncılık.
7. Martinet, A. (1998). İşlevsel genel dilbilim (çev. Berke Vardar). Multilingual Yayınları.
8. Pulat, A. ve Tanyeri, K.(2021). Göstergebilim ve söylemsel yapı. Frankafoni, 38, 207-222.

9. Sarıca, N. (2019). Chateaubriand'ın Les mémoires d'outre-Tombe eserine anlambilimsel bir bakışı. Synergies Turquie, (12).
10. Szterman, R., ve Friedmann, N. (2020). The effect of syntactic impairment on errors in reading aloud: Text reading and comprehension of deaf and hard of hearing children. Brain Sciences, 10(11), 896.
11. Tanyeri, K. (2022). Yazınsal metinlerde “içeriğin tözü”. Karadeniz Araştırmaları, 19(74), 597-608.