Araştırma Makalesi

SÜRDÜRÜLEBİLİR ENERJİ GELECEĞİ: HAYVANCILIK ATIKLARIYLA BİYOGAZ ÜRETİMİ VE ENERJİ POTANSİYELİNİN ARAŞTIRILMASI

Cilt: 30 Sayı: 1 28 Nisan 2025
PDF İndir
EN TR

SÜRDÜRÜLEBİLİR ENERJİ GELECEĞİ: HAYVANCILIK ATIKLARIYLA BİYOGAZ ÜRETİMİ VE ENERJİ POTANSİYELİNİN ARAŞTIRILMASI

Öz

Yapılan birçok çalışma göstermiştir ki günümüzde sürdürülebilir ve ekonomik bir enerji kaynağı olan biyokütle birçok fosil yakıtların yerine geçebilecek potansiyele sahiptir. Özellikle hayvancılığın yoğun olduğu ülkelerde, hayvansal atıklardan biyogaz üretimi, enerji güvenliğini artırırken çevresel sorunları hafifletir ve yenilenebilir enerjiye geçişi hızlandırır. Hayvancılık faaliyetlerinin yoğun olduğu ülkelerde biyogaz tesislerine yönelik yatırımların artırılması, atık yönetimini kolaylaştırmakla birlikte, enerji üretimini de destekleyerek sürdürülebilir bir çevre ve ekonomik kalkınma için önemli bir adım olacaktır. Bu yaklaşım, enerji sistemine çevreci ve yenilikçi çözümler sunar. Bu çalışmada, Van ili ve ilçelerinde hayvansal atıklardan biyogaz üretim potansiyeli analiz edilmiştir. Çalışmada 2023 yılı Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verileri temel alınarak büyükbaş, küçükbaş ve kanatlı hayvanlardan kaynaklanan atık miktarları hesaplanmıştır. Agro-Waste yöntemi kullanılarak atıkların biyogaz potansiyelleri değerlendirilmiştir. Sonuç olarak; biyogaz üretiminde büyükbaş hayvan atıkları % 63,68, küçükbaş hayvan atıkları % 36,11 ve kanatlı hayvan atıkları % 0,22 oranında katkı sağladığı tespit edilmiştir. En yüksek potansiyele sahip ilçeler arasında Erciş, Tuşba ve İpekyolu ilçeleri öne çıkmakta olup, yapılan araştırma Van ilinin toplam biyogaz potansiyelinin 50.004.441,08 m³ olduğunu göstermektedir. Bu değer, 59.005.240,47 m³ ile doğal gaza, 73.006.483,97 kg ile kömüre ve 235.020.873,05 kWh ile elektrik üretimine eşdeğerdir. Bu veriler, Van ilinde biyogaz üretiminin yalnızca enerji ihtiyacını karşılamakla kalmayıp, geleneksel enerji kaynaklarına güçlü bir alternatif sunduğunu, çevresel sürdürülebilirlik ve ekonomik kalkınma hedeflerine ulaşmada önemli bir fırsat sunduğunu göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Abdeshahian, P.L., Jeng S.H., Wai S., Hashim, H. ve Lee, C.T. (2016) Potential of biogas production from farm animal waste in Malaysia, Renewable and Sustainable Energy Reviews, 60, 714–723. doi: 10.1016/j.rser.2016.01.117
  2. Altıkat, S. ve Çelik, A. (2012) Iğdır İlinin Hayvansal Atık Kaynaklı Biyogaz Potansiyeli, Iğdır Üni. Fen Bilimleri Enst. Der, 2(1), 61–66
  3. Baran, M.F., Lüle, F. ve Gökdoğan, O. (2017) Adıyaman İlinin Hayvansal Atıklardan Elde Edilebilecek Enerji Potansiyeli, Türk Tarım ve Doğa Bilimleri Dergisi, 4(3), 245–249
  4. Bhattacharjee, S. ve Mohanta, S. (2018) An Inclusive Investigation on Conceivable Performance of Rice Straw Incinerated Electricity Generation, Journal of The Institution of Engineers (India): Series B, 99(3), 245–261. doi: 10.1007/s40031-018-0325-9
  5. Bilgen, S., Keleş, S., Sarıkaya, İ. ve Kaygusuz, K. (2015) A perspective for potential and technology of bioenergy in Turkey: Present case and future view, Renewable and Sustainable Energy Reviews, 48, 228–239. doi: 10.1016/j.rser.2015.03.096
  6. Burg, V., Bowman, G., Haubensak, M., Baier, U. ve Thees, O. (2018) Valorization of an untapped resource: Energy and greenhouse gas emissions benefits of converting manure to biogas through anaerobic digestion, Resources, Conservation and Recycling, 136, 53–62. doi: 10.1016/j.resconrec.2018.04.004
  7. Çağlayan, G. H. (2020) Doğu Anadolu Bölgesindeki Büyükbaş ve Küçükbaş Hayvan Atıklarının Biyogaz Potansiyelinin İncelenmesi, Türk Tarım ve Doğa Bilimleri Dergisi, 7(3), 672–681. doi: 10.30910/turkjans.699879
  8. Demir Yetiş, A., Gazigil, L., Yetiş, R. ve Çelikezen, B. (2019) Hayvansal Atık Kaynaklı Biyogaz Potansiyeli: Bitlis Örneği, Academic Platform Journal of Engineering and Science, 7(1), 1–1. doi: 10.21541/apjes.405308

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Çevre Mühendisliği (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

11 Nisan 2025

Yayımlanma Tarihi

28 Nisan 2025

Gönderilme Tarihi

31 Aralık 2024

Kabul Tarihi

15 Şubat 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 30 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Gazigil, L., Yetiş, R., & Demir Yetiş, A. (2025). SÜRDÜRÜLEBİLİR ENERJİ GELECEĞİ: HAYVANCILIK ATIKLARIYLA BİYOGAZ ÜRETİMİ VE ENERJİ POTANSİYELİNİN ARAŞTIRILMASI. Uludağ Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi, 30(1), 107-122. https://doi.org/10.17482/uumfd.1610402
AMA
1.Gazigil L, Yetiş R, Demir Yetiş A. SÜRDÜRÜLEBİLİR ENERJİ GELECEĞİ: HAYVANCILIK ATIKLARIYLA BİYOGAZ ÜRETİMİ VE ENERJİ POTANSİYELİNİN ARAŞTIRILMASI. UUJFE. 2025;30(1):107-122. doi:10.17482/uumfd.1610402
Chicago
Gazigil, Leyla, Recep Yetiş, ve Ayşegül Demir Yetiş. 2025. “SÜRDÜRÜLEBİLİR ENERJİ GELECEĞİ: HAYVANCILIK ATIKLARIYLA BİYOGAZ ÜRETİMİ VE ENERJİ POTANSİYELİNİN ARAŞTIRILMASI”. Uludağ Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi 30 (1): 107-22. https://doi.org/10.17482/uumfd.1610402.
EndNote
Gazigil L, Yetiş R, Demir Yetiş A (01 Nisan 2025) SÜRDÜRÜLEBİLİR ENERJİ GELECEĞİ: HAYVANCILIK ATIKLARIYLA BİYOGAZ ÜRETİMİ VE ENERJİ POTANSİYELİNİN ARAŞTIRILMASI. Uludağ Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi 30 1 107–122.
IEEE
[1]L. Gazigil, R. Yetiş, ve A. Demir Yetiş, “SÜRDÜRÜLEBİLİR ENERJİ GELECEĞİ: HAYVANCILIK ATIKLARIYLA BİYOGAZ ÜRETİMİ VE ENERJİ POTANSİYELİNİN ARAŞTIRILMASI”, UUJFE, c. 30, sy 1, ss. 107–122, Nis. 2025, doi: 10.17482/uumfd.1610402.
ISNAD
Gazigil, Leyla - Yetiş, Recep - Demir Yetiş, Ayşegül. “SÜRDÜRÜLEBİLİR ENERJİ GELECEĞİ: HAYVANCILIK ATIKLARIYLA BİYOGAZ ÜRETİMİ VE ENERJİ POTANSİYELİNİN ARAŞTIRILMASI”. Uludağ Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi 30/1 (01 Nisan 2025): 107-122. https://doi.org/10.17482/uumfd.1610402.
JAMA
1.Gazigil L, Yetiş R, Demir Yetiş A. SÜRDÜRÜLEBİLİR ENERJİ GELECEĞİ: HAYVANCILIK ATIKLARIYLA BİYOGAZ ÜRETİMİ VE ENERJİ POTANSİYELİNİN ARAŞTIRILMASI. UUJFE. 2025;30:107–122.
MLA
Gazigil, Leyla, vd. “SÜRDÜRÜLEBİLİR ENERJİ GELECEĞİ: HAYVANCILIK ATIKLARIYLA BİYOGAZ ÜRETİMİ VE ENERJİ POTANSİYELİNİN ARAŞTIRILMASI”. Uludağ Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi, c. 30, sy 1, Nisan 2025, ss. 107-22, doi:10.17482/uumfd.1610402.
Vancouver
1.Leyla Gazigil, Recep Yetiş, Ayşegül Demir Yetiş. SÜRDÜRÜLEBİLİR ENERJİ GELECEĞİ: HAYVANCILIK ATIKLARIYLA BİYOGAZ ÜRETİMİ VE ENERJİ POTANSİYELİNİN ARAŞTIRILMASI. UUJFE. 01 Nisan 2025;30(1):107-22. doi:10.17482/uumfd.1610402

Cited By

DUYURU:

30.03.2021- Nisan 2021 (26/1) sayımızdan itibaren TR-Dizin yeni kuralları gereği, dergimizde basılacak makalelerde, ilk gönderim aşamasında Telif Hakkı Formu yanısıra, Çıkar Çatışması Bildirim Formu ve Yazar Katkısı Bildirim Formu da tüm yazarlarca imzalanarak gönderilmelidir. Yayınlanacak makalelerde de makale metni içinde "Çıkar Çatışması" ve "Yazar Katkısı" bölümleri yer alacaktır. İlk gönderim aşamasında doldurulması gereken yeni formlara "Yazım Kuralları" ve "Makale Gönderim Süreci" sayfalarımızdan ulaşılabilir. (Değerlendirme süreci bu tarihten önce tamamlanıp basımı bekleyen makalelerin yanısıra değerlendirme süreci devam eden makaleler için, yazarlar tarafından ilgili formlar doldurularak sisteme yüklenmelidir).  Makale şablonları da, bu değişiklik doğrultusunda güncellenmiştir. Tüm yazarlarımıza önemle duyurulur.

Bursa Uludağ Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi Dekanlığı, Görükle Kampüsü, Nilüfer, 16059 Bursa. Tel: (224) 294 1907, Faks: (224) 294 1903, e-posta: mmfd@uludag.edu.tr