KADMİYUM, KURŞUN VE ÇİNKO METALLERİNİN MARUL (Lactuca sativa) TOHUMLARININ ÇİMLENME ÖZELLİKLERİ ÜZERİNE ETKİSİ
Öz
Bitkiler, toprak ve yeraltı suyu/atmosfer arasındaki
en büyük arabirim olarak görev yapmakta olup, yaşamları boyunca birçok stres
faktörü ile karşı karşıya kalırlar. Bitki gelişimi için gerekli olan mikro
besin elementleri (bakır (Cu), çinko (Zn), demir (Fe) vb.) ile toprakta bulunan
ağır metaller (kobalt (Co), kurşun (Pb), kadmiyum (Cd) vb.) belirli
konsantrasyonların üzerinde ve çözünürlüklerine bağlı olarak fitotoksik
etkilere sahiptirler. Bu metaller birçok farklı yolla ekosisteme dahil olurlar.
Endüstriyel kaynaklı metallerin başında Cu, nikel (Ni), Pb, Zn ve Cd
gelmektedir. En önemli sorun bu metallerin besin zincirine girme olasılığıdır.
Bu çalışmada farklı konsantrasyonlardaki Zn (5, 10, 20, 40, 80, 160 mg L-1),
Cd (0, 1, 2, 4, 8, 16, 32 mg L-1) ve Pb (0, 2, 4, 8, 16, 32, 64,
128, 256 mg L-1) metallerinin marul (Lactuca sativa L.) bitkisinin tohum çimlenmesi, kök ve gövde
uzaması ve bitki biyokütlesi üzerine etkileri araştırılmıştır. Sonuçta Zn ve Cd
uygulamaları tohum çimlenmesini azaltmıştır. Pb uygulaması ise düşük
konsantrasyonlarda çimlenmeyi arttırırken yüksek konsantrasyonlarda tohum
çimlenmesinde inhibisyona sebep olmuştur. Her üç metal maruziyetinde kök ve
gövde uzamasında inhibisyonun olduğu ve kök inhibisyonunun gövdeye göre daha
duyarlı olduğu belirlenmiştir. Bitki kuru kütlelerinde kontrole kıyasla büyük
bir değişiklik gözlenmezken, yaş biyokütlelerde özellikle Zn maruziyetinde
önemli azalmalar saptanmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Acero P, MandadoJ M.A., Gomez J., Gimeno M., Auque L. ve Torrijo F. (2003) Environmental impact of heavy metal dispersion in the Huerva River (Iberian range, NE Spain), Environmental Geology, 43, 950–956.
- Afrakhteh S., Frahmandfar E., Hamidi A. ve Ramandi H.D. (2013) Evaluation of growth characteristics and seedling vigor in two cultivars of soybean dried under different temperature and fluidized bed dryer, International Journal of Agriculture and Crop Sciences, 5(21), 2537-2544.
- Anonim, 2008, https://www.canada.ca/en/environment-climate-change/services/wildlife-research-landscape-science/biological-test-method-publications/terrestrial-plants-contaminants-soil.html, Erişim Tarihi: 17.04.2018, Konu: Biological test method for measuring terrestrial plants exposed to contaminants in soil: chapter 1
- ATSDR (2017) https://www.atsdr.cdc.gov/spl/index.html, Erişim Tarihi: 25.03.2018, Konu: Agency for Toxic Substances and Disease Registry (ATSDR)'s Substance Priority List.
- Ayaz F.A. ve Kadıoğlu A. (1997) Effects of metals (Zn, Cd, Cu, Hg) on the soluble protein bands of germinating Lens esculenta L. Seeds, Turkish Journal of Botany, 21, 85–88.
- Barman S.C., Sahu R.K., Bhargava S.K. ve Chaterjee C. (2000) Distribution of metals in wheat, mustard, and weed grown in field irrigated with industrial effluents, Bulletin of Environmental Contamination and Toxicology, 64, 489–496.
- Barrameda-Medina Y., Montesinos-Pereira D., Romero L., Ruiz J. M. ve Blasco B. (2014) Comparative study of the toxic effect of Zn in Lactuca sativa and Brassica oleracea plants: I. Growth, distribution, and accumulation of Zn, and metabolism of carboxylates, Environmental and Experimental Botany, 107, 98–104.
- Claire L.C., Adriano D.C., Sajwan K.S., Abel S.L., Thoma D.P. ve Driver J.T. (1991) Effects of selected trace metals on germinating seeds of six plant species, Water, Air, and Soil Pollution, 59, 231-240.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Mühendislik
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Zeynep Görkem Doğaroğlu
*
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
31 Ağustos 2018
Gönderilme Tarihi
20 Nisan 2018
Kabul Tarihi
6 Temmuz 2018
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2018 Cilt: 23 Sayı: 2
Cited By
Mercury Phytotoxicity and Tolerance in Three Wild Plants during Germination and Seedling Development
Plants
https://doi.org/10.3390/plants11152046Tere (Lepidium sativum L.) Tohumlarının Farklı Kurşun Konsantrasyonu Stresi Ve Vermikompost Ön Uygulamalarında Çimlenme Ve Bazı Erken Gelişim Parametrelerinin Belirlenmesi
Bursa Uludağ Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.20479/bursauludagziraat.1151248Susam bitkisinin çimlenme ve fide gelişimi üzerine kurşun klorür’ün (PbCl2) etkisi
Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.17474/artvinofd.1477724Seramik Atık Suyunun Bazı Solanaceae Familyası Üyelerinde Çimlenme ve Bitki Gelişimine Etkileri
Afyon Kocatepe University Journal of Sciences and Engineering
https://doi.org/10.35414/akufemubid.1452241Bazı Solanaceae Familyası Üyelerinin Çimlenme ve Bitki Gelişimine Boya Atık Suyunun Etkileri
Süleyman Demirel Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi
https://doi.org/10.19113/sdufenbed.1524173