EN
TR
COVID-19 Pandemi Sürecinde Serebrovasküler Hastalık Tanısı ile Acil Servise Başvuran Hastaların Analizi
Öz
Serebrovasküler hastalık günümüzde yetişkinlerde yaygın ciddi nörolojik durumlardan birisi olmaya devam etmektedir. Akut serebrovasküler hastalık, ister iskemik ister hemorajik olsun, zamana duyarlı ve dinamik seyirli olması nedeniyle hızlı tanı ve tedavi gerektirmektedir. Akut iskemik inme hastalarının prognozunu iyileştirmek için acil servislerde kardiyovasküler ve metabolik stabilizasyon, acil tromboliz, antikoagülan ve antiagregan tedaviler veya mekanik trombektomi gibi uygun tedavi yöntemleri başlanmalıdır. Bu çalışmada COVID-19 pandemi sürecinin acil servise serebrovasküler hastalık tanısıyla başvuran hastalara etkilerinin retrospektif olarak incelenmesi amaçlanmıştır. Acil servise başvuran toplam 543 hasta retrospektif kesitsel olarak incelenerek, pandemi öncesi dönemde (1 Nisan 2019- 1 Mart 2020) başvuran 352 hasta ve pandemi dönemi (1 Nisan 2020- 1 Mart 2021) başvuran 191 hasta çalışmaya dahil edilmiştir.Pandemi öncesi ve sonrası dönemde acile gelen hastaların şikâyet dağılımları karşılaştırıldığında senkop (p=0,024) ve genel durum bozukluğu (p=0,030) şikayetleri açısından istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunurken diğer şikayetler açısından anlamlı farklılık bulunmamıştır. Acile senkop şikâyeti ile gelen hastaların pandemi sonrasında (%12,5) öncesi döneme (%6,82) göre daha yüksek olduğu görülmüştür. Pandemi öncesi dönemdeki hemorajik SVH öykü oranı %2,8 ile pandemi sonrası döneme göre (%0) daha yüksek bulunurken SVH öyküsü olmayanların oranı (%84,3) pandemi sonrası dönemde daha yüksek bulunmuştur. COVID-19 pandemisi retrospektif çalışmaların ve vaka sunumlarının literatüre katkısını bir kez daha göstermiştir. Bu çalışmanın örneklerinin artmasıyla birlikte elde edilen veriler daha da güçlenecek, dünya genelinde fazla sayıda ve her yaş grubundan insanı etkileyen COVID-19 hastalığının serebrovasküler hastalık için bir risk faktörü olup olmadığına ışık tutacaktır.
Anahtar Kelimeler
Teşekkür
Bu makalede yer alan çalışmalarımıza katkılarından dolayı zamansız bir şekilde aramızdan ayrılan hocamız Prof. Dr.Erol ARMAĞAN’a teşekkür ederiz.
Kaynakça
- 1. Stone CK, Humphries R. Neurologic Emergencies, in Current Diagnosis & Treatment. 2017. p. 636-67.
- 2. Grotta JC, Albers GW, Broderick JP, et al. The Neurovascular Unit and Responses to Ischemia, in Stroke: Pathophysiology, Diagnosis, and Management 2021. p. 82-91.
- 3. Andersen SD, Gorst-Rasmussen A, Bach FW, et al. Recurrent stroke: the value of the CHA2DS2VASc score and the essen stroke risk score in a nationwide stroke cohort. 2015. 46. 2491-7.
- 4. Zhong W, Geng N, Wang P, et al. Prevalence, causes and risk factors of hospital readmissions after acute stroke and transient ischemic attack: a systematic review and meta-analysis. 2016. 37(8):1195-202.
- 5. Rabinstein AA. Update on Treatment of Acute Ischemic Stroke. 2020. 26(2):268-286.
- 6. Amin HP, Madsen TE, Bravata DM., et al. American Heart Association Emergency Neurovascular Care Committee of the Stroke Council and Council on Peripheral Vascular Disease. Diagnosis, Workup, Risk Reduction of Transient Ischemic Attack in the Emergency Department Setting: A Scientific Statement From the American Heart Association. 2023. 54(3): 109-21.
- 7. Montaño A, Hanley DF, Hemphill JC 3rd. Hemorrhagic stroke. Handb Clin Neurol. 2021;176: 229-48.
- 8. Beghi E, Giussani G, Westenberg E, et al. Acute and post-acute neurological manifestations of COVID-19: present findings, critical appraisal, and future directions. Journal of neurology, 2021; 1-10.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Acil Tıp
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
8 Ekim 2024
Gönderilme Tarihi
11 Temmuz 2024
Kabul Tarihi
20 Ağustos 2024
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2024 Cilt: 50 Sayı: 2
APA
Karakaş Uslusoy, D., Durak, V. A., Uslusoy, İ., Aydoğan, G., & Çıkrıklar, H. İ. (2024). COVID-19 Pandemi Sürecinde Serebrovasküler Hastalık Tanısı ile Acil Servise Başvuran Hastaların Analizi. Journal of Uludağ University Medical Faculty, 50(2), 257-261. https://doi.org/10.32708/uutfd.1513408
AMA
1.Karakaş Uslusoy D, Durak VA, Uslusoy İ, Aydoğan G, Çıkrıklar Hİ. COVID-19 Pandemi Sürecinde Serebrovasküler Hastalık Tanısı ile Acil Servise Başvuran Hastaların Analizi. Uludağ Tıp Derg. 2024;50(2):257-261. doi:10.32708/uutfd.1513408
Chicago
Karakaş Uslusoy, Duygu, Vahide Aslıhan Durak, İbrahim Uslusoy, Göksel Aydoğan, ve Halil İbrahim Çıkrıklar. 2024. “COVID-19 Pandemi Sürecinde Serebrovasküler Hastalık Tanısı ile Acil Servise Başvuran Hastaların Analizi”. Journal of Uludağ University Medical Faculty 50 (2): 257-61. https://doi.org/10.32708/uutfd.1513408.
EndNote
Karakaş Uslusoy D, Durak VA, Uslusoy İ, Aydoğan G, Çıkrıklar Hİ (01 Ekim 2024) COVID-19 Pandemi Sürecinde Serebrovasküler Hastalık Tanısı ile Acil Servise Başvuran Hastaların Analizi. Journal of Uludağ University Medical Faculty 50 2 257–261.
IEEE
[1]D. Karakaş Uslusoy, V. A. Durak, İ. Uslusoy, G. Aydoğan, ve H. İ. Çıkrıklar, “COVID-19 Pandemi Sürecinde Serebrovasküler Hastalık Tanısı ile Acil Servise Başvuran Hastaların Analizi”, Uludağ Tıp Derg, c. 50, sy 2, ss. 257–261, Eki. 2024, doi: 10.32708/uutfd.1513408.
ISNAD
Karakaş Uslusoy, Duygu - Durak, Vahide Aslıhan - Uslusoy, İbrahim - Aydoğan, Göksel - Çıkrıklar, Halil İbrahim. “COVID-19 Pandemi Sürecinde Serebrovasküler Hastalık Tanısı ile Acil Servise Başvuran Hastaların Analizi”. Journal of Uludağ University Medical Faculty 50/2 (01 Ekim 2024): 257-261. https://doi.org/10.32708/uutfd.1513408.
JAMA
1.Karakaş Uslusoy D, Durak VA, Uslusoy İ, Aydoğan G, Çıkrıklar Hİ. COVID-19 Pandemi Sürecinde Serebrovasküler Hastalık Tanısı ile Acil Servise Başvuran Hastaların Analizi. Uludağ Tıp Derg. 2024;50:257–261.
MLA
Karakaş Uslusoy, Duygu, vd. “COVID-19 Pandemi Sürecinde Serebrovasküler Hastalık Tanısı ile Acil Servise Başvuran Hastaların Analizi”. Journal of Uludağ University Medical Faculty, c. 50, sy 2, Ekim 2024, ss. 257-61, doi:10.32708/uutfd.1513408.
Vancouver
1.Duygu Karakaş Uslusoy, Vahide Aslıhan Durak, İbrahim Uslusoy, Göksel Aydoğan, Halil İbrahim Çıkrıklar. COVID-19 Pandemi Sürecinde Serebrovasküler Hastalık Tanısı ile Acil Servise Başvuran Hastaların Analizi. Uludağ Tıp Derg. 01 Ekim 2024;50(2):257-61. doi:10.32708/uutfd.1513408
