EN
TR
Siborg Teknolojisi ve Uygulamalarının Tıp Etiği Açısından Değerlendirilmesi
Öz
Sağlık hizmetlerinde kullanılan tıbbi teknolojinin olanakları giderek genişlemektedir. Tıbbi teknolojinin hızlı gelişimi sayesinde günümüz tıbbında, insan vücudunun hemen her yerini değiştirme ve geliştirme olanağından sıkça söz edilir olmuştur. Protez uzuvlardan beyin içine implante edilen protezlere, kalp pillerinden kusma yetisine sahip plastik mideye, koklear implantlardan giyenin ne yapmak istediğini anlayabilen biyonik kol ve bacaklara uzanan birçok gelişme bulunmaktadır. Günümüz tıbbındaki bu gelişim çağının en önemli örneğini Siborg teknolojisi oluşturmaktadır. Kişisel duyularını, yeteneklerini geliştirmek amacıyla insan vücuduna kalıcı olarak yerleştirilmiş veya kalıcı olarak tutturulmuş elektronik bir cihaza sahip insan biçiminde tanımlanan Siborg, birçok tartışmayı da beraberinde getirmiştir. Bu teknolojinin en büyük riski olarak gelişmiş motor ve hesaplama yeteneklerine sahip bir sınıfı ortaya çıkarması ve bu sınıfa ait kişilerin yeteneklerinin genel popülasyonun ötesine geçmesi gibi etik ve hukuki boyutları açısından kaygı verici sorun alanları bulunmaktadır. Bu sorunları Tıp Etiği açısından değerlendiren bu çalışmada, Siborg teknolojisinin tıpta kendini tedavi edici bir hizmet alanı olarak sunduğu saptaması yapılmıştır. Bu durum sağlık hizmetlerinin boyutlarının dönüşümüne işaret etmektedir. Bununla birlikte bir tedavi edici hizmet alanı olarak Siborg uygulamalarının modern tıbbın içinde yer alması Tıp Etiği açısından da daha kabul edilebilir görünmektedir. Bu saptamadan hareketle Siborg uygulamalarının sağlık hizmetlerinin dönüşümüne olası etkileri tartışılmaya açılmakta ve Siborg uygulamalarına yaklaşımın nasıl olması gerektiği Tıp Etiği açısından değerlendirilmektedir.
Anahtar Kelimeler
Teşekkür
Katkı ve özenli değerlendirmelerinden dolayı Prof. Dr. M. Murat Civaner’e teşekkür ederiz.
Kaynakça
- Barfield W, Williams A. Law, Cyborgs, and Technologically Enhanced Brains. Philosophies, 2017;2:6
- Bulut F, Civaner MM. Modern tıp insancıl özünü yitiriyor: Artık “Hasta yok, Hastalık var!”. Turkish Journal of Bioethics, 2016;3:66-73
- CYBORG ARTS. (2010). CYBORG ARTS. Retrieved March 1, 2020, from https://www.cyborgarts.com/
- Dülger MV. Yapay Zekalı Varlıkların Hukuk Dünyasına Yansıması: Bu Varlıkların Hukuki Statüleri Nasıl Belirlenmeli? Terazi Hukuk Dergisi, 2018:13;82–87.
- Gillett G. Cyborgs and moral identity. Journal of Medical Ethics, 2006:32;79–83.
- Hansson SO. Implant ethics. Journal of Medical Ethics, 2005:31;519–525.
- Haraway DJ. Siborg Manifestosu, çev. Akınhay, O.,1rd edition, Agora kitaplığı, İstanbul, 2006.
- Harris J. Mikro Dağılım: Hastalar arasında seçim yapma. çev. Civaner MM. Toplum ve Hekim, 2004:19;2
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Sağlık Kurumları Yönetimi
Bölüm
Derleme
Yayımlanma Tarihi
1 Ağustos 2020
Gönderilme Tarihi
22 Nisan 2020
Kabul Tarihi
25 Ağustos 2020
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2020 Cilt: 46 Sayı: 2
APA
Bulut, F., & Özkan, G. (2020). Siborg Teknolojisi ve Uygulamalarının Tıp Etiği Açısından Değerlendirilmesi. Journal of Uludağ University Medical Faculty, 46(2), 255-262. https://doi.org/10.32708/uutfd.725389
AMA
1.Bulut F, Özkan G. Siborg Teknolojisi ve Uygulamalarının Tıp Etiği Açısından Değerlendirilmesi. Uludağ Tıp Derg. 2020;46(2):255-262. doi:10.32708/uutfd.725389
Chicago
Bulut, Filiz, ve Gülten Özkan. 2020. “Siborg Teknolojisi ve Uygulamalarının Tıp Etiği Açısından Değerlendirilmesi”. Journal of Uludağ University Medical Faculty 46 (2): 255-62. https://doi.org/10.32708/uutfd.725389.
EndNote
Bulut F, Özkan G (01 Ağustos 2020) Siborg Teknolojisi ve Uygulamalarının Tıp Etiği Açısından Değerlendirilmesi. Journal of Uludağ University Medical Faculty 46 2 255–262.
IEEE
[1]F. Bulut ve G. Özkan, “Siborg Teknolojisi ve Uygulamalarının Tıp Etiği Açısından Değerlendirilmesi”, Uludağ Tıp Derg, c. 46, sy 2, ss. 255–262, Ağu. 2020, doi: 10.32708/uutfd.725389.
ISNAD
Bulut, Filiz - Özkan, Gülten. “Siborg Teknolojisi ve Uygulamalarının Tıp Etiği Açısından Değerlendirilmesi”. Journal of Uludağ University Medical Faculty 46/2 (01 Ağustos 2020): 255-262. https://doi.org/10.32708/uutfd.725389.
JAMA
1.Bulut F, Özkan G. Siborg Teknolojisi ve Uygulamalarının Tıp Etiği Açısından Değerlendirilmesi. Uludağ Tıp Derg. 2020;46:255–262.
MLA
Bulut, Filiz, ve Gülten Özkan. “Siborg Teknolojisi ve Uygulamalarının Tıp Etiği Açısından Değerlendirilmesi”. Journal of Uludağ University Medical Faculty, c. 46, sy 2, Ağustos 2020, ss. 255-62, doi:10.32708/uutfd.725389.
Vancouver
1.Filiz Bulut, Gülten Özkan. Siborg Teknolojisi ve Uygulamalarının Tıp Etiği Açısından Değerlendirilmesi. Uludağ Tıp Derg. 01 Ağustos 2020;46(2):255-62. doi:10.32708/uutfd.725389
