EN
TR
Lihni Ayaklanması ve Giorgi Şervaşidze
Öz
Lihni ayaklanması sadece Abhazya'nın değil, Kafkasya tarihinin önemli olaylardan biridir. Abhaz tarihçileri tarafından Abhazya tarihi ders kitabında 1866'daki Lihni ayaklanmasını "tuhaf" bir ayaklanma olarak adlandırılmıştır. Ayaklanmanın nedenlerini anlatırken de Rus emperyalizminin işgalci ve cezalandırıcı politikasından söz edilmemiştir. Abhazya halkı, yaşa, kökene ve milliyete bakmaksızın, başarısızlığa mahkum söz konusu bu isyana yine de katılmıştır. Ayaklanmanın temel amacı Rus yönetimini ortadan kaldırmak ve yerel yönetimi yeniden tesis etmekti.
İsyancılar Abhazya Prensi Mikheil'in varisi olan Giorgi'yi tahta çıkardılar ve onun kendilerine önderlik yapmasını istediler. Giorgi oldukça genç yaşında ciddi sorunlarla karşı karşıya bırakıldı. Lihni ayaklanması ve Mikheil oğlu Giorgi’nin hayatı birçok bilim adamı ve araştırmacı tarafından anlatılmış ve araştırılmıştır. Ancak modern tarih çalışmalarda Lihni ayaklanmasının tarihsel önemi, nedenleri ve sonuçları ile birlikte Mikheil oğlu Giorgi Şervaşidze'nin Abhazya tarihindeki rolü değerlendirilmemiştir. Giorgi Şervaşidze zorluklarla mücadele edip bu olay ile başarılı bir şekilde başa çıkmıştır. Buna rağmen Abhaz tarihçileri bunu kabul etmek istememektedir.
Araştırmada hem Gürcü hem de Abhaz tarihçilerin eserleri, Abhaz araştırmacıların elinde olan belgesel materyaller kullanılmış ve bununla birlikte dönemin objektif ve tarafsız basını, Abhazya'daki aile arşivlerinde muhafaza edilen belgeler de çalışılmıştır. Bu çalışma son 30 yıldan bu yana Abhaz bilim adamlarının ortak araştırmalara ilk defa dahil edilmeleri açısından son derece önemlidir. Çünkü şimdiye kadar buna benzer bir örnek bulunmamaktadır. Araştırmada Lihni ayaklanmasının ruhu, Abhazya’nın Rus yönetiminden kurtulma, ulusal kimliği, gelenekleri, dili ve kültürü korumaya yönelik yapılan çalışmalar ortaya konulmuştur. Giorgi Şervaşidze'nin Abhazya'ya özel katkısı gerçek argümanlara dayanılarak vurgulanmıştır. Likhni ayaklanması sırasındaki Abhazya tarihinin objektif ve tarafsız bir şekilde incelenmesi, Abhazya'da unutulmuş olan tarihin yeniden canlanmasına zemin hazırlamıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Kalak Kutaisis tsentraluri arkivi, pondi N186, anatseri N1, sakme N93 (Central archive of the city of Kutaisi. Fond N186, inscription N1. Case N93)
- Kalak Kutaisis tsentraluri arkivi, mepisnatsvlis kantselariis çanatserebi, sakme საქმე N 413, 1883 tslis 24 oktomberi.
- (Central archive of the city of Kutaisi." Records of the Viceroy's Chancellery, case N 413. October 24, 1883)
- Kalak Kutaisis tsentraluri arkivi, pondi N186, anatseri N1, sakme N473 (Central archive of the city of Kutaisi. (Case N473). Central archive of the city of Kutaisi, fond N 186. Inscription N1. case N 473).
- Gazeta “Kavkaz”, №70, Tiflis, 7 sent, 1866. (Newspaper " Kavkaz ", (E. Schwartz, Ed.), №70, 7 Sep 1866).
- Gazeta “Kavkaz”, №68, Tiflis, 14 iyun, 1868. (Newspaper " Kavkaz ", (I. A. Slivitsky, & S. A. Slivitsky, Ed.), №68, 14 Jun 1868)
- Gazeta “Kavkaz”, №125, Tiflis, 4 iyun, 1910. ( Newspaper " Kavkaz ", (A. Belinsky, & V. Stratonov, Ed.), №125, Tbilisi, 4 Jun 1910)
- Jurnali “teatri da tskhovreba”, 1918 tslis 7 ivlisi, 1918 ts., gv. 1-16. ( magazine „Theatre and Life“, July 7, 1918, p. 1-16.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Tarihsel Çalışmalar (Diğer)
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
27 Mart 2025
Gönderilme Tarihi
16 Ekim 2024
Kabul Tarihi
17 Mart 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 10 Sayı: 1
APA
Akhalaia, S. (2025). Lihni Ayaklanması ve Giorgi Şervaşidze. Vakanüvis - Uluslararası Tarih Araştırmaları Dergisi, 10(1), 73-93. https://doi.org/10.24186/vakanuvis.1568569
AMA
1.Akhalaia S. Lihni Ayaklanması ve Giorgi Şervaşidze. VAKANÜVİS. 2025;10(1):73-93. doi:10.24186/vakanuvis.1568569
Chicago
Akhalaia, Shorena. 2025. “Lihni Ayaklanması ve Giorgi Şervaşidze”. Vakanüvis - Uluslararası Tarih Araştırmaları Dergisi 10 (1): 73-93. https://doi.org/10.24186/vakanuvis.1568569.
EndNote
Akhalaia S (01 Mart 2025) Lihni Ayaklanması ve Giorgi Şervaşidze. Vakanüvis - Uluslararası Tarih Araştırmaları Dergisi 10 1 73–93.
IEEE
[1]S. Akhalaia, “Lihni Ayaklanması ve Giorgi Şervaşidze”, VAKANÜVİS, c. 10, sy 1, ss. 73–93, Mar. 2025, doi: 10.24186/vakanuvis.1568569.
ISNAD
Akhalaia, Shorena. “Lihni Ayaklanması ve Giorgi Şervaşidze”. Vakanüvis - Uluslararası Tarih Araştırmaları Dergisi 10/1 (01 Mart 2025): 73-93. https://doi.org/10.24186/vakanuvis.1568569.
JAMA
1.Akhalaia S. Lihni Ayaklanması ve Giorgi Şervaşidze. VAKANÜVİS. 2025;10:73–93.
MLA
Akhalaia, Shorena. “Lihni Ayaklanması ve Giorgi Şervaşidze”. Vakanüvis - Uluslararası Tarih Araştırmaları Dergisi, c. 10, sy 1, Mart 2025, ss. 73-93, doi:10.24186/vakanuvis.1568569.
Vancouver
1.Shorena Akhalaia. Lihni Ayaklanması ve Giorgi Şervaşidze. VAKANÜVİS. 01 Mart 2025;10(1):73-9. doi:10.24186/vakanuvis.1568569