Vize A Tumulus: A Military Evaluation

Öz

Vize A Tumulus, located in the Vize Municipality of Kırklareli was revealed by the excavations carried out by Arif Müfid Mansel in 1938. The tumulus distinguished by its rich grave goods is thought to belong to the last king of Thrace Rhoimetalkes III., who died in 44 AD. The finds of the Vize A Tumulus have been studied in various publications although research of the military equipment finds have not been comprehensively evaluated. Among the tumulus finds the golden laurel leaves belonging to a diadem and the two golden rings provide information regarding the buried persons social status, whilst the masked helmet, lorica plumata mail, spatha sword along with the two spearheads present military information related to the deceased. In the content of this work regarding the Vize A Tumulus the buried person (Rhoimetalkes III.) is evaluated in a military manner during the period when the Thracian Kingdom was a vassal of the Roman Empire and together with this evaluation, interpretations regarding the military aid which the Thracian Kingdom gave the Roman Empire are made.

Anahtar Kelimeler

• Vize A Tumulus
• Roman Empire
• Thracian Kingdom
• Roman Army
• Military Equipment

Vize A Tümülüsü: Askeri Açıdan Bir Değerlendirme

Öz

Kırklareli’nin Vize İlçesi’nde bulunan Vize A Tümülüsü 1938 yılında Arif Müfid Mansel tarafından kazılarak açığa çıkarılmıştır. Zengin mezar eşyaları ile ön plana çıkan mezarın Trakya’nın MS 44 yılında ölen son kralı III. Rhoimetalkes’e ait olduğu düşünülmektedir. Vize A Tümülüsü’nün bulgularına çeşitli yayın ve araştırmalarda yer verilmiş olmasına karşın mezar eşyaları arasında bulunan askeri teçhizat üzerinde kapsamlı bir değerlendirme yapılmamıştır. Tümülüs bulguları arasında yer alan defne yaprağı formundaki altın çelenk taneleri ve iki adet altın yüzük defnedilmiş kişinin sosyal statüsü hakkında bilgiler verirken, mezarda bulunan maskeli miğfer, lorica plumata tarzı zırh, spatha tarzı kılıç ve iki adet mızrak ucu ise kişi hakkında askeri bilgiler içermektedir. Çalışma kapsamında Trakya Krallığı’nın Roma İmparatorluğu’nun vasalı olduğu dönem içerisinde yer alan Vize A Tümülüsü buluntuları ışığında defnedilen kişi (III. Rhoimetalkes) askeri açıdan değelendirilmektedir. Değerlendirmenin yanı sıra Trakya Krallığı’nın Roma İmparatorluğu’na sağlamış olduğu askeri destek konusunda da yorumlamalar yapılmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Vize A Tümülüsü
• Roma İmparatorluğu
• Trakya Krallığı
• Roma Ordusu
• Askeri Teçhizat

Kaynakça

1. Aksan, M. Z., Güneydoğu Thrakia Tümülüsleri: 1881-1964 Yıllarındaki Kazılan Tümülüslerin Yeniden Değerlendirilmesi, Basılmamış Doktora Tezi, İstanbul 2015.
2. Aksan, M. Z., “Reinvestigation of Vize A Tumulus in Southeastern Thrace”, Ancient Thrace: Myth and Reality: Proceedings of the Thirteenth International Congress of Thracology, Kazanlak, September 3-7, 2017, C. 1, Ed. P. Delev, vd., Sofia 2022, s. 29-34.
3. Başgelen, N., Arif Müfid Mansel’in Trakya’daki Tümülüs Kazıları (1936-1939), İstanbul 2009.
4. Bishop, M. C., “Cavalry Equipment of the Roman Army in the Fırst Century A.D.”, Military Equipment and the Identity of Roman Soldiers. Proceedings of the Fourth Roman Military Equipment Conference, Ed. J. C. Coulston, Oxford 1988, s. 67-195.
5. Bishop, M. C. ve Coulston, J. C. N., Roman Military Equipment: From the Punic Wars to the Fall of Rome, Oxford 2009.
6. Chessman, G. L., The Auxilia of the Roman Imperial Army, Oxford. 1914.
7. Clinton, K. ve Dimitrova, N., “C. Iulius Rhaskos, Son of Rhoimetalkes, at Samothrace”, Proceedings of the First International Roman and Late Antique Thrace Conference “Cities, Territories and Identities” (Plovdiv, 3rd-7th October 2018), Ed. L. Vagalinski, M. Raycheva, D. Boteva, N. Sharankov, Sofia 2018, s. 121-128.
8. Collart, P., “Inscriptiones de Philippes”, Bulletin de Correspondance Hellénique, 56 (1932), s. 192-231.

9. Collart, P., Philippes: Ville de Macédoine, Depuis ses Origines jusqu'à la fin de l'époque Romaine, Paris. 1937.
10. Çelikbaş, E., Verim, E. & Ekinci, S., “Hadrianopolis 2021 Yılı Çalışmaları”, Kazı Sonuçları Toplantısı, 42/2 (2023), s. 255-270.
11. Goldsworthy, A., The Complete Roman Army, New York 2003.
12. Hartmann, M. ve Speidel, M. A., “Military Installations at Zeugma: An Overwies of the Swiss Archaeological Investigations, 2001-2003”, Excavations at Zeugma: Conducted by Oxford University, C. III., Ed. W. Aylward, California 2013, s. 381-392.
13. Hartmann, M., Speidel, M. A. ve Ergeç, R., “Roman Military Forts at Zeugma”, Kazı Sonuçları Toplantısı, XX/II (1999), s. 417-423.
14. Hartmann, M., Rüger, C. B., Speidel, M. A. ve Ergeç, R., “Roman Military Forts at Zeugma”, Kazı Sonuçları Toplantısı, XXI/II (2000),s. 337-340.
15. Hartmann, M., Rüger, C. B., Speidel, M. A. ve Ergeç, R., “Roman Military Forts at Zeugma (Campaign 1999)”, Kazı Sonuçları Toplantısı, XXII/II (2001), s. 255-258.
16. Hartmann, M., Speidel, M., Güllüce, H., Drahor, M. G. ve Göktürkler, G., “Roman Military Installations at “At Meydanı” Zeugma”, Araştırma Sonuçları Toplantısı, 21/II (2004), s. 335-343.
17. Hartmann, M., Speidel, M., Güllüce, H. ve Drahor, M. G., “Roman Military Installations at ‘At Meydanı’/Zeugma, Report 2003”, Araştırma Sonuçları Toplantısı, 22/I (2005), s. 217-226.
18. Holder, P. A., Studies in the Auxilia of the Roman Army from Augustus to Trajan, Oxford 1980.
19. Ilieva, P., “Thracians on the Northern Aegean Islands: Written Testimonia and Current Archaeological Evidence”, Thracia, XXII (2017), s. 253-275.
20. Jarrett, M. G., “Tharican Units in the Roman Army”, Israel Exploration Journal, 19/4 (1969), s. 215-224.
21. Jessi, F. ve Egli, B., “The Thracian Herakles”, History of Religions, 3/2 (1964), s. 261-277.
22. Karaca, E., “Doğu Trakya Buluntusu Savunma ve Saldırı Gereçleri”, Trakya Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 12/23 (2022), s. 313-341.
23. Kennedy, D., “Miscellaneous Artefacts”, The Twin Towns of Zeugma on the Euphrates: Rescue Works and Historical Studies, Ed. D. Kennedy, Portsmouth 1998, s. 129-138.
24. Keppie, L., “The Army and the Navy”, The Cambridge Ancient Histor, C. X: The Augustan Empire: 43 B.C. - A.D. 69, Ed. A. Bowman et al., Cambridge 2008, s. 371-396.
25. Kolev, F., “Bizye: From Tribal Residence to Roman City”, Cities in Southeastern Thrace: Continuity and Transformation, Ed. D. Stoyanova, vd., Sofia 2017, s. 125-130.
26. Lemcke, L., “Status Identification on the Road: Requisitioning of Travel Resources by Senator, Equestrians, and Centurions Without Diplomata. A Note on the Sagalassus Inscription (SEG XXVI 1392)”, GEPHYRA, 9 (2012), s. 128-142.
27. Lozanov, I., “Roman Thrace”, A Compaion to Ancient Thrace, Ed. J. Valeva vd., West Sussex 2015, s. 75-90.
28. Mansel, A. M., “Trakya Hafriyatı”, Belleten, II/7-8 (1938), s. 494-495.
29. Mansel, A. M., “Trakya Hafriyatı”, Belleten, IV/13 (1940), s. 89-114.
30. Mansel, A. M., “Vize’de Bulunan Maskeli Miğfer”, Belleten, VIII/30 (1944), s. 165-183.
31. Onurkan, S., “Vize-A Tümülüsünden Bir Zırh Gömlek”, Güney-Doğu Avrupa Araştırmaları Dergisi, 6-7 (1978), s. 47-55.
32. Onurkan, S., Doğu Trakya Tümülüsleri Maden Eserleri: İstanbul Arkeoloji Müzelerindeki Trakya Toplu Buluntuları, Ankara 1988.
33. Paunov, E. I., “Introduction to the Numismatics of Thrace, ca. 530 BCE-46CE”, A Compaion to Ancient Thrace, Ed. J. Valeva vd., West Sussex 2015, s. 265-292.
34. Robinson, H. R., The Armour of Imperial Rome, London 1975.
35. Scott, I., “Ironworks”, Excavations at Zeugma: Conducted by Oxford University, C. III., Ed. W. Aylward, California 2013(a), s. 167-278.
36. Scott, I., “Arms, Armour and Other Military Objects”, Excavations at Zeugma: Conducted by Oxford University, C. III., Ed. W. Aylward, California 2013(b), s. 353-374.
37. Southern, P., The Roman Army: A Social and Institutional History, Oxford 2006.
38. Spaul, J. E. H., Ala2: The Auxiliary Cavalry Units of the Pre-Diocletian Imperial Roman Army. Andover 1994.
39. Spaul, J. E. H., Cohors2: The Evidence for and a Short History of the Auxiliary İnfantry Units of the Imperial Roman Army, Oxford 2000.
40. Speidel, M. A., “Legio III Augusta in the East. Evidence from Zeugma on the Euphrates”, Visions de l’Occident Romain: Hommages À Yann Le Bohec, Ed. B. Cabouret vd., Paris 2012, s. 603-619.
41. Stoyanov, T., “Warfare”, A Compaion to Ancient Thrace, Ed. J. Valeva vd., West Sussex 2015, s. 426-442.
42. Sullivan, R. D., “Thrace in the Eastern Dynastic Network”, Aufstieg und Niedergang Der Römischen Welt, Ed. Hildegard Temporini, C. II.7.1: Politischte Geschichte (Provizen und Randvölker: Griechischer Balkanraum; Kleinasien), Berlin 1979, s. 186-211.
43. Terziev, S., “The Cities in Southeastern Thrace and the Central Government Under the Last Thracian Kings”, Cities in Southeastern Thrace: Continuity and Transformation, Ed. D. Stoyanova, vd., Sofia 2017, s. 131-140.
44. Travis, H. ve Travis, J., Roman Helmets. Gloucestershire 2014.
45. Wijnhoven, M. A., “Lorica Hamata Squamataque: A Study of Roman Hybrid Feathered Armour”, The Journal of The Mail Research Society, 2/1 (2009), s. 3-29.
46. Wijnhoven, M. A., “Putting the Scale into Mail: Roman Hybrid Featherd Armour”, Journal of Roman Military Equipment Studies, 17 (2016), s. 77-86.
47. Willems, W. J. H., “Roman Face Masks from the Kops Plateau, Nijmegen, The Netherlands”, Journal of Roman Military Equipment Studies, 3 (1992), s. 57-66.
48. Yıldırım, Ş., Doğu Trakya’da Mezar Tepelerinin Ortaya Çıkışı ve Gelişimi, Basılmamış Doktora Tezi, Ankara 2008.
49. Yıldırım, Ş., Trakya’nın Anıt Mezarları: Tümülüsler (M.Ö. 3000-M.S. 250), İstanbul 2023.
50. Yılmaz, M. D., Zeugma: Roma Lejyonları ve Madeni Teçhizatları, Basılmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul 2015.
51. Youroukova, Y., Coins of the Ancient Thracians, Çev. V. Athanassov, Oxford 1979.