Balıkesir Private Schools in 1925-1926 According to the Journal of Statistics of the Ministry of National Education

Öz

Foreign schools, minority schools and private schools, which constitute an important part of the educational institutions in the last years of the Ottoman Empire, hold a considerable place for evaluating the educational policies of the period. These schools started to lose their importance since the first years of the republic, many of them closed due to financial impossibility. Despite the support for minority schools and foreign schools of the foreign states and religious institutions such as church, the impact of the education policy applied in the first years of the republic was great. The private schools, called the Turkish Private Schools, had a difficulty in sustaining their existence in the first years of the republic because their financial resources were much more inadequate. This circumstance, in which the private schools had, is clearly illustrated in the data presented by the Journal of Statistics, issued by the Ministry of National Education. This study explores the incomes and expenses, the number of students, teachers and classroom, school buildings and fixtures in the province of Balıkesir, which has five of 43 Turkish Private Schools in total that were active all over Turkey in 1925-1926 academic year. We have compared the statistical data in the Journal of Statistics with the other educational institutions in the province of Balıkesir and all over Turkey and have generally assessed the Balıkesir private schools in 1925-1926. 

Anahtar Kelimeler

• Balıkesir Province,Educational history,Turkish Private Schools,Private schools,The Education Year 1925-1926

Maarif Vekâleti İhsaiyat Mecmuasına Göre 1925-1926 Ders Senesinde Balıkesir Hususi Mektepleri

Öz

Osmanlı Devletinin son yıllarında eğitim ve öğretim kurumlarının önemli bir bölümünü oluşturan yabancı okullar, azınlık okulları ve özel okullar, dönemin eğitim politikalarının değerlendirilmesi açısından azımsanamayacak bir yer tutar. Bu okullar cumhuriyetin ilk yıllarından itibaren önemini kaybetmeye başlamış, birçoğu maddi imkânsızlık nedeniyle kapanmıştır. Azınlık okullarının ve yabancı okulların, yabancı devletlerden ve kilise gibi dini kurumlardan destek almasına rağmen kapanmalarında cumhuriyetin ilk yıllarında uygulanan eğitim politikasının etkisi büyük olmuştur. Türk Hususi Mektepleri olarak adlandırılan özel okullar ise maddi kaynakları çok daha yetersiz olduğundan cumhuriyetin ilk yıllarında ayakta durmakta zorlanmıştı. Özel okulların içinde bulunduğu bu durum Maarif Vekâleti tarafından çıkarılan İhsaiyat Mecmuasının verilerinde açıkça görülmektedir. Bu çalışmada 1925-1926 ders yılında Türkiye genelinde faaliyet gösteren toplam 43 Türk Hususi Mektebinden 5’ine sahip olan Balıkesir Vilayetindeki söz konusu okulların gelir ve giderleri, öğrenci, öğretmen ve derslik sayıları, okul binaları ve demirbaşları ele alınmıştır. İhsaiyat Mecmuasında yer alan istatistiksel veriler Balıkesir Vilayetindeki diğer eğitim kurumlarıyla ve Türkiye geneliyle mukayese edilmiş, 1925-1926 ders yılında Balıkesir özel okullarının genel değerlendirilmesi yapılmıştır. 

Anahtar Kelimeler

• Balıkesir Vilayeti,Eğitim Tarihi,Türk Hususi Mektepleri,Özel Okullar,1925-1926 ders yılı

Kaynakça

1. Akyüz, Yahya, Türk Eğitim Tarihi M.Ö. 1000-M.S. 2007, Ankara, 2007. Alp, Hayrünisa, Tevhid-i Tedrisattan Harf İnkılabına İlköğretim (1924-1928), İstanbul Üniversitesi Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Enstitüsü Doktora Tezi, İstanbul, 2009. Nafi Atuf (Kansu), Türkiye Maarif Tarihi Hakkında Bir Deneme, Muallim Ahmet Halit Kitaphanesi, 1930. Ergin, Osman, Türk Maarif Tarihi, 5. Cilt, İstanbul, 1977. İhsaiyat Mecmuası, Türkiye Cumhuriyeti Maarif Vekâleti 1925-1926 Ders Senesi İhsaiyat Mecmuası, İstanbul, 1928. İz, Mahir, Yılların İzi. İstanbul, 1990. Keçeci Kurt, Songül, Osmanlı Devleti’nde Türklerin Açtığı Özel Mektepler, Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 9(19), Hatay, 2012. Vilayet, kaza, şehir ve köyler itibariyle Türkiye nüfusu, 28 Teşrîn-i Evvel 1927 Umûmî Nüfûs Tahrîri, Ankara, 1928.