Van Muradiye İlçesinde Ruminantlarda Görülen Ekstremite ve Ayak Hastalıklarının İnsidansı

Öz

Bu çalışmada; Van ili Muradiye ilçesindeki sığır, koyun ve keçilerde ekstremite ve ayak hastalıklarının insidansının araştırılması amaçlandı. Araştırmada farklı ırk, cinsiyet ve yaştaki 2000 baş sığır, 4500 baş koyun ve 500 baş keçi olmak üzere toplam 7000 baş hayvan ekstremite ve ayak hastalıkları ile tırnak deformasyonları yönünden incelendi. Taranan 7000 baş hayvanın 688’inde ekstremite ve ayak hastalıkları ile tırnak deformasyonu belirlendi. Bu hastalıkların 629 tanesi ayak hastalığı ve tırnak deformasyonu, 59 tanesi ekstremite hastalığı olarak tespit edildi. Ayak hastalıkları ve tırnak deformasyonu oranı sırasıyla sığırlarda %8.10, koyunlarda %9.71, keçilerde %6.00 olarak görüldü. Ekstremite hastalıkları oranı sığırlarda %1.70, koyunlarda %0.48 ve keçilerde ise %0.60 olarak gözlemlendi. Ayak hastalıkları ve tırnak deformasyonlarının sığırlarda %44.44’ünün ön, %55.56’sının arka, koyunlarda %38.44’ünün ön, %61.56’sının arka, keçilerde ise %40.00’ının ön, %60.00’ının arka ayaklarda şekillendiği tespit edildi. Hayvanlarda en fazla tırnak deformiteleri görülürken bunu sırasıyla ayak ve ekstremite hastalıklarının takip ettiği saptandı. Sonuç olarak; Van ili Muradiye ilçesindeki sığır, koyun ve keçilerde ekstremite, ayak hastalıkları ve tırnak deformitelerinin insidansı %9.82, ekstremite hastalıklarının insidansı %0.84, ayak hastalıkları ve tırnak deformitelerinin insidansı %8.98 olarak belirlendi.

Anahtar Kelimeler

• Ayak hastalıkları
• Ekstremiteler
• Ruminantlar
• Tırnaklar

Incidence of Extremity and Foot Diseases in Ruminants in Van Muradiye District

Öz

In this study; it is aimed to investigate the incidence of extremity and foot diseases in cattle, sheep and goats in Muradiye district of Van province. In the study, a total of 7000 animals, including 2000 head cattle, 4500 head sheep and 500 head goats of different races, genders and ages, were examined for extremity and foot diseases and hoof deformations. In 688 of the 7000 head animals scanned, extremity and foot diseases and hoof deformation were determined. 629 of these diseases were identified as foot disease and hoof deformation and 59 as extremity disease. Foot diseases and hoof deformation rate were 8.10% in cattle, 9.71% in sheep and 6.00% in goats, respectively. Extremity disease rate was observed as 1.70% in cattle, 0.48% in sheep and 0.60% in goats. It was determined that foot diseases and hoof deformations shaped as of 44.44% front, 55.56% back legs in cattle, while 38.44% front, 61.56% back legs in sheeps and 40.00% front, 60.00% back legs in goats. While most hoof deformities were observed in animals, it was found that foot and extremity diseases were followed, respectively. As a result; the incidence of extremity, foot diseases and hoof deformities was 9.82%, the incidence of extremity diseases was 0.84%, and the rate of foot disease and hoof deformities was 8.98% in cattle, sheep and goats in the Muradiye district of Van.

Anahtar Kelimeler

• Extremities
• Foot diseases
• Nails
• Ruminants

Kaynakça

1. Aguiar GMN, Simões SVD, Silva TR et al. (2011). Foot rot and other foot diseases of goat and sheep in these miarid region of North Eastern Brazil. Pesq Vet Bras, 31(10), 879-84.
2. Akın F, Beşaltı Ö (2000). Veteriner Nöroşirurji. Ankara: Barışcan Matbaası.
3. Ali ML, Hasan M, Miah MAH et al. (2017). Prevalence of lameness in cattle in selected areas of Bangladesh. The Bangladesh Veterinarian, 34(1), 1-8.
4. Alkan İ, Gürkan M, Gençcelep M, Bakır B (1994). 1988-1992 yılları arasında Yüzüncü Yıl Üniversitesi Veteriner Fakültesi Cerrahi Kliniği’ne getirilen hayvanlarda karşılaşılan cerrahi hastalıkların toplu bir değerlendirilmesi. YYÜ Vet Fak Derg, 5(1-2), 1-9.
5. Altuğ ME, Deveci MZY, İşler CT, Yurtal Z, Gönenci R (2017). Mustafa Kemal Üniversitesi Veteriner Fakültesi Cerrahi Kliniği’ne getirilen ortopedi olgularının genel değerlendirilmesi: 564 olgu (2009-2014). Harran Üniv Vet Fak Derg, 6(2), 158-62.
6. Anteplioğlu H, Samsar E, Akın F, Güzel N (1992). Sığır Ayak Hastalıkları. 2. Baskı. Ankara: AÜ Veteriner Fakültesi Yayınları.
7. Arıcan M (2015). Buzağı ekstremite kırıklarında sağaltım seçenekleri. Türkiye Klinikleri J Vet Sci Surg-Special Topics, 1(1), 98-106.
8. Canpolat İ, Bulut S (2003). Elazığ ve çevresinde sığırlarda görülen ayak hastalıklarının insidansı üzerine gözlemler. FÜ Sağlık Bil Dergisi, 17(3), 155-60.

9. Chakrabarti A, Kumar P (2016). Incidences of foot diseases of cattle in Bıhar, India. IJASR, 6(1), 267-72. Durmuş AS, Başa A (2018). Evcil hayvanların kronik yaralarında debridement yöntemleri. FÜ Sağ Bil Vet Derg, 32(1), 63-67.
10. Ermutlu CŞ (2018). Yeni doğan buzağılarda karşılaşılan femur kırığı olgularının lokalizasyonu, şekli ve sağaltım seçeneklerinin değerlendirilmesi. Kocatepe Vet J, 11(3), 279-85.
11. Erol H, Erol M, Alkan F (2019). Konya yöresinde sağmal süt sığırı (Montofon) işletmesinde karşılaşılan tırnak lezyonlarının değerlendirilmesi. Eurasian J Vet Sci, 35(1), 24-28.
12. Firet O (2008). Kliniğimize getirilen buzağılarda karşılaşılan kırıklar ve sağaltım olanakları. Yüksek lisans tezi, Adnan Menderes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Aydın, Türkiye.
13. Görgül OS, Kahraman MM, Çeçen G ve ark. (2002). Sığırlarda digital ve interdigital dermatitis’lerde klinik tanı, sağaltım ve histopatolojik bulgular. Uludağ Üniv J Fac Vet Med, 21, 115-24.
14. Gürgöze SY, Şındak N, Yılmaz S, Sertkaya H, Ozan ST (2003). Bursitis prekarpalisli sığırlarda kortikosteroid tedavisinin bazı antioksidan, enzim ve lipid peroksidasyon seviyeleri üzerine etkileri. YYÜ Vet Fak Derg, 14(2), 97-101.
15. Han MC, Sağlıyan A, Polat E (2017). Sığırlarda ahır zemin tiplerinin ayak hastalıkları ve tırnak deformasyonları üzerine etkilerinin araştırılması. Harran Üniv Vet Fak Derg, 6(1), 19-24.
16. Hayat A, Yavuz Ü, Yener K (2019). Harran Üniversitesi Veteriner Fakültesi Cerrahi Kliniği’ne getirilen hastaların değerlendirilmesi: 1742 olgu (2014-2017). Harran Üniv Vet Fak Derg, 8(2), 232-35.
17. İn M, Sarıtaş ZK (2014). Afyon bölgesi koyunlarında ayak hastalıkları prevalansının araştırılması. Kocatepe Vet J, 7(1), 17-25.
18. İnceer N (2017). Sığırlarda uzun kemik kırıklarının etiyolojisi ve sağaltım yöntemlerinin etkinliği üzerine bir araştırma. Yüksek lisans tezi, Adnan Menderes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Aydın, Türkiye.
19. İstek Ö, Durgun T (2004). Muş ve yöresindeki sığırlarda görülen ayak hastalıklarının prevalansı üzerine araştırmalar. Doğu Anadolu Bölgesi Araştırmaları.
20. İzci C (1994). Sığırların Önemli Bir Ayak Hastalığı; (Derleme). Lalahan Hay Arş Ens Der, 34(1-2), 25-37. Kamiloğlu A (2014). Çiftlik Hayvanlarında Ayak Hastalıkları. Medipres Yayınevi, Malatya.
21. Kassem MM, ElKammar MH, Abdel-Wahed AA (2017). Prevalence and management of subcutaneous bursitis in cattle and buffalo. AJVS, 55(1), 198-03.
22. Keskin E, Durmuş AS (2016). Gaziantep ve yöresinde gözlenen sığır ayak hastalıklarının insidansı ve tedavileri üzerine gözlemler. SÜ Sağ Bil Vet Derg, 30(3), 181-86.
23. Kılıç S (2013). Örnekleme yöntemleri. Journal of Mood Disorders, 3(1), 44-6.
24. Kılıç N (2004). Hoof lesions dairy cattle in Turkey, Indian Vet. J. 81, 1053-1054.
25. Kılıç N, Ceylan A, Serin I ve C Gökbulut (2007). Possible interaction between lameness, fertility, some minerals and vitamin E in dairy cows, Bull Vet Inst Pulawy 51, 425-429.
26. Muñoz AG, Singh N, Leonardi C, Río NS (2017). Effect of hoof trimmer intervention in moderately lame cows on lameness progression and milk yield. J Dairy Sci, 100 (11): 9205-14.
27. Newcomer BW, Chamorro MF (2016). Distribution of lameness lesions in beef cattle: A retrospective analysis of 745 cases. Can Vet J, 57: 401-06.
28. Olechnowicz J, Jaśkowski JM, Antosik P, Bukowska D, Urbaniak K (2010). Claw diseases and lameness in Polish holstein-friesian dairy cows. Bull Vet Inst Pulawy, 54, 93-99.
29. Özcan S, Pamuk K (2009). Afyonkarahisar ve çevresinde sığır ayak hastalıklarının prevalansı. Kocatepe Vet J, 2(2), 15-19.
30. Özgen EK, Cengiz S, Ulucan M ve ark (2015). Isolation and identification of Dichelobacter nodosus and Fusobacterium necrophorum using the polymerase chain reaction method in sheep with footrot. Acta Vet Brno, 84, 97–104.
31. Sağlıyan A, Günay C, Han MC (2008). Comparison of the effects of oxytetracycline and penicilin-streptomycin in the treatment of footrot in sheep. J Anim Vet Adv, 7(8), 986-90.
32. Sağlıyan A, Ünsaldı E (2002). Tunceli ve yöresindeki sığırlarda karşılaşılan ayak hastalıklarının insidansı üzerine gözlemler. FÜ Sağlık Bil Derg, 16(1), 47-56.
33. Samsar E, Akın F (2003). Genel cerrahi. Medipres Yayınevi, Malatya.
34. Samsar E, Akın F (1998). Özel Cerrahi. Tamer Matbaacılık, Ankara.
35. Sarker NU, Samaddar K, Haq MM, Rahman MM (2014). Surgical affections of cattle in the milk-shed areas of Bangladesh. The Bangladesh Veterinarian, 31(1), 38-45.
36. Schulz T, Gundelach Y, Feldmann M, Hoedemaker M (2016). Early detection and treatment of lame cows. Effect on duration and prevalence of lesion-specific lameness. Tierärztl Prax, 44(1): 5-11.
37. Sultana S, Hossain MA, Hashim MA et al. (2017). Prevalance of foot diseases in cattle in two dairy farms. Res Agric Livest Fish, 4(3), 193-99.
38. Temizsoylu MD, Yiğitarslan K (2015). Sığır ayak hastalıklarında artritisler ve sağaltım seçenekleri. Türkiye Klinikleri J Vet Sci Surg-Special Topics, 1(1), 66-72.
39. Yakan S (2018). Ağrı ilinde sığırlarda ayak hastalıkları prevalansının belirlenmesi. Harran Üniv Vet Fak Derg, 7(2), 207-12.
40. Yanmaz LE, Kaya M, Doğan E, Okumuş Z (2014). Sığır ve buzağılardaki kırık olgularının değerlendirilmesi. YYÜ Vet Fak Derg, 25(1), 23-26.
41. Yavru N, Özkan K, Elma E (1989). Ayak Hastalıkları ve Ortopedi. Basım Ofset Matbaası, Ankara.
42. Yayla S, Aksoy Ö, Kılıç E ve ark. (2012). Kars ve yöresinde sığırların bakım ve barındırma koşulları ile ayak hastalıkları arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi. Harran Üniv Vet Fak Derg, 1(1), 22-27.
43. Yıldız F, Gençcelep M (2021). Muş ve yöresinde koyun piyeteninin insidansı ve sağaltımı üzerine karşılaştırmalı çalışmalar. Van Vet J, 32(1), 33-42.
44. Yurdakul İ, Şen İ (2018). Sivas ve yöresinde sığır ayak hastalıkları prevalansının belirlenmesi. Harran Üniv Vet Fak Derg, 7(1), 51-55.
45. Yurdakul İ (2018). Sivas bölgesi koyunlarında ayak hastalıkları prevalansının araştırılması. Atatürk Üniversitesi Vet Bil Derg, 13(1), 77-83