TURİZM GELİRLERİNİ ETKİLEYEN EKONOMİK FAKTÖRLERİN İNCELENMESİ: TÜRKİYE ÜZERİNE BİR UYGULAMA
Öz
Bu çalışmada Türkiye’de turizm gelirlerini etkilediği düşünülen ekonomik unsurlardan ekonomik büyüme, TÜFE bazlı reel efektif döviz kuru ve enflasyon değişkenleri kullanılarak 2010-Q1 ve 2020-Q4 dönemine ait veri seti oluşturulmuştur. Çalışma kapsamında ilk olarak analizde kullanılan değişkenlerin durağanlıkları Augmented Dickey Fuller ve Vogelsang ve Perron kırılmalı birim kök testleri ile sınanmıştır. Bayer ve Hanck eşbütünleşme testi ile değişkenler arasındaki eşbütünleşme ilişkisi analiz edildikten sonra Dinamik En Küçük Kareler yöntemi ile bağımlı ve bağımsız değişkenler arasındaki ilişki tespit edilmiştir. Son olarak, Hacker ve Hatemi – J nedensellik analizi ile değişkenler arasındaki nedensellik ilişkisi incelenmiştir. Analiz sonuçlarına göre sunulan çalışmada kullanılan değişkenler arasında eşbütünleşme olduğu; ekonomik büyümenin, TÜFE bazlı reel efektif döviz kurunun ve enflasyonun turizm gelirlerini pozitif yönde etkilediği tespit edilmiştir. Nedensellik analizi sonucunda ise turizm gelirlerinden enflasyona ve ekonomik büyümeye doğru nedensellik ilişkisi tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Turizm Geliri , Ekonomik Büyüme , Eşbütünleşme , Nedensellik
Kaynakça
- Arslantürk, Y., Balcılar, M., & Özdemir, Z. A., (2011). Time-Varying Linkages Between Tourism Receipts and Economic Growth in A Small Open Economy, Economic Modelling, cilt.28, sa.1-2, 664-671.
- Aslantürk, Y., & Atan, S., (2012), Dynamic Relation Between Economic Growth, Foreign Exchange and Tourism Incomes: An Econometric Perspective on Turkey, Journal of Business Economics Finance, cilt.1, sa.1, 30-37.
- Ayaydın, H., Baltacı, N., Pala, F., & Barut, A., (2019). Türkiye’de Turizm, Finansal Gelişme ve Ekonomik Büyüme Arasındaki İlişki, Global Journal of Economics and Business Studies, cilt.8, sa.15, 69-84.
- Balıkçıoğlu, E., & Oktay, K., (2015). Türkiye’de Turizm Gelirleri ve Ekonomik Büyüme İlişkisinin Kamu Politikaları Doğrultusunda Değerlendirilmesi, Sosyoekonomi, cilt.23, sa.25, 113-126.
- Ballı, E., Sigeze, Ç., & Çoşkun, N., (2020). Türkiye’de Turizm ve Ekonomik Büyüme Arasındaki Doğrusal Olmayan Nedensellik İlişkisi, Çankırı Karatekin Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, cilt.10, sa.1, 97-117.
- Bozgeyik, Y., & Yoloğlu, Y., (2015). Türkiye’de Turizm Gelirleri ile GSYH Arasındaki İlişki: 2002-2014 Dönemi, Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, cilt.8, sa.40, 627-640.
- Bozkurt, E., & Topçuoğlu, Ö., (2013). Türkiye’de Ekonomik Büyüme Turizm İlişkisi, Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Elektronik Dergisi, cilt.4, sa.7, 91-105.
- Çeken, H., (2019). Turizm Ekonomisi, 3. Baskı, Ankara: Detay Yayıncılık.
- Çoban, O., & Özcan, C. C., (2013). Türkiye’de Turizm Gelirleri Ekonomik Büyüme İlişkisi: Nedensellik Analizi (1963-2010), Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, cilt.8, sa.1, 243-261.
- Dereli, D. D., & Akiş, E., (2019). Türkiye’de Turizm Gelirleri ile İktisadi Büyüme Arasındaki İlişkinin Analizi (1970-2016), İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, cilt.33, sa.2, 467-477.