The import of live animals and red meat in Turkiye from past to present: Effects on livestock farming

Öz

In this review, the import of live animals and red meat in the Türkiye livestock sector and its effects on the livestock sector will be examined. With the increasing population, the demand for animal food is also increasing day by day. When the current situation of Türkiye in agriculture and livestock is examined, it is seen that despite its rich resources, it has been a country that has been importing continuously since 2010. While Türkiye was an exporter in agriculture and livestock until 1980, it became an importer country due to the economic policies implemented and decisions taken in the following periods. Due to the Bovine Spongioform Encephalopathy (BSE) that broke out in the global arena in 1996, import of animals and animal products, except for breeding animals, was prevented with high taxes in international trade and the import period that occurred after 1980 in Türkiye was ended. However, due to the great drought experienced in 2007-2008 and the increase in welfare experienced in 2010-2011, there was an increase in meat prices above inflation due to the decreasing supply and increasing demand in the red meat market, and the resulting price increases were tried to be prevented by imports. The total value of imports, which have continued uninterruptedly for the last 15 years, is calculated to be 11.3 billion dollars ($). In order to reduce Türkiye's import dependency, productivity must first be increased. It is thought that it would be appropriate to increase the proportion of meat breeds in the Türkiye cattle herd composition. If the red meat deficit cannot be closed despite the change in herd composition and increased productivity, it would be appropriate to increase the animal stock. In the short term, it may be considered reasonable for ESK to import red meat in terms of price stability. In the medium and long term, it is evaluated that imports should be limited to breeding animals only.

Anahtar Kelimeler

• Animal husbandry
• Carcass
• Import
• Live animal
• Productivity

Geçmişten günümüze Türkiye'de canlı hayvan ve kırmızı et ithalatı: Hayvancılık üzerindeki etkiler

Öz

Bu derlemede, Türkiye hayvancılık sektöründe canlı hayvan ile kırmızı et ithalatı ve hayvancılık sektörüne etkileri incelenecektir. Artan nüfus ile birlikte hayvansal gıdaya olan talep de her geçen gün artmaktadır. Türkiye’nin tarım ve hayvancılıktaki mevcut durumu incelendiğinde, sahip olduğu zengin kaynaklara rağmen 2010 yılından itibaren aralıksız olarak ithalat yapan bir ülke konumunda olduğu görülmektedir. Türkiye 1980 yılı öncesine kadar tarım ve hayvancılıkta ihracatçı ülke konumundayken sonraki dönemlerde uygulanan ekonomi politikaları ve alınan kararlar nedeniyle ithalatçı ülke konumuna gelmiştir. Dünya genelinde 1996’da ortaya çıkan Deli Dana Hastalığı (BSE) sonrası, damızlık hayvan hariç hayvan ve hayvansal ürün ithalatına yüksek vergiler getirildi. Böylece 1980 sonrası başlayan ithalat dönemi sona erdi. Türkiye’de 2007–2008’de yaşanan kuraklık ve 2010–2011’deki refah artışı, kırmızı et arzını azalttı ve talebi yükseltti. Bu durum, et fiyatlarının enflasyonun üzerinde artmasına yol açtı. Son 15 yıldır aralıksız olarak devam eden ithalatın toplam değerinin 11,3 milyar dolar ($) olduğu hesaplanmıştır. Türkiye’de ithalat bağımlılığını azaltmak için öncelikle verimliliğin artırılması gerekmektedir. Türkiye sığır sürü kompozisyonunda etçi ırkların oranının artırılmasının uygun olacağı düşünülmektedir. Sürü kompozisyonundaki değişim ve verimlilik artışına rağmen halen kırmızı et açığının kapatılamaması durumunda hayvan varlığının artırılması uygun olacaktır. Kısa dönemde fiyat istikrarı açısından Et ve Süt Kurumu (ESK)’nun kırmızı et ithalatı yapması makul olarak değerlendirilebilir. Orta ve uzun dönemde ithalatın sadece damızlık hayvanlarla sınırlandırılmasının gerektiği düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Karkas
• Hayvancılık
• İthalat
• Verimlilik
• Canlı hayvan

Kaynakça

1. Karakuş K. Türkiye’nin canlı hayvan ve kırmızı et ithaline genel bir bakış. J Inst Sci Technol. 2011;1(1):75-79.
2. Öztürk S, Baysan İ. Türkiye’de 2003–2017 döneminde et ithalatını etkileyen faktörlerin Granger nedensellik analizi ile testi. Pamukkale Univ Sos Bil Enst Derg. 2021;42:223-237.
3. Türkiye İstatistik Kurumu. Türkiye İstatistik Kurumu [Internet]. 2024 [cited 2025 Apr 28]. Available from: https://www.tuik.gov.tr/
4. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası. Terimler sözlüğü [Internet]. 2025 [cited 2025 Jun 24]. Available from: https://www.tcmb.gov.tr/
5. Aral S, Cevger Y. Türkiye’de Cumhuriyet’ten günümüze izlenen hayvancılık politikaları. In: Türkiye 2000 Hayvancılık Kongresi Bildirileri; 2000 Mar 31–Apr 2; Ankara, Türkiye. p. 35-68.
6. Kaygısız HF. Uygulanan genel ekonomik politikaların hayvancılık sektörü üzerindeki etkileri. İktisat Derg. 2001;(412):66-74.
7. Cevger Y, Sakarya E. Meat prices and factors affecting them in Turkey. Turk J Vet Anim Sci. 2006;30(1):1-6.
8. Aydın E, Aral Y, Can MF, Cevger Y, Sakarya E, İşbilir S. Türkiye’de son 25 yılda kırmızı et fiyatlarındaki değişimler ve ithalat kararlarının etkilerinin analizi. Vet Hek Der Derg. 2011;82(1):3-13.

9. Aydın E, Can MF, Aral Y, Cevger Y, Sakarya E. Türkiye’de canlı hayvan ve kırmızı et ithalatı kararlarının sığır besicileri üzerine etkileri. Vet Hek Der Derg. 2010;81(2):51-57.
10. Akın AC, Arıkan MS, Çevrimli MB. Effect of import decisions in Turkey between 2010–2017 on the red meat sector. In: Polat M, editor. Proceedings of the 1st International Health Sciences and Life Congress; 2018 May 2–5; Burdur, Turkey. Burdur: Burdur Mehmet Akif Ersoy University; 2018. p. 109.
11. Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı Resmî Gazete. Resmî Gazete [Internet]. 2010 Apr 30 [cited 2025 Aug 14]. Available from: https://resmigazete.gov.tr/fihrist?tarih=2010-04-30
12. Sakarya E, Aydın E. Dünyada sığır eti üretimi, tüketimi ve ticareti ile Türkiye’nin canlı hayvan ve sığır eti ithalatı. ATB-Borsavizyon Derg. 2011;(94):35-44.
13. Öztürk S, Baysan İ. 2003–2019 döneminde Türkiye’de kırmızı et sektörü: seçili göstergeler üzerine bir inceleme. Pamukkale Univ J Soc Sci Inst. 2022;(51):223-239.
14. Çiçek H, Doğan İ. Türkiye’de canlı sığır ve sığır eti ithalatındaki gelişmeler ve üretici fiyatlarının trend modelleri ile incelenmesi. Kocatepe Vet J. 2018;11(1):1-10.
15. Aydın E. Kars ve Erzurum illeri sığır besi işletmelerinin ekonomik analizi [Doktora tezi]. Ankara: Ankara Üniversitesi; 2011.
16. Sertoglu K, Esendaglı İ. The livestock sector in the Turkish Republic of Northern Cyprus: an examination of red meat sector. Int J Econ Financ Issues. 2023;13(1):56-64.
17. Kucukoflaz M, Ayyildiz Akin M, Zaman C, Aydin E, Sarıözkan S. Evaluation of the effect of exchange rate and energy prices on livestock products and feed prices in Türkiye with path analysis. Kafkas Univ Vet Fak Derg. 2024;30(4):533-539.
18. Aktaş G. Canlı hayvan ve karkas ithalatının kırmızı et fiyatlarına etkisi: Türkiye’de ithalatın regülasyonu. Gümrük Tic Derg. 2020;7(21):12-29.
19. Akın AC, Arıkan MS, Çevrimli MB. Effect of import decisions in Turkey on the red meat sector. Vet J Mehmet Akif Ersoy Univ. 2020;5(2):83-89.
20. Er H. Türkiye’de kırmızı et tüketiminin deri endüstrisine etkisi. Balkan Near East J Soc Sci. 2024;10.
21. Şentürk B. Türkiye’nin sığır eti üretimine sığır ve sığır eti ithalatının etkileri. Iksad J. 2020;6(21):49-58.
22. Küçükoflaz M, Aydın E, Zaman Cİ, Sarıözkan S, Akın MA, Selamlar HT, Demir S. Forecasting the import and export values in Turkish livestock sector with ATA analysis. Ankara Univ Vet Fak Derg. 2025;72(2):191-200.
23. Aydın E, Sakarya E. Kars ve Erzurum illeri entansif sığır besi işletmelerinin ekonomik analizi. Kafkas Univ Vet Fak Derg. 2012;18(6):997-1005.