Derleme

Sağlık Davranışlarının Ardındaki İtici Güçler: Sağlıklı Yaşam Motivasyonuna Yön Veren Faktörler Üzerine Kavramsal Bir İnceleme

Cilt: 17 Sayı: 50 31 Mayıs 2026
PDF İndir
TR EN

Sağlık Davranışlarının Ardındaki İtici Güçler: Sağlıklı Yaşam Motivasyonuna Yön Veren Faktörler Üzerine Kavramsal Bir İnceleme

Öz

Bu çalışmanın amacı, sağlıklı yaşam motivasyonu kavramını açıklamak ve bu motivasyonu etkileyen bireysel ve çevresel faktörleri değerlendirmektir. Literatür taramasına dayalı kavramsal derleme türündeki bu çalışmada, ilgili literatür incelenerek sağlıklı yaşam motivasyonunun ardındaki itici güçler tespit edilmiştir. Bireysel faktörler kapsamında kişilik özellikleri, öz yeterlilik, sağlık inançları, beden algısı, algılanan faydalar ve geçmiş deneyimler ele alınırken; çevresel faktörler olarak sosyal destek, dini inanç ve fiziksel çevre incelenmiştir. Bulgular, sağlıklı yaşam motivasyonunun bireyin kişilik yapısı, yeterlilik algısı ve sağlıkla ilgili inançları gibi içsel unsurların yanı sıra sosyal çevre, dini değerler ve fiziksel ortam gibi dışsal unsurlardan da önemli ölçüde etkilendiğini göstermiştir. Bu çalışma, bireylerin sağlık davranışlarını anlama ve destekleme noktasında önemli bilgiler sunmakta, sağlık profesyonelleri ve politika yapıcıların daha etkili ve kişiye özgü sağlık programları geliştirmelerine katkı sağlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Çalışmada herhangi bir kurum ya da kuruluştan destek alınmamıştır.

Etik Beyan

Etik kurul belgesi gerektiren bir çalışma değildir.

Kaynakça

  1. Allen, K. M., Blascovich, J., Tomaka, J. ve Kelsey, R. M. (1991). Presence of human friends and pet dogs as moderators of autonomic responses to stress in women. Journal of Personality and Social Psychology, 61(4), 582–589. https://doi.org/10.1037/0022-3514.61.4.582
  2. Allen, M. S., Vella, S. A. ve Laborde, S. (2015). Health-related behaviour and personality trait development in adulthood. Journal of Research in Personality, 59, 104–110. https://doi.org/10.1016/j.jrp.2015.10.005
  3. Angelini, G. (2023). Big five model personality traits and job burnout: a systematic literature review. BMC Psychology, 11(49). https://doi.org/10.1186/s40359-023-01056-y
  4. Bandura, A. (1986). Social foundations of thought and action: A social cognitive theory. Englewood Cliffs, Prentice-Hall.
  5. Bandura, A. (1997). Self-efficacy: The exercise of control. W.H. Freeman.
  6. Bandura, A. (2002). Social foundations of thought and action. D. F. Marks (Ed.), The health psychology reader içinde. SAGE Publications.
  7. Bogg, T. ve Roberts, B. W. (2004). Conscientiousness and health-related behaviors: a meta-analysis of the leading behavioral contributors to mortality. Psychological Bulletin, 130(6), 887-919.
  8. Buckworth, J. (2017). Promoting self-efficacy for healthy behaviors. ACSM's Health & Fitness Journal, 21(5), 40-42. https://doi.org/10.1249/FIT.0000000000000318

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Halk Sağlığı (Diğer), Sağlık Yönetimi

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

31 Mayıs 2026

Gönderilme Tarihi

10 Nisan 2025

Kabul Tarihi

27 Ekim 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 17 Sayı: 50

Kaynak Göster

APA
Özer Kenan, E., & Yılmaz, N. (2026). Sağlık Davranışlarının Ardındaki İtici Güçler: Sağlıklı Yaşam Motivasyonuna Yön Veren Faktörler Üzerine Kavramsal Bir İnceleme. Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi, 17(50), 704-720. https://doi.org/10.21076/vizyoner.1673397
AMA
1.Özer Kenan E, Yılmaz N. Sağlık Davranışlarının Ardındaki İtici Güçler: Sağlıklı Yaşam Motivasyonuna Yön Veren Faktörler Üzerine Kavramsal Bir İnceleme. SDÜ Vizyoner Dergisi. 2026;17(50):704-720. doi:10.21076/vizyoner.1673397
Chicago
Özer Kenan, Elif, ve Necla Yılmaz. 2026. “Sağlık Davranışlarının Ardındaki İtici Güçler: Sağlıklı Yaşam Motivasyonuna Yön Veren Faktörler Üzerine Kavramsal Bir İnceleme”. Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi 17 (50): 704-20. https://doi.org/10.21076/vizyoner.1673397.
EndNote
Özer Kenan E, Yılmaz N (01 Mayıs 2026) Sağlık Davranışlarının Ardındaki İtici Güçler: Sağlıklı Yaşam Motivasyonuna Yön Veren Faktörler Üzerine Kavramsal Bir İnceleme. Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi 17 50 704–720.
IEEE
[1]E. Özer Kenan ve N. Yılmaz, “Sağlık Davranışlarının Ardındaki İtici Güçler: Sağlıklı Yaşam Motivasyonuna Yön Veren Faktörler Üzerine Kavramsal Bir İnceleme”, SDÜ Vizyoner Dergisi, c. 17, sy 50, ss. 704–720, May. 2026, doi: 10.21076/vizyoner.1673397.
ISNAD
Özer Kenan, Elif - Yılmaz, Necla. “Sağlık Davranışlarının Ardındaki İtici Güçler: Sağlıklı Yaşam Motivasyonuna Yön Veren Faktörler Üzerine Kavramsal Bir İnceleme”. Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi 17/50 (01 Mayıs 2026): 704-720. https://doi.org/10.21076/vizyoner.1673397.
JAMA
1.Özer Kenan E, Yılmaz N. Sağlık Davranışlarının Ardındaki İtici Güçler: Sağlıklı Yaşam Motivasyonuna Yön Veren Faktörler Üzerine Kavramsal Bir İnceleme. SDÜ Vizyoner Dergisi. 2026;17:704–720.
MLA
Özer Kenan, Elif, ve Necla Yılmaz. “Sağlık Davranışlarının Ardındaki İtici Güçler: Sağlıklı Yaşam Motivasyonuna Yön Veren Faktörler Üzerine Kavramsal Bir İnceleme”. Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi, c. 17, sy 50, Mayıs 2026, ss. 704-20, doi:10.21076/vizyoner.1673397.
Vancouver
1.Elif Özer Kenan, Necla Yılmaz. Sağlık Davranışlarının Ardındaki İtici Güçler: Sağlıklı Yaşam Motivasyonuna Yön Veren Faktörler Üzerine Kavramsal Bir İnceleme. SDÜ Vizyoner Dergisi. 01 Mayıs 2026;17(50):704-20. doi:10.21076/vizyoner.1673397

570ceb1545981.jpg5bd95eb5f3a21.jpgdownload?token=eyJhdXRoX3JvbGVzIjpbXSwiZW5kcG9pbnQiOiJqb3VybmFsIiwib3JpZ2luYWxuYW1lIjoic29iaWFkLnBuZyIsInBhdGgiOiI0MGYwLzYzY2IvNGI1Yi82OWU3M2U5YjliNDRlOC4zMTAwOTQyNi5wbmciLCJleHAiOjE3NzY3NjYxMjMsIm5vbmNlIjoiNTI1ZWMyYmI5ZDNkODQyMTE1Mjc4ZWZhOGUyNmM3MGUifQ.zE4m31xpAQwfL9DEwMT1Gam0kuVgYinv_PA_V8D7UoQdownload?token=eyJhdXRoX3JvbGVzIjpbXSwiZW5kcG9pbnQiOiJqb3VybmFsIiwib3JpZ2luYWxuYW1lIjoiZG9hai5wbmciLCJwYXRoIjoiOGU4My82N2ZlL2E3NzMvNmE2M2Q4ZTU2NzdmNDcuNTM4MjE5MTIucG5nIiwiZXhwIjoxNzg0OTMyMDg1LCJub25jZSI6IjQ3ZDBiZGI0MWMyZTM4ZDI0MTk3ODJkMTczZGIzNzU5In0.54Cpueq15UskHM7Vp8Ns2VD8I2BPsWEp_xNBcnsu2ZE