Turist Rehberlerinin İş Değerlerinin İşe Adanmışlık Üzerine Etkisinin Belirlenmesi

Öz

Araştırmanın temel amacı, turist rehberlerinin sahip oldukları iş değerlerinin işe adanmışlıkları üzerindeki etkisinin belirlenmesidir. Bu doğrultuda turist rehberlerinin iş değerleri ve işe adanmışlık düzeylerinin tespit edilmesi ve ilişkilerinin incelenmesi, mesleki açıdan birtakım beklentileri karşılamaya yönelik adımlar atılması için önem taşımaktadır. Araştırma kapsamında anket tekniği kullanılmış, veriler 311 turist rehberinden elde edilmiştir. Turist rehberlerinin iş değerlerini tespit etmek amacıyla Elizur (1984) tarafından geliştirilen “İş Değerleri Ölçeği” kullanılmıştır. İşe adanmışlık düzeylerini tespit etmek için ise Schaufeli ve Bakker (2003) tarafından geliştirilen “İşe Adanmışlık Ölçeği” kullanılmıştır. Araştırmada frekans analizi, açıklayıcı faktör analizi, güvenilirlik, korelasyon ve regresyon analizleri uygulanmıştır. Araştırma sonucunda, katılımcıların iş değerleri ile işe adanmışlıkları arasında düşük düzeyde anlamlı bir ilişki olduğu, iş değerlerinin işe adanmışlığı düşük düzeyde etkilediği, işe adanmışlığın iş değerlerini orta düzeyde etkilediği saptanmıştır. İş değerlerini en çok etkileyen faktörün duygusal değerler olduğu, işe adanmışlığı en çok etkileyen iş değerleri faktörünün de duygusal değerler olduğu tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• : Turist Rehberleri
• Değerler
• İş Değerleri
• İşe Adanmışlık

The Determination of the Effect of Tourist Guides’ Work Values on Their Work Engagement

Öz

The main purpose of the research is to determine the effect of the work values of tourist guides on their work engagement. Accordingly, in order to take steps to meet professional expectations, it is important to determine the work values and work engagement levels of tourist guides and to examine their relationships. The survey technique is used within the scope of the research, and the data are obtained from 311 tourist guides. The "Work Values Scale" developed by Elizur (1984) is used to determine the work values of tourist guides. “Work Engagement Scale” developed by Schaufeli and Bakker (2003) is used to determine the level of work engagement. Frequency analysis, explanatory factor analysis, reliability, correlation and regression analysis are applied in the study. As a result of the research, it is found that there is a low level of significant relationship between the work values of the participants and their work engagement, work values have a low effect on work engagement, and work engagement moderately affects work values. It is determined that the most important factor affecting work values is emotional values, and the factor that most affects work engagement is emotional values.

Anahtar Kelimeler

• Tourist Guides
• Values
• Work Values
• Work Engagement

Kaynakça

1. Ahipaşaoğlu, S. (2006). Turizmde rehberlik. Ankara: Gazi Kitabevi.
2. Ap, J. ve Wong, K.K. (2001). Case study on tour guiding: Professionalism, ıssues and problems. Tourism Management, 22, 551-563.
3. Attridge, M. (2009). Mesuring and Managing Employee Work Engagement: A Review of the Research and Business Literature. Journal of Workplace Behavioral Health, 24(4), 383-398.
4. Bal, E.A. (2009). Bir pozitif psikoloji kavramı olarak işe gönülden adanma (Work Engagement) ve insan kaynakları açısından önemi. Ö. Torlak, E. Erdemir, Ö. Uzun ve S. Çorbacıoğlu (Ed.) 17. Ulusal Yönetim ve Organizasyon Kongresi Bildiriler Kitabı içinde (546-552). Eskişehir: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Yayınları.
5. Bayar, L.S. (2016). Demografik faktörlerin iş değerleri üzerine etkisi; İşçi sendikaları üzerine bir araştırma. Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 3(1), 37-67.
6. Bozkurt, S. ve Doğan, A. (2013). İş değerleri ile iş etiği arasındaki ilişkinin incelenmesi: Kamu ve özel sektör çalışanlarına yönelik bir araştırma. Business and Economic Research Journal, 4(4), 71-86.
7. Brown, D. (2002). The Role of work and cultural values in occupational choice, satisfaction and success: A theoretical statement. American Counseling Association, 80, 48-56.
8. Coşkun, E., Algür, S. ve Sebetci, Ö. (2015). İnovasyon ve performans ilişkisi: Antalya Lara-Kundu turizm bölgesi'ndeki temalı ve temasız oteller üzerine bir araştırma. I. Eurasia International Tourism Congress: Current Issues, Trends, and Indicators, Konya: Aybil Yayınları, 392-403.

9. Değirmencioğlu, Y. (2009). Özel ve resmi ortaöğretim kurumları ile dershanelerde çalışan öğretmen ve yöneticilerin iş değerlerinin çok boyutlu olarak incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Yeditepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
10. Elizur, D. (1984). Facets of work values: A structural analysis of work outcomes. Journal of Applied Psychology, 69(3), 379-389.
11. Elizur, D. ve Koslowsky, M. (2001). Values and organizational commitment. International Journal of Manpower, 22(7), 593-601.
12. Elizur, D., Borg, I., Hunt, R. ve Beck, I.M. (1991). The structure of work values: A cross cultural comprasion. Journal of Organizational Behavior, 12, 21-38.
13. Eşitti, B. (2016). İş değerlerinin iş-aile-iş çatışması, iş tatmini ve işten ayrılma niyetine etkileri: konaklama işletmelerinde bir araştırma. Doktora Tezi, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Çanakkale.
14. Huang, S.S., Hsu, C.H. ve Chan, A. (2010). tour guide performance and tourist satisfaction: a study of the package tours in shanghai. Journal of Hospitality and Tourism Research, 3-31.
15. Kahn, W.A. (1990). Psychological conditions of personal engagement and disengagement at work. Academy of Management Journal, 33(4), 692-724.
16. Knoop, R. (1991). Achievement of work values and participative desicion-making. Psychological Reports, 775-781.
17. Kozak, M. (2018). Bilimsel araştırma: tasarım, yazım ve yayım teknikleri. Ankara: Detay Yayıncılık.
18. Köroğlu, Ö. (2012). İçsel ve dışsal iş doyum düzeyleri ile genel iş doyum düzeyi arasındaki ilişkinin belirlenmesi: turist rehberleri üzerinde bir araştırma. Doğuş Üniversitesi Dergisi, 13(2), 275-289.
19. Kubat, U. ve Kuruüzüm, A. (2010). İş değerleri ile kişilik özellikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi: Bir yapısal denklem modelleme yaklaşımı. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 15(3), 487-505.
20. Leiter, M.P. ve Bakker, A.B. (2010). Work engagement: Inroduction. M.P. Leiter ve A.B. Bakker (Ed.) Work Engagement: A Handbook of Essential Theory and Research içinde (1-9). Hove, East Sussex: Psychology Press.
21. Lyons, S. (2003). An exploration of generational values in life and at work. Doctoral Dissertation, Carleton University, Canada.
22. Mok, C., Rine, R. ve Pizam, A. (1998). Work values of chinese hotel managers. Journal of Hospitality and Tourism Research, 21(3), 1-16.
23. Putra, E.D., Cho, S. ve Liu, J. (2016). Extrinsic and intrinsic motivation on work engagement in the hospitality industry: Test of motivation crowding theory. Tourism and Hospitality Research, 17(2), 228-241.
24. Roberts, D.R. ve Davenport, T.O. (2002). Job engagement: Why it's Important and how to improve it. Employment Relations, 24(3), 21-29.
25. Runhaar, P., Sanders, K. ve Konermann, J. (2013). Teachers’ work engagement: considering interaction with pupils and human resources practices as job resources. Journal of Applied Social Psychology, 43, 2017-2030.
26. Schaufeli, W.B. (2013). What is engagement?. C. Truss, K. Alfes, R. Delbridge, A. Shantz ve E. Soane (Ed.), Employee Engagement in Theory and Practice içinde, (15-35), London: Routledge.
27. Schaufeli, W.B., Salanova, M., Gonzales-Roma, V. ve Bakker, A.B. (2002). The measurement of engagement and burnout: A two sample confirmatory factor analytic approach. Journal of Happiness Studies, 3, 71-92.
28. Schaufeli, W. ve Bakker, A. (2004). Utrecht work engagement scale: Preliminary manual. Utrecht University, Department of Psychology.
29. Schreurs, B., Van Emmerik, I.H. ve Van den Broeck, A. (2014). Work values and work engagement within teams: The mediating role of need satisfaction. Group Dynamics: Theory, Research, and Practice, 18(4).
30. Şahin, A. (2004). Yönetim kuramları ve motivasyon ilişkisi. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (11), 523-547.
31. Tetik, N. (2006). Türkiye'de profesyonel turist rehberliği ve müşterilerin turist rehberlerinden beklentilerinin analizi (Kuşadası örneği). Yüksek Lisans Tezi, Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Balıkesir.
32. TUREB. (2020). Rehber istatistikleri. Erişim adresi: http://tureb.org.tr/tr/RehberIstatistik/, (12.04.2020).
33. Türkay, O. ve Akgöz, E. (2016). Yaşam değerleri ile iş değerleri arasındaki etkileşim: Otel çalışanları örneği. Bartın Üniversitesi İ.İ.B.F Dergisi, 7(14), 147-164.
34. UNWTO, World Tourism Organisation. (2020). World Tourism Barometer, 18(1), 1-6.
35. Veljković, B. (2015). Tourism students-work values and communicative skills. Informatologia, 48(1), 1-11.
36. Wollack, S., Goodale, J.G. ve Wijting, J.P. (1971). Development of the survey of work values. Journal of Applied Psychology, 55(4), 331-338.
37. Zhang, H.Q. ve Chow, I. (2004). Application of importance-performance model in tour guides’ performance: Evidence from mainland Chinese outbound visitors in Hong Kong. Tourism Management, 25, 81-91.