Ağır Sanayide Örnek bir Çalışma ile Gürültü Ölçümlerinin Değerlendirilmesi ve Önlemler

Öz

6331 sayılı İş sağlığı ve güvenliği kanununun yürürlüğe girmesiyle birlikte yayımlanan Çalışanların Gürültü ile İlgili Risklerden Korunmalarına dair Yönetmelik tüm sektörlerde çalışma anındaki gürültünün kontrolünü ve azaltılmasını hedefler. Bu nedenle birçok sektörde günlük veya haftalık gürültü düzeyinin ölçülmesi zorunlu hale getirilmiştir. Gürültü, aralarında uyum bulunmayan düzensiz, insanı rahatsız eden ve hoşa gitmeyen seslerin bütünü olarak tanımlanabilir. Gürültünün insan üzerinde birçok olumsuz etkisi vardır. En önemli etkisi işyeri ortamında dikkat eksikliğini oluşturması ve insanlar arasındaki çalışma iletişimini bozmasıdır. Bu çalışmada, ağır bakım tesislerinde karşılaşılan gürültü faktörü incelenerek, mevcut iş sağlığı ve güvenliği yönetmeliklerine göre alınması gereken önlemler ele alınmıştır. 2019 yılında yapılan 135 adet gürültü ölçümünde 39 noktada gürültü düzeyi en yüksek maruziyet eylem değeri olan (LEX,8saat) = 85 dB(A) düzeyinden yüksek çıkmıştır. Bu nedenle çalışmada, gürültüye maruziyetten kaynaklanan risklerin kaynağında, ortamda ve kişide (toplu olarak) yok edilmesini veya en aza indirilmesini sağlayan önlemlerin geliştirmesi yapılarak gürültünün oluşturduğu riskin önlenmesi yapılmıştır. 2021’de yapılan ölçümlerde alınan teknik önlemler olumlu sonucunu göstermiştir. En yüksek maruziyet eylem değeri olan (LEX,8saat) = 85 dB(A) düzeyinden yüksek ölçüm sonucu 13 ölçüm noktasına düşürülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• İş sağlığı ve güvenliği
• Gürültü
• Önlem
• Ağır sanayi

Evaluation of Noise Measurements and Precautions with a Case Study in Heavy Industry

Abstract

The Regulation on the Protection of Employees from Noise-Related Risks, published with the entry into force of the Occupational Health and Safety Law No. 6331, aims to control and reduce noise during work in all sectors. For this reason, measuring daily or weekly noise levels has become mandatory in many sectors. Noise can be defined as the whole of irregular, disturbing and unpleasant sounds that are not harmonious. Noise has many adverse effects on humans. Its most important effect is that it creates a lack of attention in the workplace environment and disrupts communication between people. This study examined the noise factor encountered in heavy maintenance facilities, and the precautions that should be taken according to current occupational health and safety regulations were discussed. In 135 noise measurements made in 2019, the noise level was higher than the highest exposure action value (LEX,8h) = 85 dB(A) at 39 points. For this reason, in the study, the risk posed by noise was prevented by developing measures that ensure the elimination or minimization (collectively) of the risks arising from noise exposure at the source, environment and person. The technical measures taken in the measurements made in 2021 have given positive results. The number of measurement results which were higher than the highest exposure action value (LEX,8h) = 85 dB(A) is reduced to 13 measurement points.

Keywords

• Occupational health and safety
• Noise
• Precaution
• Heavy industry

Kaynakça

1. [1] E. Ateş, M.G. Alagöz, (2018). Tarım Makinaları İmalatı Yapan Bir Firmada Gürültü Analizi, kisgd, 2(1), 13-22, doi: 10.33720/kisgd.418615.
2. [2] H. Doğan, Ö.A. Çataltepe, (2018). Gürültünün İnsan Sağlığı Üzerine Etkileri, Journal of Health and Sport Sciences (JHSS), 1, No.1-2-3.
3. [3] Z. Bozkurt, Z. Selek, (2019). Karayolu ulaşımında farklı yol kaplamalarının çevresel gürültü seviyesine katkılarının incelenmesi: Adana örneği. Politeknik Dergisi, 22(2), 415-429.
4. [4] D. Cansaran, (2019). Gürültü kirliliği düzeyini belirlemeye yönelik bir Çalışma: Amasya örneği, Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 74(1), 89-108.
5. [5] P.M. Özfırat, M.K. Özfırat, M. Yetkin, Ç. Pamukçu, (2022). Risk evaluation of belt conveyor accidents using failure modes and effects analysis and event tree analysis. ITEGAM-JETIA, 8(36), 24-31.
6. [6] N. Moroe, P. Mabaso (2022). Quantifying traffic noise pollution levels: a cross-sectional survey in South Africa. Sci Rep., 2;12(1), 3454. doi: 10.1038/s41598-022-07145-z.
7. [7] https://www.okco.com.tr/gurultu-olcumu/ erişim tarihi:2024.
8. [8] J. Dratva, H.C. Phuleria, M. Foraster, J.M. Gaspoz, D. Keidel, N. Künzli, et al. (2012). Transportation noise and blood pressure in a population-based sample of adults. Environ Health Perspect 120(1), 50.

9. [9] D. Ouis (2002). Annoyance caused by exposure to road traffic noise: an update. Noise and Health 2002. 4(15), 69.
10. [10] E. Murphy, E, King (2014). Environmental noise pollution: noise mapping, public health, and policy. Newnes; 2014.
11. [11] WHO (2018). Environmental noise guidelines for the European region, the World Health Organization (WHO), available at: https://www.euro.who.int/en/health-topics/environment-and-health/noise/publications/2018/environmental-noise-guidelines-for-the-european-region-2018.
12. [12] R. Girvin (2009). Aircraft noise-abatement and mitigation strategies. J Air Trans Man. 15(1), 14-22.
13. [13] C. Guarnaccia (2013). Advanced tools for traffic noise modelling and prediction. WSEAS Trans Syst, 12(2), 121–30.
14. [14] H.M. Noh (2020). Noise reduction in high-speed train gangways using fairings and side barriers, Advances in Mechanical Engineering, SAGE Publications Sage UK: London, England, 12(7), p. 1687814020946131.
15. [15] R.A. Dobie, W.W. Clark, D. Kallogjeri, E.L. Spitznagel (2018). Exchange rate and risk of noise-induced hearing loss in construction workers, ANN Work Expos Health, 62(9), 1176–8.
16. [16] J. Dratva, E. Zemp, D.F. Dietrich, P.O. Bridevaux, T. Rochat, C. Schindler, M.W. Gerbase (2010). Impact of road traffic noise annoyance on health-related quality of life: results from a population-based study. Qual Life Res., 19(1), 37-46. doi: 10.1007/s11136-009-9571-2.
17. [17] G. Licitra, L. Fredianelli, D. Petri, M.A. Vigotti (2016). Annoyance evaluation due to overall railway noise and vibration in Pisa urban areas. Sci Total Environ, 568, 1315–25.
18. [18] F. Minichilli, F. Gorini, E. Ascari, F. Bianchi, A. Coi, L. Fredianelli et al. (2018). Annoyance judgment and measurements of environmental noise: a focus on Italian secondary schools. Int J Environ Res Public Health, 15(2), 208.
19. [19] L. Rossi, A. Prato, L. Lesina, A. Schiavi (2018). Effects of low-frequency noise on human cognitive performances in laboratory, Build Acoust; 25(1), 17–33.
20. [20] X. Lu, S. Davis (2016). How sounds influence user safety decisions in a virtual construction simulator. Saf Sci, 86, 184–94.
21. [21] Ş. Yılmaz, M. Bilici, (2020). Üniversitelerin mühendislik fakülteleri bünyesinde bulunan laboratuvarlarda iş sağlığı ve güvenliği. OHS Academy, 3(2), 102-113.
22. [22] NIOSH, (2018). Reducing Noise Exposure: Noise Controls, U.S. Department of Health and Human Services, Centers for Disease Control and Prevention, National Institute for Occupational Safety and Health. DHHS (NIOSH).
23. [23] X. Ning, J. Qi, C. Wu, W. Wang, (2019). Reducing noise pollution by planning construction site layout via a multi-objective optimization model. J Cleaner Production, 222, 218–30.
24. [24] M.O. Özkan, S.E. Çiftçi, A.Ö. Akbaş, F.E.P. Bozcan, (2024). Çalışma Yaşamında Gürültü ile Mücadele Rehberi, T.C. Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü, Ankara.
25. [25] D. Petri, G. Licitra, M.A. Vigotti, L. Fredianelli, (2021). Effects of exposure to road, railway, airport and recreational noise on blood pressure and hypertension. Int J Environ Res Public Health, 18(17), 9145.
26. [26] M. Mir, F. Nasirzadeh, SH. Lee, D. Cabrera, A. Mills, (2022). Construction noise management: A systematic review and directions for future research, Applied Acoustics, 197, 108936, ISSN 0003-682X.
27. [27] A.K. Eyüboğlu, M.K. Özfırat, (2023). Rüzgâr Enerjisi Tesislerinde Başlıca Tehlikelerin HTEA Risk Analiz Yöntemi ile Değerlendirilmesi. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi, 1(1), 1-11.
28. [28] İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, Kanun Numarası: 6331, (2012). Kabul Tarihi: 20/6/2012, Yayımlandığı Resmî Gazete Tarihi: 30/6/2012, Sayı: 28339, Ankara.
29. [29] Çalışanların Gürültü ile İlgili Risklerden Korunmalarına dair Yönetmelik, (2013). Resmî Gazete Tarihi: 28.07.2013. Resmî Gazete Sayısı: 28721, T.C. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, Ankara.
30. [30] Çevresel Gürültü Kontrol Yönetmeliği, (2022). Resmî Gazete Tarihi: 30.11.2022 Resmî Gazete Sayısı: 32029, T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, Ankara.