Kobi Kredileri Ve Ekonomik Büyüme Arasındaki İlişkinin Toda-Yamamoto Nedensellik Testi İle İncelenmesi: Türkiye Örneği

Öz

Türkiye’de faaliyet gösteren işletmelerin çok büyük bir kısmı KOBİ niteliğindedir. KOBİ’ler üretim, istihdam, yenilik ve ihracata yaptıkları katkılar ile ekonomik büyüme sürecinde kilit rol oynamaktadırlar. Ancak finansman yetersizlikleri KOBİ’lerin üretim faaliyetlerini sekteye uğratmakta ve ekonomik büyüme ile olan ilişkilerini zayıflatmaktadır. Öz sermaye yetersizlikleri nedeniyle dış finansmana yönelmek zorunda kalan KOBİ’ler için kredi mekanizması büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmada KOBİ kredileri ile ekonomik büyüme arasındaki ilişki Türkiye örneği üzerinden incelenmiştir. Mikro, küçük ve orta büyüklükteki işletmelere kullandırılan krediler olmak üzere üç farklı kategori için analiz yapılmıştır. 2007Q1-2022Q2 dönemine ait çeyreklik veriler ele alınmış olup Toda-Yamamoto nedensellik testi kullanılmıştır. KOBİ kredileri ile ekonomik büyüme arasındaki nedensellik ilişkisinin işletme büyüklüklerine göre farklılık sergilediği sonucuna ulaşılmıştır. Mikro işletmelere kullandırılan krediler ile ekonomik büyüme arasındaki ilişki tek yönlü olup ilişkinin yönü büyümeden kredilere doğrudur. Küçük işletme kredileri ile ekonomik büyüme arasında çift yönlü bir ilişki mevcut olmasına rağmen orta büyüklükteki işletme kredileri ile ekonomik büyüme arasında nedensellik ilişkisinin olmadığı tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• KOBİ Kredileri
• Ekonomik Büyüme
• Toda-Yamamoto Nedensellik Testi

Toda-Yamamoto Causality Test Between SMEs Loans And Economic Growth: Evidence From Turkiye

Öz

In Turkey, SMEs make up the great majority of businesses. Due to their contributions to production, employment, innovation, and export, SMEs are crucial to the process of economic growth. Yet, SMEs' production operations are hampered by financial insufficiencies, which weaken the link between them and economic expansion. For SMEs, who must depend on external financing because of equity capital deficiencies, the loan system is crucial. With the use of Turkey as an example, this study examines the connection between SME loans and economic growth. Analysis was conducted for three different categories, namely loans extended to micro, small, and medium-sized enterprises. Quarterly data for the 2007Q1-2022Q2 period were considered and the Toda-Yamamoto causality test was used. It was determined that the causal relationship between SME loans and economic growth differs depending on the size of the enterprises. The relationship between loans extended to micro-enterprises and economic growth is unidirectional and the direction of the relationship is from growth to loans. Although there is a bidirectional relationship between loans extended to small enterprises and economic growth, it has been found that there is no causal relationship between loans extended to medium enterprises and economic growth.

Anahtar Kelimeler

• SMEs Loans
• Economic Growth
• Toda-Yamamoto Causality Test

Kaynakça

1. Abiodun, F. R., Alabi, A. W., Adebisi, A. J. & Olaoye, F. O. (2021) ‘‘The Impact of Deposit Money Banks Credit to Small and Medium Scale Enterprises on the Economic Growth of Nigeria’’, International Journal of Scientific and Management Research, 4(5): 49-79.
2. Akanbi, B., Akin, O. and Sodiq, A. (2016) ‘‘Analysis of Small and Medium Scale Enterprises (SMEs) Financing and Economic Growth: Which Way for Nigeria’’, European Journal of Business and Management, 8(16): 12-17.
3. Akkaş, M. E. and Sayılgan, G. (2015) ‘‘Konut Fiyatları ve Konut Kredisi Faizi: Toda-Yamamoto Nedensellik Testi’’, Journal of Economics, Finance and Accounting – (JEFA), 2(4): 572-583.
4. Atay, M. S. (2014) ‘‘KOBİ’lerin Türkiye’de Bankalarla Yaşadığı Finansal Sorunlar ve Çözüm Önerileri’’, Finansal Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi, 3 (6): 1-7.
5. BDDK. (2023) ‘‘Aylık Bankacılık Sektörü Verileri’’, KOBİ Kredileri, http://www.bddk.org.tr/BultenAylik/ . Boadi, I., Dana, L. P., Mertens, G. and Mensah, L. (2017) ‘‘SMEs’ Financing and Banks’ Profitability: A “Good Date” for Banks in Ghana?’’, Journal of African Business, 18(2). 257-277.
6. Chandrarin, G., Sanusi, A., Imron, A. and Yuniarti, S. (2018) ‘‘An Empirical Study on Income Equality, Economic Growth and Financial Inclusion in Indonesia: Model Development on SMEs Financing’’, International Journal of Education Economics and Development, 9(4): 346-365.
7. Cravo, T. A., Gourlay, A. and Becker, B. (2010) ‘‘SMEs and Regional Economic Growth in Brazil’’, Loughborough University, Department of Economics, Discussion Paper Series, WP 2010 – 01.
8. Çetinkaya Bozkurt, Ö. and Dal, N. E. (2017) ‘‘Antalya’da Organize Sanayi Bölgesinde Faaliyet Gösteren KOBİ’lerin Pazarlama Sorunları Üzerine Bir Araştırma’’, Sosyal Bilimler Dergisi, 4(12): 1-16.

9. Demirci, N. S. (2017) ‘‘Türkiye’de Ölçek Bazında KOBİ Kredileri ve Ekonomik Büyüme İlişkisi: Eşbütünleşme ve Nedensellik Analizi (2006-2016)’’, Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 18(1): 113-128.
10. Emecen, E. and Çiçek, H. (2016) ‘‘KOBİ’lerin Yönetim ve Organizasyon Sorunları: Burdur İli İmalat Sektöründeki İşletmeler Üzerinde Bir Araştırma’’, Uluslararası Alanya İşletme Fakültesi Dergisi, 8(1): 141-158.
11. Eryılmaz, S., Öksüz, M. S. and Zeren, F. (2021) ‘‘KOBİ Kredilerinin Ekonomik Büyüme ve İstihdam Üzerine Etkisi: Türkiye Örneği’’, Dokuz Eylül Üniversitesi İşletme Fakültesi Dergisi, 22(1): 75-93.
12. Gülmez, A. (2015) ‘‘Türkiye’de Dış Finansman Kaynakları Ekonomik Büyüme İlişkisi: ARDL Sınır Testi Yaklaşımı’’, Ekonomik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 11(2): 139-152.
13. Harash, E., Al-Timimi, S. and Alsaadi, J. (2014) ‘‘Effects of Financing on Performance of Small and Medium Enterprises (SMEs)’’, IPASJ International Journal of Management (IIJM), 2(10): 1-9.
14. Jenkins, H. and Hossain, M. (2017) ‘‘An Analysis of the Macroeconomic Conditions Required for SME Lending: Evidence from Turkey and Other Emerging Market Countries’’, Panoeconomicus, 64(1): 77-92.
15. Johnny, N. and Ayawei, M. J. (2018) ‘‘Deposit Money Bank Loans to SMEs and Its Effect on Economic Growth in Nigeria(1992-2016)’’, International Journal of Economics, Business and Management Research, 2(3): 434-467.
16. Karabulut, T. (2008) ‘‘Aile İşletmelerinin Kurumsallaşmaya ve Yönetim Fonksiyonlarına Yönelik Yönetim Sorunları: İstanbul'da Tekstil Sektöründe Üretim Yapan Aile İşletmesi KOBİ’ler Üzerinde Bir Araştırma’’, Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 25(2): 643-676.
17. KOSGEB(2023) https://en.kosgeb.gov.tr/site/tr/genel/detay/5667/definitions-and-regulations. Öncel, A., Kırca, M. and İnal, V. (2017) ‘‘Elektrik Tüketimi ve Ekonomik Büyüme İlişkisi: OECD Ülkelerine Yönelik Zamanla Değişen Panel Nedensellik Analizi’’, Maliye Dergisi, 173(1): 398-420.
18. Samırkaş, M. C. (2019) ‘‘Enflasyon ve Nominal Faiz Oranı Arasında Toda-Yamamoto Nedensellik İlişkisi: Türkiye Örneği’’, Turizm Ekonomi ve İşletme Araştırmaları Dergisi, 1(1): 6-14.
19. Savlovschi, L. I. and Robu, N. R. (2011) ‘‘The Role of SMEs in Modern Economy’’, Economia, Seria Management, 14(1): 277-281.
20. Simionescu, M., Schneider, N. and Gavurova, B. (2022) ‘‘Decarbonized Energies and the Wealth of Three European Nations: A Comparative Nexus Study Using Granger and Toda-Yamamoto Approaches’’, Frontiers in Environmental Science, 9: 1-22.
21. Syzdykova, A. (2018) ‘‘Orta Asya Ülkelerinde Enerji Tüketimi ve Ekonomik Büyüme İlişkisi: Panel Veri Analizi’’, Afyon Kocatepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 20(1):87-99.
22. Şahin, B. D. and Özüdoğru, H. (2019) ‘‘KOBİ’lerde Üretim ve Pazarlama Sorunları: Ostim Örneği’’, Third Sector Social Economic Review, 54(1): 320-333.
23. Tambunan, T. (2008) ‘‘SMEs Development in Indonesia: Do Economic Growth and Goverment Support Matter?’’, The International Journal of Asia Pacific Studies (IJAPS), 4(2): 111-133.
24. Tutar, F. and Ünlüleblebici, Y. (2014) ‘‘Türkiye’de KOBİ Kredilerinin Ekonomik Büyümeye Etkisi (2006-2011)’’, Global Journal of Economics and Business Studies, 3(5): 1-14.
25. TÜİK. (2023) ‘‘Ulusal Veri Sayfası, Dönemsel Hesaplar’’, https://data.tuik.gov.tr/Kategori/GetKategori?p=ulusal-hesaplar-113&dil=1 .
26. Uçkun, N. (2009) ‘‘KOBİ’lerin Finansal Sorunlarına Melek Sermaye Çare Olabilir mi?’’, Muhasebe ve Finansman Dergisi, (41): 121-131.
27. Yoshino, N. and Taghizadeh-Hesary, F. (2017) ‘‘Solutions for Small and Medium-Sized Enterprises’ Difficulties in Accessing Finance: Asian Experiences’’, ADBI Working Paper Series, No. 768.
28. Yüksel, S. and Adalı, Z. (2017) ‘‘Farklı Kredi Türlerinin Ekonomik Büyümeye Olan Etkisinin Belirlenmesi: Toda Yamamoto Analizi İle Türkiye Üzerine Bir Uygulama’’, Politik Ekonomik Kuram, 1(1): 1-21.
29. Zidana, R. (2015) ‘‘Small and Medium Enterprises (SMEs) Financing and Economic Growth in Malawi: Measuring the Impact between 1981 and 2014’’, Journal of Statistics Research and Reviews, 1(1): 1-6.