Araştırma Makalesi

Sanatçı ve İdiolekt Olgusu

Sayı: 28 28 Temmuz 2022
PDF İndir
TR EN

Sanatçı ve İdiolekt Olgusu

Öz

Sanat pratiklerinde sanatçının bireysel diline karşılık gelen idiolekt kavramı; genel çerçeveden bakıldığında sanatsal alanı, dünya görüşünü ve kimliği tarif eden aynı zamanda ‘ben’i, benliğimizi diğerlerinden farklı kılan özelliklerdir. Benliğin dış dünyaya farklı yollar ile ifadesinin bilinçli veya bilinçsiz dışavurumunda kişinin idiolekti açığa çıkabilmektedir. Çalışmada ifademizin en etkili yollarından biri olan ve artık birçok disiplini içinde barındıran günümüz sanatında çağdaş sanatçının çalışmalarında ve koşullarında idiolektin psikodinamik bir incelemesi ve çağdaş kültür ilişkisinde irdelenmesi hedeflenmiştir. Sigmund Freud’un yapısal kişilik kuramında yer verdiği Ego (benlik), Süper-ego (üst benlik), İd (alt benlik) kavramları çerçevesinde idiolekt unsuru ele alınmış ve bu bağlamda birçok çağdaş sanatçının eserlerinden örnekler sunulmuştur.
Yapılan araştırma, konuya dair daha önceden yapılan araştırmalar incelenerek tarama modeli ile gerçekleştirilmiştir. Günümüz sanatında idiolekti daha iyi anlamak için çağdaş kültür bağlamında benlik-kimlik kavramlarının psikoloji ve sanat disiplinlerinden çok yönlü ele alınması amaçlanmıştır. Araştırmada teknolojik gelişmelerin ve önceliklerin değiştiği bu çağda, sanatçının konumu ve yapıtlarında ortaya çıkan idiolektin, Freud'un yapısal kişilik kuramı ile ilişkisi üzerinde durulmuştur. Yapılan incelemelerin çağdaş sanatçının üretimlerinde kendi sanatsal dillini daha bilinçli değerlendirmesine aynı zamanda daha özgün ve yaratıcı çalışmalar ortaya koymasına yardımcı olacağı düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

İdiolekt , Kimlik-Benlik , Freud , Çağdaş Sanat

Kaynakça

  1. Aboulafia, M. (2016). George Herbert Mead 4. The “I” and the “me”. In E. N. Zalta (Ed.), The Stanford Encyclopedia of Philosophy (Spring 2020 Edition). Metaphysics Research Lab, Stanford University. https://plato.stanford.edu/entries/mead/#LanMin
  2. Adorno, T. W. (2020). Kültür endüstrisi-kültür yönetimi (11. Baskı). (N. Ülner, M. Tüzel, & E. İ. Gen, Çev.). İletişim Yayınları.
  3. Aliçavuşoğlu, E. (2012). Psikanaliz, freud ve sanat. Sanat Tarihi Yıllığı, (20), 1-16. https://dergipark.org.tr/tr/pub/iusty/issue/24949/383068
  4. Alparslan Kuzu, C. (2019). Sanatta hazır nesne/malzeme kullanımı ve sanat politikasına etkileri. Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 3(3), 453-463. https://dergipark.org.tr/tr/pub/sisad/issue/50149/584279
  5. Anadol, R. (2020). Infinity Room-Nature Dreams [Yerleştirme]. Los Angeles, California. https://refikanadol.com/works/infinity-room-nature-dreams/?i=m
  6. Anlı, İ. (2016). Ego ideali ve kimlik devamlılığı. İstanbul Bilim Üniversitesi Florence Nightingale Tıp Dergisi, 2(4), 287-290. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ibufntd/issue/27218/289275
  7. Aydoğdu, H. (2010). Modern kimlikte öznenin ölümü. Atatürk Üniversitesi Kazım Karabekir Eğitim Fakültesi Dergisi, (10). 115-147. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ataunikkefd/issue/2771/37064
  8. Bacon, F. (1948). Head I [Sunta üzerine tempera ve yağlı boya]. 103 x 75 cm, The Metropolitan Museum of Art. New York. https://www.wikiart.org/en/francis-bacon/head-i-1948
  9. Bacon, F. (1970). Study of George Dyer [Tuval üzerine yağlı boya]. 35.5 x 30.5 cm, Özel Koleksiyon. https://www.francis-bacon.com/artworks/paintings/study-george-dyer
  10. Bacon, F. (1988). Second Version of Triptych 1944 [Triptik üzerine akrilik ve yağlı boya]. 198 x 147,5 cm, Tate Gallery, Londra (2020). https://www.tate.org.uk/art/artworks/bacon-second-version-of-triptych-1944-t05858

Kaynak Göster

APA
Cengiz, B. N. (2022). Sanatçı ve İdiolekt Olgusu. Yedi, 28, 153-167. https://doi.org/10.17484/yedi.1024730